شبهات دینی

پرسش: شبهات دینی
شرح : سلام علیکم.لطفابه سه سوال من پاسخ دهید: 1-اخیرا بعضی ازمردم می گویند که امامزاده صالح سه امامی هستندو حتی برادر امام رضانیستند.آیا این شبهه درست است واگرحدیثی دراین رابطه وجود دارد ذکر فرمایید؟
پاسخ:

پرسشگر گرامي با سلام و سپاس از ارتباطتان با مركز ملي پاسخگويي به سوالات ديني
بسیاری از امامزاده هایی که در ایران هستند، ساداتی می باشند که به چندین واسطه به امامان می رسند و از جور حکومت بنی عباس، از عراق و حوزه قدرت حکومت عباسی فرار کرده و در بلاد دور دست ایران مانند طبرستان و ری و خراسان و ... ساکن شده اند و غالبا هم به طور ناشناس زندگی می کرده اند از این رو تاریخ زندگی غالب آنان روشن و واضح و قطعی نیست.
اگر کسی چنین حرفی زده، از او مدرک بخواهید و اصولا ما تا به حال شیعه سه امامی نشنیده ایم.
شاید منظور این باشد که ایشان از قائلان به امامت محمد حنفیه برادر امام حسن و امام حسین بعد از امام حسین می باشد و اگر منظور این است، باید دلیل ارائه دهد.
در هر حال به این ادعاها نمی توان بها داد و مطلب نیز به درجه ای از اهمیت نیست که برایش وقت گذاشته شود و راهی هم برای اثبات آن وجود ندارد؛ زیرا تاریخ روشنی از زندگی این بزرگواران در دست نیست.

پرسش: من چهل روزجمعه غسل می کردم. ولی همانطورکه مرجعم گفته بودند که اگربعد از اذان ظهربه جا آورده شود باید به قصدمافی الذمه غسل کرد. ولی من بعد ازچهل غسلی که انجام دادم تازه این حکم را متوجه شدم. حال آیا غسلهای من که بانیت ادابه جاآورده بودم(بعدازاذان ظهر)صحیح است؟ 3-بنده بسیارگرفتار شهوات شده ام.به من گفته شدکه ورزش کنم.ولی تاثیری نداشت.لطفا راه حل مناسبی رابه من بگویید باتشکر

پاسخ
اگر راجع به غسل چهل روز جمعه، نذر نکرده اید، غسلی که به نحو مذکور انجام داده اید مشکلی ایجاد نمی کند. (سوال از دفتر آیت الله مکارم به شماره 7840001 )
پاسخ 3 -
برای کنترل شهوت خود راهکارهای عملی زیر را مورد توجه قرار دهید:
1- هفته‏ای یکی دو روز روزه مستحبی بگیرید.
2- هر روز به منظور تخلیه انرژی جسمانی خود به مقدار زیاد ورزش کنید.
3- اوقات فراغت خود را با انجام کارهای هنری، فنی، و... پرکنید.
4- در خوردن مواد غذایی انرژی‏زا و محرک مثل، خرما، پیاز، فلفل، تخم‏مرغ و ... به حداقل لازم اکتفا کنید.
5- از تماشای رفتارها و برجستگی‏های بدن دیگران و صحنه‏های تحریک کننده جدا خود داری کنید. امام صادق (ع) فرمود: «نگاه تیری از تیرهای شیطان است و چه بسا نگاهی اندوه‏های زیادی در پی داشته باشد».
6- برای تمام اوقات شبانه روز خود برنامه‏ای منظم و تدوین کنید و هیچ زمانی را بدون برنامه قبلی سپری نکنید. زیرا برای آن اوقات شیطان برنامه‏ریزی می‏کند.
7- با شرکت در مجالس مذهبی، دعا، خواندن نمازهای نافله و نافله شب پیوسته در صدد تقویت نیروی ایمان خود باشید.
