سلام
طبق اعتقادات تشیع امام مهدی (عج) ظهور خواهند کرد و حکومتی جهانی بر پایه اسلام حقیقی تشکیل خواهند داد. اما سوالی که برای من مطرح است این است که سرنوشت امامت پس ایشان چه خواهد شد؟ همانطور می دانید روایاتی داریم که بر این نکته تاکید می کند که زمین هیچگاه خالی از حجت خدا نخواهد بود. پس بنابراین پس فوت امام مهدی (عج) یا باید دنیا به پایان برسد و قیامت برپا شود یا اینکه امامت پس از ایشان هم ادامه پیدا کند.
لطفا راهنمایی ام کنید که آیا این استدلال درست است یا خیر؟
با تشکر
پرسشگرگرامي با سلام و سپاس از ارتباطتان با مركز ملي پاسخگويي به سوالات ديني
استدلال شما کاملا درست است. بعد از ظهور و استقرار دولت مهدوی، حضرت مدتی را در روی زمین سلطنت و حکومت میکند. البته روایات در رابطه با مدت حکومت مختلف است. دقیقا مدت حکومت حضرت معلوم نيست. علامه مجلسی میگوید: بعضی از روایات بر مدت حکومت و بعضی بر زمان استقرار دولت، دلالت دارد.(1)
یکی از اعتقادات شیعه، مسئلة رجعت است. رجعت در زمان ظهور و پس از ظهور امام زمان(عج) به وقوع میپیوندد. عقیدة شیعه امامیه آن است که خداوند متعال در موقع ظهور امام زمان(ع) مردمی از شیعیان حضرت را که قبلاً مرده بودند، به دنیا بر میگرداند تا به ثواب یاری او و مساعدت وی و مشاهدة دولت حضرت فائز گردند. همچنین برخی از دشمنان حضرت را زنده میگرداند تا از آن ها انتقام گیرد.(2) بر این اساس در دعای عهد میخوانیم: اگر قبل از ظهور حضرت مرگم فرا رسید، مرا از قبر بیرون آور تا در رکاب حضرت باشم.
از برخی روایات استفاده میشود که بعضی از امامان (ع) مانند امام حسین(ع) به دنیا بر میگردند. امام صادق(ع) میفرماید:
«نخستین کسی که قبرش میشکافد و زنده میشود و به دنیا بر میگردد حسین بن علی(ع) است. این رجعت عمومی نیست، بلکه افراد خاصی به دنیا بر میگردند که یا مؤمن خالص و یا مشرک محض باشند».(3)
عیاشی در تفسیر خود از جابر بن یزید جعفی روایت نموده که شنیدم حضرت باقر(ع) فرمود:
«به خدا قسم! مردی از ما اهل بیت بعد از مرگش سیصد و نه سال سلطنت میکند.
عرض کردم: این در چه زمانی خواهد بود؟ فرمود: بعد از مرگ قائم است.
عرض کردم: حضرت قائم در عالم خود چقدر باقی میماند؟ فرمود: نوزده سال از موقع قیام تا هنگام مرگش.
عرض کردم: آیا بعد از مرگ قائم هرج و مرج میشود؟ فرمود: آری پنجاه سال. آن گاه امام منتصر به دنیا باز میگردد برای خون خواهی خود و یارانش. وی بیدینها را به قتل میرساند و به اسارت میبرد. پس از ایشان امام سفاح به دنیا بر میگردد.پس تمام دشمنان ستمگر ما را میکشد. تمام زمین را مالک میشود. خداوند کار او را اصلاح میگرداند. سیصد و نه سال سلطنت میکند. میدانی امام منتصر و سفاح کیست؟ منتصر حسین(ع) و سفاح، امیرالمؤمنین(ع) است».(4)
البته در این میان روایاتی هستند که میگویند بعد از امام مهدی قیامت بر پا خواهد شد. مرحوم شیخ مفید در این مورد میفرماید: غالب روایات میگویند: مهدی موعود چهل روز پیش از قیامت میمیرد. در آن چهل روز علامت بیرون آمدن مردگان و روز رستاخیز برای حساب و پاداش اعمال خود آشکار خواهد شد. (5)
با وجود روایات متعدد در این مورد، قضاوت کامل برای ما مقدور نیست.
پینوشتها:
1. آیت الله صافی گلپایگانی، منتخب الاثر، نشر امام المنتظر(عج)، قم، 1383ش، ص 618.
2. علامه مجلسی، مهدی موعود، ترجمه علی دوانی، دارالکتب الاسلامیه، تهران، 1383ش، ص 1232.
3. همان، ص 1186.
4. همان، ص 1239.
5. همان، ص 1238،با اندکی تلخیص.






