خواهر بزرگم پس از سالهاسوختن وساختن با مردي بي بچه وبيمار بيوه شد.بچه خواهر دومم به دنيا نيامده مرد.من وخواهر كوچكترم با سن بالا در خانه مانده ايم.برادرم راضي به ازدواج نمي شود.اينقدر التماس خدا و ائمه كرده ام اينقدر ختم هاي طولاني(8 ساعته-4ساعته-3ساعته و..)خوانده ام ديگر خسته شده ام گاهي فكر مي كنم اگر در خانه شقي ترين فرد دنيا هم اينقدر التماس مبي كردم جواب مي گرفتم خدا چگونه از رگ گردن به ما نزديكتر است چگونه مهرباني است كه ضجر كشيدن بنده اش را مي خواهد. گاهي موقع دعا اينقدر حضور قلب دارم كه خود را در آستانه عرش خدا حس مي كنم خدا را حس مي كنم اما نشانه اي از اجابت نيست.
نامه از دل برآمده شما را خواندیم. باید بدانید که این سوال، دغدغه ذهنی افراد بسیاری همانند شماست. در این امر تنها نیستید. در هر حال امیدواریم در ضمن نکاتی که ذکر می کنیم پاسختان را بیابید.
1)اصلی ترین عامل بروز چنین سوال و ابهامی به اشتباه ما در فهمیدن معنای استجابت بر می گردد. از نظر تعالیم دینی ما استجابت همواره به معنای برآورده شدن و عملی شدن آنچه ما خواسته ایم نیست.
معنای درست استجابت همان است که از روایات استفاده میشود که به ما گفته شده: هیچ دعایی بی اثر نیست و هر دعایی در دنیا و آخرت تأثیر مناسب خود را دارد، در واقع هر دعای مقبولی یقینا به استجابت میرسد، اما گونههای استجابت آن مختلف است.
خداوند نسبت به بندگانش مهربان است و خیر و خوشبختی مؤمنان را میخواهد، از این رو اگر خواسته آنان به ضررشان است، اما آنان به جهت عدم اطلاع از باطن امور از خداوند آن را میخواهند، اجابت نمیکند. اما چنان که گفتیم اصل دعای او بی اجابت و بی اثر نخواهد بود.
2)عدم اجابت ظاهری دارای آثار وبرکات بسیاری برای او خواهد بود که اگر کسی بداند خداوند در عوض عدم اجابت دعا در دنیا، چه پاداشی برای او در آخرت در نظر گرفته است، هرگز از آن ناراضی نمیشود. امام صادق(ع) میفرماید:
«روز قیامت خداوند متعال میفرماید: ای بنده من!تو مرا خواندی و من اجابتت را به تأخیر انداختم. اکنون ثواب و پاداش تو چنین و چنان است. پس مؤمن آرزو میکند که کاش هیچ دعایی از او در دنیا اجابت نمیشد، برای آن ثواب و پاداش نیک که میبیند».(1)
3)مهم تر از هر دعا واجابتی در این دنیا سنت آزمایش خداوند از بندگان است . حقیقتی که همه بندگان خدا از بزرگترین أنبیا تا کم ترین افراد از آن مستثنا نشده اند. چه بسا یکی از مهم ترین آزمایش های خداوند برای بندگان خوبی چون شما تاخیر در اجابت ها و سنجش میزان صبر و حسن ظن شما به خداست .
اگر به أوصاف الهی توجه کنیم و به صفات پروردگار ایمان بیاوریم و بدانیم خداوند رئوف و رحیم است، در مییابیم که اگر خواستههای انسان بر آورده نمیشود، دلیلش بخل نیست. خداوند با توجه به کمال و سعادت و مصلحت انسان خواستههای او را اجابت میکند. در دعای افتتاح میخوانیم: «اگر حاجتم را دیر برآوردی، از سر نادانی بر تو عتاب کردم، در صورتی که تأخیر در اجابت حاجتم برایم بهتر بوده است، زیرا تو به فرجام امور آگاهی».
4)شیطان در یکی از مواردی که وسوسه میکند، تأخیر اجابت دعا است. از این راه انسان را مأیوس میکند تا او به خدا بدبین شود. ائمه اطهار(ع) به این نکته توجه داشته و همگان را از افتادن به دام بدبینی و سوء ظن به خدا برحذر داشتهاند.
