ترس از خدا

خدای مهربان همه بندگان خویش را دوست دارد. البته مؤمنان را بیش تر دوست دارد. بنده ای هر چه ایمان و معرفت و درجه یقین و اعتمادش به خدا بیش تر باشد، او را بیش تر دوست دارد، لیکن با این همه، او همه بندگانش را دوست دارد.
قرآن می فرماید: «إِنَّ اللَّهَ بِالنَّاسِ لَرَؤُفٌ رَحِیم» (1) نفرمود فقط مؤمنان را دوست دارد، بلکه فرمود: خداوند نسبت به همه مردمان (الناس) مهربان و بخشاینده است.
حقیقت روشن و بدیهی این است که ما خدای مهربان را نشناخته ایم . نداشتن حسن ظن به خدا به خاطر عدم شناخت است. ای کاش می دانستیم هر مشکلی که در زندگی ما پیش می آید، نتیجه کار کرد های خودمان است. نتیجه به کار نگرفتن عقل و اندیشه فردی و شورایی و تخصصی و بی توجهی به راهنمایی های خدای مهربان است که به صورت واجب و حرام یا مستحب و مکروه به عنوان دین به بندگانش ارائه داده است.
خواهر گرامی
مقصود از ترس از خدا، ترس از عدالت او یعنى ترس از گناه واعمال زشت خویشتن است وگرنه خدا که ترس ندارد.
قرآن کریم در آیات سه تا پنج سوره انفال برای مؤمنان حقیقی ویژگی هایی را بر شمرده، از جمله : "مؤمن کسی است که وقتی از خداوند یاد می شود، خوف و ترس دلشان را فرا می گیرد و هنگامی که آیات خداوند (قرآن) تلاوت می شود، ایمانشان افزوده می­گردد".
امور زیادی می تواند در خدا ترسی انسان موثر باشد از جمله :
1ـ گسترش و عمق بخشی به ایمان و معرفت:
بین خدا ترسی و آگاهی ارتباط تنگاتنگ است. هر چقدر معرفت انسان به خدا از عمق بیشتری برخوردار باشد، ترسش شدت بیشتری خواهد داشت. زیرا لازمه معرفتی که "خوف" را همراه دارد، افزایش تدریجی ایمان است. ایمان زمانی نهادینه می شود که با آگاهی و معرفت باشد. خشیت الهی در دل بنده بدون معرفت حاصل نمی‏گردد : "إنّما یخشی اللَّه مِن عباده العلماء؛ (از میان بندگانش) علما از خدا خشيت دارند ". (2)
2ـ تلاوت و آشنایی با قرآن ومفاهیم قرآنی :
تلاوت قرآن وقتی با درک معانی و معارف قرآن همراه می شود، وجدان خفته و فطرت حقیقت طلب و "خیرگرا"
و "جمال جویی" انسان را تحت تأثیر شعاع نورانی خویش قرار می دهد و او را به "حقیقت مطلق" و "خیر مطلق"
و "جمال مطلق" هدایت و راهنمایی می کند و بر "خوف و خشیت و خشوع" می افزاید.
قرآن کریم در این باره می فرماید: "ویخرّون للأذقان یبکون و یزیدهم خشوعاً"(3) صاحبان دانش هنگامی که این آیات بر آنها خوانده می شود، به زمین می افتند و بر خاک سجده می کنند و اشک می ریزند و هر زمان بر خوف و خشوعشان افزوده می شود.
3ـ خوف زمانی می تواند سرچشمه حرکت تکاملی و کمال جویانه انسان جهت دستیابی بر "مقصد نهایی" باشد که با امیدواری به لطف و رحمت بی پایان خداوند همراه باشد.
اگر بین ترس و امید به فضل و بخشش خدا، تعادل وجود نداشته باشد، به جای آن که پُل تکامل و تقرّب به سوی خداگردد، عامل سقوط و انحراف از "صراط مستقیم" می­شود و شخص خائف، اسیر دام شیطان و طعمه وی می­شود.
4ـ عملگرایی:
خوفی که مبتنی بر معرفت و باعث افزایش و تقویت ایمان می گردد، نمی تواند با عمل همراه نباشد. امام زین العابدین(ع) می فرمایند: "علم و عمل دو دوست صمیمی اند. کسی که خدا را بشناسد، از او "می ترسد"، ترس او را به عمل و اطاعت فرمان خدا، وادار می کند. "(4)
5- اعمال ناپاک و گناهان بندگان.
خدا هم چنان که به بندگان مؤمن خویش وعده بهشت را داده، به گناهکاران وبدکاران وعده عذاب داده است. پس گناهکار از این جهت که عذاب الهی در انتظار او است، خائف است.
6- درک مقام الوهیت :
در قرآن وارد شده که " امّا من خاف مقام ربّه. . .؛ پس آن که بیم داشت از مقام پروردگارش" جای او بهشت خواهد بود. (5)
در اولیا (پیامبران و امامان و صالحان) نیز خوف الهی وجود دارد تا بدان جا که در حال نماز، بدن مبارکشان به لرزه می­افتاد. نیمه شب‏ ها از خوف خدا گریسته و به حالت غش می افتادند. این حالت بدین خاطر است که به جهت درک عظمت الهی، خود را حقیر و کوچک احساس کرده و دچار خشیت و خوف می گردند، یا بدین جهت است که همیشه دغدغه دارند حق عبودیت و بندگی را به انجام نرسانند.
محتواي دعاي كميل و ابوحمزه ثمالي و مناجات خمسه عشره كمك زيادي به پاسخ شما در اين جهت است كه مي توانيد مراجعه كنيد.
وبراي توضيحات بيشتر مي توانيد با شماره (09640)بدون كد، تماس بگيريد.
پی نوشت ها :
1. بقره(2) آیه 142.
2. فاطر (35) آیه 28.
3. اسراء (17) آیه 109.
4. مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، دارالکتب الاسلامیه، ج 18، ص 8 ـ 247.
5. نازعات (79) آیه 41.