دوست عزیز طبیعی است برای نجات از این وضعیت لازم است با عزمی راسخ و اراده‏ای محکم به راه‏کارهای فوق پای بند باشید که در پرتو عمل به آن نکات و بدون هیچ گونه تنبلی، سستی، اهمال‏کاری موفقیت خود را تضمین خواهید کرد و گرنه دردی دوا نخواهد شد.
در هر صورت تا قبل از ازدواج شایسته است این غریزه را به طور موقت کنترل نموده و عفت و پاکی و پاکدامنی خود را همچون گذشته حفظ و حراست نمائید.
کنترل این غریزه به دو صورت ممکن است تحقق پذیرد:
1- کنترل منفی:
غالبا وقتی سخن از کنترل غریزه جنسی به میان می‏آید، توجه اشخاص به سمت و سوی نوع منفی آن جلب می‏شود و آن این است که کسی با وجود تحریکات مختلف و مواجهه با عوامل انگیزش این غریزه، بخواهد با میل تحریک شده‏اش مبارزه و مقابله کند و به سوی ارتکاب جرم نرود، چنین کاری گرچه قطعا بهتر از آلایش دامن و عمل به جرم است، ولی پیامدهای سوء و مخرب آن بر کسی پوشیده نیست. این کار هم به غایت دشوار است و هم زیانبار و بدین جهت هرگاه شخصی به کنترل غریزه سفارش می‏شود با چنین برداشتی از آن و تصور دشواری و زیانباری آن، از پذیرفتن چنین توصیه‏هایی سرباز می‏زند.
2- کنترل مثبت:
غریزه جنسی اگر با ازدواج مهار نگردد، مطلوب‏ترین راه تسلط بر آن، کنترل مثبت است و آن پرهیز از صحنه‏ها و کارهایی است که به تحریک این غریزه می‏انجامد.
این نوع از کنترل، که در حقیقت جنبه‏ی پیشگیری دارد هم راحت است و هم بی‏زیان و بلکه مفید و راحت است، زیرا در این صورت همچون وسیله نقلیه‏ای است با سرعت معمولی و قانونی که در مواجهه با خطر، مهار آن زحمت چندانی ندارد بی‏زیان است، زیرا با این حال کنترل غریزه فشاری بر جسم و روان تحمیل نمی‏کند تا به آن صدمه‏ای وارد شود و مفید است چون موجب می‏شود مغز و اعصاب و قوای بدن در حالت عادی به سر برند و تعادل روانی شخص محفوظ بماند وانرژی و سرمایه‏های جسمی و روحی او بیهوده مصرف نشوند. برخلاف ماشینی که با سرعتی بسیار فراتر از حد شناخته شده و بایسته خود سیر می‏کند که چه بسا به کلی اختیار آن از دست صاحبش بیرون رفته و مصیبت‏هایی به بار آورد و کنترل آن هم در صورت تحقق، صدها زیان و رنج و زحمت و اضطراب برای وسیله و صاحب آن به همراه دارد.
خداوند در قرآن کریم می‏فرماید: «باید کسانی که قدرت و وضعیت مساعد برای ازدواج ندارند عفت پیشه کنند». (1)
با تأمل معلوم می‏شود که عفت در این آیه کریمه معنایی عام دارد و عفت در همه اعضا و اندام را شامل است و اکنون طرق کنترل مثبت را به اختصار برمی‏شمریم:
1- پرهیز از فکر و ترسیم صحنه‏های محرک در ذهن و خیال. عبدالله بن سنان از امام صادق (ع) نقل می‏کند که: حضرت (ع) فرمود: «ان عیسی قال للحواریین:... ان موسی امرکم ان لا تزنوا و انا أمرکم ان لاتحدثوا انفسکم بالزنا فضلاً عن ان تزنوا، فان من حدّث نفسه بالزنا کان کمن اوقد فی بیت مزوق فافسد التزاویق الدّخان و ان لم یحترق البیت؛ (2) عیسی به اصحاب خود گفت: ... موسی به شما دستور داد که زنا نکنید و من به شما دستور می‏دهم که فکر زنا هم در سر نپرورانید تا چه رسد به این که زنا کنید!! زیرا کسی که خیال زنا کند مانند کسی است که در خانه‏ای نقش و نگار شده دود و آتش به پا کند. چنین کاری گرچه خانه را نمی‏سوزاند. ولی زینت و صفای آن را مکدر کرده و فاسد می‏کند».
