۱۴۰۵/۰۱/۲۲ ۱۲:۴۰ شناسه مطلب: 101397
پرسش:
در مورد ازدواج نگران هستم. انتخاب يك شوهر چه شرايطي دارد؟
پاسخ:
چون موقع ازدواج نزديك مى شود، بايد معيارهای انتخاب همسر را بدانيم تا آگاهانه و صحيح باشد.خلاصه اين بحث به اين منتهى خواهد شد كه بايد به گونه اى همسر انتخاب كرد كه با يكديگر هم شأن و متناسب و به اصطلاح هم كُفْو باشند و به زبان ساده تر با يكديگر جور درآيند. اگر اين شرط تأمين شود و اين هماهنگى وتناسب تحقق يابد، امور و مشكلات قابل حلّ است.
به جرأت مى توان گفت بيشترين مشكلاتى كه در زندگى خانوادگى به وجود مى آيد، به خاطر اين است كه دخترو پسر به خطا رفته و همسر متناسب خود را انتخاب نكرده اند.
چه بسيار همسرانى كه به خاطر هم سنخ نبودن و عدم تناسب به تباهى و بدبختى كشيده شده اند. بسيارى ازمشكلات و اختلافاتى كه در زندگى مشترك به وجود مى آيد، ريشه در انتخاب غلط همسر دارد.
جوانى چه پسر و چه دختر بايد فكر كند و نگويد: «فعلاً ازدواج مى كنيم . اگر در آينده نتوانستيم باهم زندگى كنيم ، با طلاق از هم جدا مى شويم »، بلكه فكر كند: «من مى خواهم همسرى برگزينم كه يك عمر در كنار اوسعادتمندانه زندگى كنم».
نكته بسيار مهم در ازدواج، دقّت در انتخاب و سهولت در ازداج بايد باشد. حال به معيارها و ملاك ها وخصوصياتى كه در انتخاب همسر بايد مورد دقّت قرار گيرد و روى آن ها بايد حسّاس بود، توجه مى كنيم:
1- تديّن و ديندارى به معناى واقعى : اين مسئله يكى از اركان مهم در انتخاب همسر است.
پاى بندى كامل به اسلام و آن را با جان و دل پذيرفتن و به آن عمل كردن ، از جمله شرايط مهم دو جوان است كه مى خواهند ازدواج كنند. اگر يكى ديندار و ديگرى بى دين يا بى توجه به مسائل دينى باشد، زندگى آن دو مقرون باخوشبختى نخواهد بود. انسان ديندار هرگز نمى تواند با همسر بى دين كنار بيايد، چون نقص بى دينى و لا ابالى گرى هرگز قابل عفو و اغماض نيست .
در دستورهاى اسلامى به اين مسئله بسيار توجه شده است . پيامبر اكرم (ص)فرمود: «عليك بذات الدين؛(1) بر تو باد كه همسر ديندار بگيرى ».
باز در مورد ديگرى فرمود: «هر كس با زنى به خاطر ثروتش ازدواج كند، خداوند او را به حال خودش رها مى كند وكسى كه به خاطر زيباييش با او ازدواج كند، در او امور ناخوشايند خواهد ديد و كسى كه به خاطر دين و ايمانش با اوازدواج كند، خداوند همه آن امتيازات را برايش فراهم خواهد كرد».(2)
2- اخلاق نيكو نيز از ويژگى هايى است كه بايد در انتخاب همسر به آن توجه خاص كرد. البته منظور از اخلاق نيكو تنها خنده رويى و خوش خلقى نيست ، بلكه صفات و اخلاق پسنديده در نظر عقل و شرع مى باشد.
پيامبر(ص)در اين مورد فرمود: «اذا جاءكم من ترضَوْن خُلْقَه و دينه فزّوجوه و ان لا تفعلوا تكن فتنةٌ فى الارض و فسادٌ كبير؛(3) با كسى كه اخلاق و دينش مورد پسند باشد، ازدواج كنيد و اگر چنين نكنيد، فتنه و فساد بزرگى در زمين به وجود خواهد آمد».
حسين بن بشّار طىّ نامه اى به امام رضا(ع)نوشت : خواستگارى براى دخترم آمده كه بد اخلاق است . آيا دخترم را به او بدهم ؟ امام (ع)در جوابش نوشت : اگر بد اخلاق است ، دخترت را به او نده .(4)
نمونه هاى اخلاق خوب، خوش زبانى و خوش خُلقى و حق پذيرى و لجاجت نكردن و تواضع و راستگويى و وقار و سنگينى و بردبارى و صبر و حُسن ظنّ و با محبت و با عاطفه بودن و مؤدّب بودن و وفادارى و قناعت و از اين قبيل صفات است.
