روح

با سلام و تشکر به خاطر ارتباط تان با این مرکز.
روح در لغت به چیزی گفته می‌شود که منشأ حیات است و با آن هر جانداری توان احساس و حرکت ارادی پیدا می‌کند.(1)
روح انسانی همان حقیقت وجودی او و خود واقعی انسان یا همان چیزی است که آدمی از آن به "من‌" تعبیر می‌کند و انسانیت انسان به آن است .اموری چون ادراک‌، اراده را به واسطه بدن انجام می‌دهد. (بدن ابزار روح است‌)(2) .اما به یقین حقیقت روح برای ما ناشناخته است و ما نمی توانیم به روشنی بگوییم حقیقت روح چیست .
اتفاقا طبق آیه "وَ یسالونک عَن‌ِ الرُّوح‌ِ قُل‌ِ الرُّوح‌ُ مِن‌ْ أَمْرِ رَبِّی‌; (3) درباره روح از تو می‌پرسند; بگو: روح از سنخ فرمان پروردگار من است‌."
روح از سنخ "امر" و از "عالم امر" است‌ که حقیقت این امور به طور دقیق و کامل برای ما روشن نیست، چنان که خداوند خود در ادامه این آیه تاکید می فرماید که "به شما از علم جز چیز اندکی داده نشده است" . این بخش ار آیه نشان می دهد که آگاهی ما از ماهیت علم ناچیز است .
به هر حال تا آن جا که تاریخ دانش بشری نشان می‌دهد، روح و ساختمان و ویژگی‌های اسرارآمیز آن همواره مورد توجه دانشمندان بوده، هر دانشمندی به سهم خود کوشیده است به محیط اسرارآمیز روح گام بگذارد.
به همین دلیل نظریاتی که درباره روح از سوی علما و دانشمندان اظهار شده، بسیار متنوع است. ممکن است علم امروز آدمی برای پی‌بردن به همة رازهای روح کافی نباشد، هر چند روح ما از همه چیز جهان، به ما نزدیک‌تر است، اما چون گوهر آن با آنچه در عالم ماده با آن اُنس گرفته‌ایم، تفاوت کلی دارد، نباید تعجب کرد که از اسرار و کُنه این اعجوبه آفرینش و مخلوق ما فوق ‌ماده آگاه نباشیم.
در هر حال روح یک حقیقت ماورای طبیعی است که ساختمان و فعالیت آن غیر از ساختمان و فعالیت جهان ماده است. درست است که دائماً با جهان ماده ارتباط دارد، ولی روح، ماده و دارای خاصیت ماده نیست.(4)

پی نوشت ها:
1. علامة طباطبایی‌،المیزان‌، مؤسسة الاعلمی. للمطبوعات‌، بیروت‌. ج 13، ص 195،
2. همان‌، ج 10، ص 118.
3. اسرأ(17)آيه 85.
4. تفسیر نمونه، ج 12، ص 252، نشر دارالکتب الاسلامیه، تهران ـ 1379ش.