به نام خدا
پرسشگر گرامي با سلام و سپاس از ارتباطتان با مركز ملي پاسخگويي به سوالات ديني
یکی از ویژگی های قرآن، نظم منحصر به فرد آن است. قرآن چون کتاب آموزشی، علمی، تاریخی، سیاسی و ... و بالاخره بشری نیست ، نظم هیچ کدام از کتاب های فوق را ندارد. معمولا کتاب های علمی و آموزشی فصل بندی هستند و در هر فصل راجع به یک موضوع به تفصیل بحث کرده و آن را از همه جوانب بررسی می نمایند و در فصل بعد به موضوع بعد می پردازند و ... .
در کتاب های تاریخی به زمان و مکان و افراد حاضر در هر حادثه به تفصیل و با دقت و موشکافی تصریح می شود و نظم تاریخی در بیان حوادث رعایت می شود و ... .
ولی قرآن مطابق هیچ کدام از این روش ها نیست و شاید یکی از جهاتی که دیگران در آوردن حتی سوره ای مانند آن عاجز بوده اند، همین نظم منحصر به فرد باشد.
هم در نزول این کتاب و هم در چینش فعلی آن که بنا به نظر غالب اسلام شناسان طبق دستور پیامبر صورت گرفته است، این بی سابقه گی را می بینیم.
وجه این چینش نیز غالب اوقات برای ما قابل فهم نیست گر چه قرآن شناسان در توجیه این چینش و ارتباط و تناسب آیات و سوره های کنار هم، سخنان ارزشمند بسیار گفته اند و به حکمت های زیبایی از این نظم پی برده اند، با این وجود حکمت نهایی را فقط خدا می داند.
یکی از مفسران نوشته:
در قرآن برای بیان مطالب لازم نیست بین آن ها ارتباط وجود داشته باشد؛ زیرا این کتاب درس و آموزش نیست تا باب بندی باشد و مسائل آن بر اساس اصل و فرع ، سازماندهی شده باشد. (1)
غالب مفسران گفته اند چون در آیات قبل و بعد سخن از احکام ازدواج و اولاد و طلاق و ... بود، برای این که اشتغال به این مسائل آنان را از یاد خدا باز ندارد ، به مساله مهم نماز پرداخته است. (2)
پی نوشت ها:
1. ابن عاشور، التحریر و التنویر ،ج 2 ، ص 443.
2. بیضاوی، انوار التنزیل، بیروت ، دار احیاء التراث العربی، 1418 ق، ج 1 ، ص 147.
