اصول دین

اصول دین به عقیده ما شیعیان پنج چیز است ؛ البته برخی سه اصل را به عنوان اصل دین و دو اصل دیگر را اصول مذهب می نامند که جمعاً پنج اصل می شود و آن ها عبارت اند از : توحید، نبوت، معاد، عدل و امامت.
دعوت پیامبران الهی در دو چیز خلاصه می‏شود:
1- عقایدی که حکم اساس و ریشه دین است.
2 - دستورهای عملی که متناسب با عقاید و برخاسته از آن‏ها می‏باشد.
دانشمندان اسلامی بخش عقاید دین اسلام را اصول دین، و بخش احکام عملی را فروع دین نامیده‏اند.
امّا این که چرا اصول دین را پنج تا شمرده‏ و بقیه عقاید را در اصول دین ذکر نکرده‏اند، بدین خاطر است که ادیان توحیدی که ادیان آسمانی و حقیقی هستند، دارای سه اصل کلی مشترک می‏باشند:
1. اعتقاد به خدای یگانه، (توحید یا مبداء)،
2. اعتقاد به زندگی ابدی برای هر فردی از انسان در عالم آخرت(معاد یا مقصد)،
3. اعتقاد به بعثت پیامبران توسط خدا برای هدایت بشر به سعادت دنیا و آخرت (نبوت یا راهنما).
این اصول سه گانه در واقع پاسخ‏هایی است به اساسی‏ ترین سؤالاتی که برای هر انسان آگاهی مطرح می‏شود: مبدأ هستی کیست؟ پایان زندگی چیست؟ از چه راهی می‏توان بهترین برنامه زیستن را شناخت؟(1)
اصل امامت و عدل هم به عنوان معرف مکتب و مذهب تشیع، از اصول دین شمرده شده. امامت در مقابل اهل تسنن است که به امامت به معنای خاص آن معتقد نیستند. اصل عدل در برابر گروه اشاعره، از اهل سنت است که به عدل اعتقاد ندارند. (2)
توضیحات بیش تر در مورد اصول دین را باید در کتاب های مستقل که در هر مورد نوشته شده مطالعه بفرمایید ؛ اما برای شروع کار پیشنهاد می شود این بحث را در کتب عقاید اسلامی مطالعه فرمایید. در این زمینه دو کتاب معرفی می شود :
- محمد تقی مصباح یزدی، آموزش عقاید، نشر موسسه امام خميني
- محمد سعيدي مهر ، آموزش كلام اسلامي ، نشر طه.

پی نوشت‏ها:
1. محمد تقی مصباح یزدی، آموزش عقاید، نشر بین الملل، 1381ش ، ج 1 و 2، ص 31 - 32.
2. مرتضی مطهری، آشنایی با علوم اسلامی(کلام، عرفان) انتشارات صدرا ، تهران ، ص 60.