2- دوری از نگاه‏های مسموم و مناظر تحریک‏آمیز. قرآن کریم در دو آیه متوالی دستور به اغماض و نگهداری چشم از نگاه حرام و هوس‏آلود داده است. در آیه اول می‏فرماید: «قل للمؤمنین یغضّوا من ابصارهم و یحفظوا فروجهم...؛ به مؤمنان بگو دیدشان - را از نامحرمان - فرونشانند و نهانگاه‏های خود را - از وقوع در حرام - نگه دارند». و در آیه بعدی می‏فرماید: «و قل للمؤمنات یغضضن من ابصارهن و یحفظن فروجهن...؛(3) به زنان مؤمن بگو - چشم هایشان را فرو گیرند و نهانگاه‏های خویش را محافظت کنند».
جالب این است که در هر دو مورد خداوند متعال نخست دستور به مراقبت از نگاه محرک و عفت چشم می‏دهد و آن گاه به حفاظت از عورت فرمان داده است.
رسول اکرم (ص) می‏فرمایند: «النظره سهم مسموم من سهام ابلیس فمن ترکها خوفا من الله اعطاه الله ایمانا یجد حلاوته فی قلبه؛(4) نگاه هوس‏آلود - تیری است مسموم از تیرهای شیطان - هر کس آن را به جهت خوف الهی ترک کند، خداوند ایمانی به او می‏بخشد که حلاوت آن را در قلب خود احساس می‏کند».
3- گوش ندادن به آوازها و موسیقی‏های تحریک‏کننده و مبتذل. در حدیثی از حضرت صادق (ع) آمده است: «ان رجلا سأله عن سماع الغناء فنهی عنه و تلا قول الله عز وجل: «ان السمع والبصر والفؤاد کل اولئک کان عنه مسؤولاً». (5)
«و قال یسأل السمع عما سمع والفؤاد عمّا عقد والبصر عما ابصر؛ مردی از آن حضرت درباره شنیدن آواز محرک پرسید. حضرت از آن نهی کرده و این آیه را خواندند: «به یقین گوش و چشم و دل هر یک مورد سؤال خواهند بود» و فرمود: گوش از آنچه شنیده و قلب از آنچه بدان دل بسته و چشم از آنچه دیده است مسؤول بوده و بازخواست خواهند شد». (6)
4- اجتناب شدید از نشست‏های غفلت‏زا و معاشرت با دوستان ناباب و گوش سپردن به سخنان تحریک‏آمیز.
از حضرت امام باقر (ع) این‏گونه روایت شده است: «من اصغی الی ناطق فقد عبده، فان کان الناطق یؤدی عن الله عزوجل فقد عبدالله و ان کان یؤدی عن الشیطان فقد عبد الشیطان؛ (7) هر کس به سخن گوینده‏ای گوش فرا دهد او را بندگی کرده است، پس اگر ناطق از خدا بگوید شنونده، خداوند را بنده شده و اگر از شیطان و سخنان شیطانی بر زبانش جاری کند قطعا بندگی شیطان کرده است».
5- اعتدال در خوردن. بی‏تردید پرخوری و بی‏نظمی در خوردن در ذخیره‏سازی و انباشتن موادی که نیازمند تفریغ باشد مؤثر است، ولی در صورت اعتدال و کم‏خوری سهم ناچیزی از آن صرف تهیه آن مواد می‏شود.