3- شرافت خانوادگى :در ازدواج نه تنها مى خواهند دو نفر (پسر و دختر) با هم زندگى مى كنند، بلكه در حقيقت دو خانواده با هم ارتباط پيدامى كنند. اين نكته بسيار مهمى است كه در روايات بدان تصريح شده است .
پيامبر(ص)فرمود: «تزوّجوا فى الحجر الصالح فانّ العرق دسّاس؛(5) در دامن و خانواده شايسته ، ازدواج كنيد، زيرا نطفه (ژن ها) تأثير مى گذارند».
4- عقل از شرايط اساسى طرفين در ازدواج است . عقل همانند نورافكنى است كه جاده زندگى را روشن مى كند وشيب و فرازها رامشخص ميکند تا انسان در برابر آن ها تصميم مناسبى بگيرد.
زن و شوهر، براى اداره صحيح و تربيت فرزندانى شايسته ، بايد به نيروى عقل و فهم مجهّز باشند. در اين جا عقل به معناى زيركى و توانايى اداره خانواده است . زوجى را كه انتخاب مى كنيد، بايد فرد باهوش و زيرك و عاقل وخوش فهم باشد.
5- سلامتى جسمى و روحى . بعضى از بيمارى هاى جسمى و روانى غير قابل درمان كه تحمل آن براى همسرسخت است .
توجه نكردن به اين مسئله ممكن است لطمه هاى سنگينى به زندگى بزند.
6- زيبايى يكى از امتيازاتى است كه در شيرينى ازدواج و سعادت زندگى زناشويى تأثير بسزايى دارد. زيبايى يك معيار و اندازه معيّن و استاندارد ندارد كه بشود افراد را با آن سنجيد، بلكه به سليقه افراد بستگى دارد؛ حتى ممكن است فردى در نظر كسى زيبا باشد و در نظر ديگرى زشت . اگر انسانى قيافه ظاهرى و اندام همسرش را نپسندد و او را دوست نداشته باشد، ممكن است به طور ناخواسته به او ستم و جفا كند و از او بهانه و ايراد بگيرد و زندگى را براو تلخ نمايد. زيبايى همسر در حفظ و تقويت عفّت و ايمان همسرش تأثير دارد.
پيامبر اكرم (ص)فرمود: هنگامى كه مى خواهيد ازدواج كنيد، همان گونه كه در زيبايى صورت تحقيق مى كنيد، اززيبايى موى او نيز تحقيق كنيد. همين طور آراستگى و زيبايى مرد بر عفّت زن مى افزايد.(6)
7- همتايى و سنخيّت و تناسب در زوجين كه به آن (كفو) مى گويند و پيشتر به آن پرداختيم . تناسب بين زوجين در تمامى جوانب هر چه بيشتر باشد، زندگى بين آن دو زيباتر و سالم تر خواهد بود.
تناسب در تحصیلات و شرافت خانوادگى و دين و ايمان اخلاق و فرهنگ اجتماعى ، هر چه اختلاف و ناهماهنگى كمتر باشد و تناسب و كفائت بيشتر باشد، موفقيت در زندگى بيشتر است.
تذكر: وجود همه شرايط در يك فرد شايد بسيار نادر و كم باشد. گرچه در انتخاب همسر مراعات جوانب مذكورخوب و لازم است ، اما شايد دقت و وسوسه زياد در اين مسائل گاهى به صلاح نباشد. بنابراين با تحقيق و دقت در موارد مذكور اگر خواستگارى به سراغ شما آمد، در صورت وجود حداقل های قابل قبول، هر چه زودتر ازدواج كنيد كه دير شدن ازدواج باعث بروز مشکلات بعدی نشود.
پی نوشت:
1 . حر عاملي، محمد بن حسن، وسائل الشيعه، قم: مؤسسه آل البيت، 1409ق. ج 14، ص 30.
2 . همان ، ص 51.
3 . همان ، ص 51.
4 . مجلسي، محمد باقر، بحار الانوار، بيروت: مؤسسه الوفاء، 1404ق. ج 100 ، ص 235.
5 . مظاهري، علي اكبر، جوانان و انتخاب همسر، قم: پارسيان، 1378ش. ص 115 به نقل از مكارم الاخلاق.
6 . حر عاملي، محمد بن حسن، وسائل الشيعه، قم: مؤسسه آل البيت، 1409ق. ج 14.















