ازدواج

با سلام و سپاس از ارتباط شما پرسشگر محترم با مرکز ملی پاسخگویی به سؤالات دینی.
مسئله ازدواج، یکی از مهم ترین مسائلی است که در زندگی انسان رخ می‏دهد و شاید بتوان گفت ازدواج پایه و اساس خوشبختی انسان در زندگی است. بنابراین، شایسته است برای انجام چنین امر مهمی با چشمی باز و مطالعه و دقت کافی اقدام کنید و از هر گونه تصمیم‏گیری عجولانه و برخاسته از احساسات بدون پشتوانه فکری صحیح باید اجتناب کرد. بنابراین، شرط لازم برای انجام یک ازدواج موفق شناخت لازم توأم با تحقیق می‏باشد.
استخاره، به معناى طلب خیر است؛ یعنى انسان از خداوند بخواهد که او را به نیکى و خیر برساند.
خداوند انسان را عاقل آفرید که با کمک عقل بتواند از گمراهى و ظلمت نجات پیدا کند. عقل در تمام ابعاد زندگى چون چراغ هدایتى است که نورافشانى کرده و جهالت را از بین مى برد.
انسان وقتى عاقل آفریده شد، باید در هنگام تصمیم بر هر کارى ابتدا عقل خود را حاکم کرده و از آن نظر بخواهد. نیز استخاره همیشه بعد از استشاره و مشورت با افراد صاحب نظراست. حال اگر عقل و مشورت راه به جایى نبرد و هنوز زاویه هایى وجود دارد که ناشناخته مانده است، در این صورت براى اطمینان خاطر و نجات از سردرگمى، به شخص عالمى مراجعه کرده و از او مى خواهند که به قرآن تفأل زند تا با راهنمایى این کتاب آسمانى، از حیرت و اضطراب بیرون آید.
در مورد شرایط استخاره باید بگوییم: در مواردی که انسان با بررسی تمامی جوانب و با مشورت با صاحب نظران باز در حیرت بود و راه به جایی نبرد، برای رفع تحیر و برای بیرون رفت از سرگردانی استخاره می کند. پس در هر کارى ابتدا تعقل و سپس مشورت و در نهایت اگر حیرت بر طرف نشد، استخاره انجام شود.
بنابراین، استخاره شما چون بدون تحقیق و بررسی جوانب کار بوده نیازی به عمل کردن نیست. با این شرایط اگر واقعاً شما باهمدیگر از تمام جهات سازگاری دارید، می توانید با دادن صدقه اقدام به ازدواج کنید.
در ضمن، از نظر شرعی استخاره (خوب یا بد) الزام آور نیست؛ یعنی عمل به استخاره واجب نیست.
اگر با تحقیق و بررسی به نکات مثبتی دست یافته اید، استخاره تان را ندید بگیرید و در کارهای مهم از عقل خدادای استفاده کنید و عامل دیگرى که همسو با عقل است، مشورت است که مى تواند تأثیر بسیارى در رفع اضطراب و شک بگذارد قرآن مى فرماید: «و شاور هم فى الاءمر؛ (1) اى پیامبر! در کارها با آنان مشورت کن».
حضرت امام (ره) در پاسخ این سؤال که وقتى در عمل چیزى استخاره کردیم، بد آمد، آیا استخاره ملاک عمل است، فرمود: استخاره از اصول اعتقادی نیست که اعتقاد به آن لازم باشد. (2)
همان طور که از فتواى فوق استفاده مى شود، عمل طبق استخاره واجب شرعی نیست. در ضمن، باید دانست که زمان ها تفاوت دارد؛ یعنى یک زمان براى استخاره مناسب نیست و در زمان دیگر مناسب است و اگر مدتی از زمان استخاره اول بگذرد و شرایط تغییر کند یا انسان احتمال دهد که شرایط تغییر کرده و به این جهت دوباره مردد شود، می تواند استخاره کند؛ ولی حالا که شرایط را مناسب می بینیید و دیگران هم ایشان را تأیید می کنند (و تحقیقات نشان می دهد که ایشان هم کفو شما هستند و فردی هستند که اخلاق و ایمان را سرلوحه کار خود قرار داده است)، وسواس به خرج ندهید و به خدای متعال توکل کنید و از او بخواهید که هر چه خیر و صلاح است نسبت به شما دریغ نورزد.

پی ‌نوشت ‌‌ها:
1. آل عمران (3)، آیه 159.
2. استفتائات، امام خمینی (ره)، ج 2، ص 28، مسئله 74.