در حدیثی که قبلاً از پیامبر گرامی(ص) نقل کردیم، آن حضرت پس از آن که جوانان را به ازدواج ترغیب می‏کنند می‏فرمایند: «هر کس قدرت بر ازدواج ندارد و روزه بگیرد. یقینا روزه نیروی غریزه او را تضعیف می‏کند». (8)
6- اشتغال، ورزش و سرگرمی‏های مفید. زیرا با وجود فراغت، هم مواد غذایی در تقویت غریزه به مصرف می‏رسد و هم‏فکر و خیال مصروف چاره‏سازی در تفریغ آن می‏شود و لذا در روایات بر اشتغال و کار و پرهیز از فراغت تأکید بسیار شده است.
حضرت امام صادق (ع) در حدیث پردامنه «مفضل» می‏فرمایند: «... وهکذا الانسان لو خلا من الشغل لخرج من الاشر والعبث والبطر الی ما یعظم ضرره علیه و علی من قرب منه...؛ (9) ... و همین‏گونه انسان اگر بی‏کار و فارغ باشد، به بیهودگی و سرمستی دچار می‏شود و بر اثر آن به مسایلی مبتلا می‏شود که زیان آن هم بر خود و هم بر نزدیکان او سنگینی خواهد کرد ...».
7- تلاوت قرآن. بی‏شک انس با قرآن، تلاوت، تدبر و تفکر در مضامین آن، خود شفای هر دردی است که به سرعت کار هر پریشانی را رو به سامان می‏برد و زخم‏های پنهان را التیام می‏دهد و همت‏ها را تا آسمان‏ها بالا می‏برد و بشر را از فرو رفتن در عالم حیوانات را نجات می‏بخشد.
امیرمؤمنان(ع) می‏فرمایند: «و تعلّموا القرآن فانه ربیع القلوب واستشفوا بنوره فانه شفاء الصدور و احسنوا تلاوته فانه انفع القصص؛ (10) قرآن را فرا گیرید زیرا قرآن بهار دلهاست و از نور آن بر مرض‏ها و دردهای خود مرهم بگذارید. زیرا آن داروی شفابخش سینه‏هاست و آن را نیکو تلاوت کنید که به یقین سودمندترین قصه‏هاست».
خلاصه این که:
راه حل دین در خصوص نوع مقابله و مواجهه به غریزه جنسی نخست ازدواج و نکاح مشروع است و در صورت عدم امکان، کنترل مثبت با شرحی که بیان شد و سپس کنترل منفی با وجود همه زیان‏های آن، ولی هیچ‏گاه به بی‏بند و باری و افسارگسیختگی و آلودگی به گناه رضایت نمی‏دهد و زیان آن را به مراتب خسارت‏بارتر و ویرانگرتر از ضرر کنترل منفی می‏داند.
این نوشتار را با این جمله به پایان می‏بریم که بزرگان گفته‏اند: «نفس را مشغول بدار وگرنه او تو را به خود مشغول خواهد ساخت».
پی‌نوشت‌ها:
1. نور، آیه 33.
2. وسائل‏الشیعه، ج 14، ص 240.
3. نور، آیه 30 - 31.
4. الاخلاق، سید عبدالله شبر، قم، انتشارات بصیرتی، ص 127.
5. اسراء، آیه 36.
6. مستدرک‏الوسائل، چاپ قدیم، ج 2، ص 459، ابواب یکتسب به، باب 80.
7. وسائل‏الشیعه، چاپ ایران، کتابفروشی اسلامیه، ج 12، ص 236.
8. مستدرک الوسائل، ج 2، ص 531.
9. بحارالانوار، تهران، انتشارات دارالکتب الاسلامیه، ج 3، ص 87.
10. وسائل‏الشیعه، ج 4، ص 825، ابواب قرائه القرآن، باب 1، ح 7.