امیرمؤمنان(ع) میفرماید: «دیر اجابت نمودن خدا، تو را ناامید نکند که بخشش،بسته به مقدار درخواست است. چه بسا در اجابت دعای تو تأخیر رخ دهد تا درخواست تو طولانیتر گردد و بخشش خدا کاملتر شود. چه بسا چیزی را خواستهای و تو را نداده و بهتر از آن را دردنیا یا آن دنیا داده و یا بهتر آن بوده که آن را از تو باز دارد. چه بسا چیزی را طلب نمودی که اگر به تو میداد،تباهی دین و دنیای خود را در آن میدیدی».(2)
به علاوه درتاخیر ها چنان که در روایات آمده دلایل گوناگون دیگری نیز متصور است که همه دلیل بر محبت بیشتر خدا است، نه بی توجهی وناراحتی او از ما ؛ امام صادق(ع) میفرماید: «وقتی که مؤمنی دعا میکند،خداوند به ملائکه میفرماید: «دعایش را مستجاب نمودم، ولی آن را نگه دارید و عطا نکنید که من دوست دارم صدای این بنده مؤمن را بشنوم. بندهای هم هست که دعا میکند و خداوند میفرماید: زود حاجتش را بدهید که آوازش را دوست ندارم».(3)
ما به دعا کردن امر شدهایم و باید به این وظیفه عمل کنیم و نتیجه را به خداوند واگذار نماییم.
5) مشکلات دنیا : انسان از آغاز زندگی حتی از لحظهای که نطفه او در قرارگاه رحم واقع میشود، مراحل زیادی از مشکلات و درد و رنجها را تحمل میکند تا متولد میشود. بعد از تولد در دوران طفولیت و سپس جوانی و از همه مشکلتر در دوران پیری، با انواع مشقتها و رنجها رو در رو است. این طبیعت زندگی در دنیا است و کم و بیش شامل همه انسانها میشود و کسی از آن استثنا نیست. انتظار وضعی غیر از این داشتن اشتباه است. نگاهی به زندگی انبیا و اولیای الهی نشان میدهد که زندگی این گلهای سر سبد آفرینش نیز با انواع ناملایمات و درد و رنجها قرین است. هنگامی که دنیا برای آنها چنین باشد، وضع برای دیگران روشن است. سختیها و گرفتاریها مقدمه کمال و پیشرفت است. این امور برای تکامل بشر ضرورت دارد. اگر سختیها و رنجها نباشد، بشر تباه میگردد. قرآن کریم میفرماید: « انسان را در رنج و سختی آفرینش قرار دادیم».(4)
همه این مشکلات و سختی ها هم به نوعی تجلی رحمت بی انتهای خداوند در حق بندگان است تا آن ها بتوانند خود را به کمالی برسانند که بهترین و زیباترین زندگی را در عالم آخرت که جایگاه حقیقی آن هاست، درک کرده ،به سعادت حقیقی و همیشگی نائل گردند .
6)حُسن ظن و اعتماد به خدا کلید بسیار از درهای قفل شدة زندگی و خوشبختیها است. خداوند حُسن ظن و اعتماد داشته باشید. او نسبت به بندگانش بسیار مهربان است. خیر و سعادت را گاهی در قالب سختیها و مشکلات ظاهر می سازد و گاهی در لباس آسایش و نعمت ها.خدا به علم نامحدود خویش میداند که صلاح و رستگاری چه کسی از بندگان مؤمنش در میدان مشکلات و مصایب نهفته است و کدام یک از آنان باید در رفاه و نعمتها آن را جستجو کنند. پس باور داشته باشیم که در صورت انجام تکالیف و وظایفی که خداوند برای اهل بلا و مشکلات یا رفاه و نعمتها قرار داده، هر وضعیتی برای ما پیش آید، خیر و خوشبختی ما در همان نهفته است.
اگر خواستید در برکات مشکلات و حکمت آن مطالبی را بدانید، نامه دیگری مرقوم فرمایید.ویا با شماره (09640) تماس بگیرید.
پینوشتها:
1.ثقه الاسلام كليني، الكافي، ج 4، ص 247، الناشر: دار الكتب الاسلاميه، طهران، سنه النشر/1365 ه.ش .
2.نهج البلاغه، ترجمه مرحوم دشتی، نامه 31 (نامه أمیرالمومنین«ع» به امام حسن مجتبی«ع»).
3. ثقه الاسلام كليني، الكافي، ج 4، ص 245، الناشر: دار الكتب الاسلاميه، طهران، سنه النشر/1365 ه.ش .
4.بلد (90) آیه 4.






