من نظریات فقهی ایت الله صافی رو بیشتر از سایرین قبول دارم ایا میشه به همین اکتفا کنم و به همین خاطر شما رو مرجع قرار بدم؟من تحقیق زیادی در مورد سایر علما نکردم ایا میشه همینجوری شما رو بعنوان مرجع انتخاب کنم؟
پرسشگر گرامي، با سلام و سپاس از ارتباطتان با مرکز ملی پاسخگویی به سوالات دینی
انتخاب مرجع به روشی که در سئوال آمده است صحیح نیست در رسالههاي توضيح المسائل مراجع آمده است: تقليد از مجتهدي جايز است كه علاوه بر مرد بودن، بالغ و حلال زاده و شيعة دوازده امامي باشد و شرايط زير را نيز داشته باشد.چنين مرجعي را بايد براي تبعيت انتخاب كرد:
1- زنده باشد؛ بنا بر اين ابتدائاً نميشود از مجتهدي که از دنيا رفته تقليد كرد، ولي اگر از مجتهد زندهاي تقليد كند، سپس آن مرجع از دنيا برود، اگر اعلم (داناتر) از مجتهدان زنده باشد، بايد به تقليد او باقي بماند و در صورت مساوي بودن، با اجازه مجتهدان زنده ميتوان به تقليد از مجتهد مرده باقي بماند.
2- عادل باشد؛ منظور از عدالت، ملكة نفسانيه يا تقوا و حالت خداترسي باطني است كه انسان را به انجام واجبات وادار كند و از ارتكاب گناهان كبيره يا اصرار بر گناه صغيره باز دارد.
3- حريص به مال، قدرت و رياست دنيا نباشد.
4- در فهميدن حكم خدا از همة مجتهدان عصر خويش عالِم‌تر باشد و يا لااقل با آنها مساوي باشد. (1)
براي شناختن مجتهد اعلم سه راه وجود دارد:
اوّل: خود انسان اهل علم باشد و بتواند مجتهد اعلم را بشناسد.
دوم: دو نفر عالِم عادل كه ميتوانند مجتهد اعلم را بشناسند و تصديق نمايند؛ البته به شرطي كه دو نفر عالِم عادلِ ديگر با گفته آنان مخالفت ننمايند.
سوم: عدهاي از اهل علم كه ميتوانند مجتهد اعلم را تشخيص دهند و از گفته آنان اطمينان حاصل ميشود، مجتهد يا اعلم بودن كسي را تصديق كنند. (2)
ممكن است تشخيص اعلم مشكل باشد و چند نفر مجتهد به عنوان مراجع هم سطح معرفي شوند.
مراجعي كه موجود هستند و جامعه مدرسين حوزه علميه قم بعد از رحلت آيت الله اراکي به عنوان مراجع مورد توجه انتخاب و اعلام کردند، عبارتاند از حضرات آيات: خامنهاي، شبيري زنجاني، وحيد خراساني، مكارم شيرازي و ... مراجع ديگري مانند آيات عظام :صافي، سيستاني و ... وجود دارند که اگر چه در اين انتخاب نيامدهاند، اما آنان نيز به عنوان مراجع، مورد نظر هستند.
حال اگر شما يکي از اين افراد را به عنوان اعلم مي شناسيد، يا از گفته روحاني شهرتان که خبره است آن مرجع را به عنوان اعلم معرفي کرده است اطمينان پيدا کرده ايد، از همان تقليد نماييد. اگر نميشناسيد و بعد از تحقیق نتوانستید اعلم را تشخیص دهید حتی احتمال اعلم بودن یکی را هم ندادید از هر کدام از مراجع مذکور تقليد نماييد، کفايت ميکند و صحيح است.
پي‌نوشت‌ها:
1. توضيح المسائل مراجع، مسئله 2.
2. همان، مسئله 3.
