سلام در دهه محرم در مجلس عزاداری شرکت کردم که سخنران مجلس از قول یکی از ائمه نقل کردند که شیعیان و محبان اهل بیت اگر تصور کنند که جهنمی خواهند شد کافرند میخواستم بدانم که اولن آیا این نقل قول صحیح است یا خیر اگر جواب مثبت است چگونه میتوان پذیرفت که شخصی که مثلا قتل انجام داده یا مرتکب زنا شده یا هر گناه کبیره دیگری به صرف شیعه بودن مجازاتی نخواهد داشت چون من در مورد مسئله شفاعت قبلا سوال کرده بودم و در جواب به من گفته شد که شفاعت پیامبر و ائمه شامل حال همه نمیشود و امر شفاعت هم به اذن خدا انجام میشود لطفا در مورد این مسئله بنده را روشن کنید چون باعث ایجاد شک در وجود من شده.
در مورد نقل قولی که فرموده بودید -همانطور که خودتان هم اشاره کرده اید- حتی اگر روایتی هم در رد آن نداشته باشیم، چنین مسایلی با عقل فطری انسان در تعارض است که محب اهل بیت و لو با هر خصوصیت و هر گناهی به بهشت برود و اگر فکر کند ممکن است جهنمی باشد، کافر شده است. همانطور که در سوال قبل هم اشاره شد شفاعت شامل حال همه افراد نمی شود و دارای شرایطی است که قبلا به آن پرداخته ایم.
البته می توان سخن این سخنران محترم را به گونه ای در نظر گرفت که با مبانی دینی ما مشکلی نداشته باشد و بعید هم نیست که منظور ایشان همین بوده است. به این صورت که سخن یاد شده به شیعیان و محبین واقعی و خالص اهل بیت اشاره دارد که چنین افرادی دارای خصوصیات منحصر به فرد و سجایای اخلاقی متعدد هستند و می توان در مورد این افراد گفت که ان شاء الله هرگز به جهنم نمی روند و شامل شفاعت اهل بیت قرار می گیرند. به عنوان نمونه به دو روایتی اشاره میشود که معیار شیعه واقعی را بیان کرده است، امام صادق(ع) فرمود:
«انما شیعه علی من عفّ بطنه و فرجه و اشتد جهاده و عمل لخالقه و رجا ثوابه و خاف عقابه، فاذا رأیت اولئک، فاولئک شیعة جعفر؛ (1) بی تردید شیعه کسی است که شکم و شهوت خود را حفظ می‌کند. اهل جهاد و تلاش بوده و خالص برای خدا عمل می‌کند، از کیفر و عذاب الهی همواه ترس دارد، اگر چنین افرادی را دیدید، شیعه امام جعفر صادق‌اند».
در روایت دیگر فرمود: «امتحنوا شیعتنا عند مواقیت الصلاه کیف محافظتهم علیها؛ (2) پیروان و شیعیان ما اهل بیت را هنگام فرا رسیدن اوقات نماز امتحان کنید، (ببینید که آیا شیعه واقعی‌اند یا نه) که چگونه مواظب نمازهای شان هستند».
ٍ می توان مساله را از سوی دیگر نیز بررسی کرد. به این صورت که در بعضی از روایات آمده است که کسی که مطیع و فرمانبردار خداوند باشد یار و شیعه اهل بیت شمرده می شود و کسی که عاصی به درگاه خداست از رسیدن به چنین جایگاهی محروم می باشد. به عبارت دیگر اگر اهل گناه نباشی در زمره یاران امامان هستی و در غیر این صورت خیر. برای نمونه به این روایت دقت کنید: قال ابی جعفر(ع): مَنْ كَانَ لِلَّهِ مُطِيعاً فَهُوَ لَنَا وَلِيٌّ وَ مَنْ كَانَ لِلَّهِ عَاصِياً فَهُوَ لَنَا عَدُوٌّ وَ مَا تُنَالُ وَلَايَتُنَا إِلَّا بِالْعَمَلِ وَ الْوَرَعِ؛ امام باقر(ع) فرمود: کسی که فرمانبردار خدا باشد یار و دوست ماست و کسی که گنهکار باشد دشمن ماست. کسی به ولایت و دوستی ما نمی رسد مگر با عمل نیک و پرهیزکاری.(3)
لذا همانطور که می بینید اگر کسی عاصی و گنهکار باشد، طبق تعبیر اهل بیت اصلا جزو دوستان ایشان جای نمی گیرد. پس دوستان و محبین ایشان طبق تعریف بالا و این روایت از عاملان به اعمال نیک و انسانهای با تقوا هستند که از گناه و اعمال ناشایست به دور می باشند و با این خصوصیات ان شاء الله از شفاعت این بزرگوارن هم بهره مند می شوند.
پی‌نوشت‌ها:
1. قمی، شیخ عباس، سفینه البحار، نشر دار الاسوه، تهران، 1422 ق، ص 732.
2. همان.
3. كليني، محمد بن يعقوب، الکافی، دار الكتب الاسلاميه، تهران، 1365ه.ش،ج2 ،ص74.
