راهنمایی

پرسشگر گرامي با سلام و سپاس از ارتباطتان با مركز ملي پاسخگويي به سوالات ديني
خدای متعال در آیه 109 سوره توبه می فرماید:
«أَفَمَنْ أَسَّسَ بُنْيَانَهُ عَلَى تَقْوَى مِنَ اللّهِ وَرِضْوَانٍ خَيْرٌ أَم مَّنْ أَسَّسَ بُنْيَانَهُ عَلَىَ شَفَا جُرُفٍ هَارٍ فَانْهَارَ بِهِ فِي نَارِ جَهَنَّمَ وَاللّهُ لاَ يَهْدِي الْقَوْمَ الظَّالِمِينَ؛
آیا کسی که بنای کار خود را بر پایه تقوا و پرهیز از مخالفت فرمان خدا و جلب خشنودی او نهاده ، بهتر است یا کسی که شالوده آن را برلبه پرتگاه سستی در کنار دوزخ نهاده که به زودی در آتش جهنم سقوط خواهد کرد ؟!».
در آیه "شفا جرف هار" به معنای لبه پرتگاهی سست است .
علامه طباطبایی نوشته:
کلمه "شفا "به معنای لبه هر چیز است ،مثلا "شفا البئر "به معنای لبه چاه است، کلمه "جرف " به معنای آب روفته و محلی است که سیل زیر آن را شسته باشد، به طوری که بالای آن هر لحظه در شرف ریختن باشد. "هار" اصلش "هائر" بوده و با قلب بدین صورت در آمده، پس این که فرمود: "علی شفا جرف هار فانهار به فی نار جهنم " استعاره ای است تخیلی که حال منافقین مورد نظر را تشبیه می کند به حال کسی که بنایی بسازد که اساس و بنیانش برلبه ای باشد که زیر آن را روفته باشد که هیچ اطمینانی برثبات و استواری آن نباشد. در نتیجه خودش و بنایش در آن وادی فرو ریزد ... . (1)
داستان آیه مربوط به مسجد ضرار و حکم الهی آن است که به دستور خدا، پیامبر حکم به تخریب آن دادند.
می توانید تفصیل ماجرا را از تفاسیر مربوطه جویا شوید. (2)
این آیه حاوی این پیام است که عمل یا بر زمینه ایمان و تقوا و برای جلب رضای خدا بنا می شود. در این صورت شبیه بنایی مستحکم است. در برابر تند باد ها مقاوم و حافظ از سرما و گرما و حوادث ناگوار می باشد. این عمل مبنی بر ایمان و تقوا ، مستحکم و پایدار و بادوام است. توشه آخرتی شخص می گردد. در مهلکه ها نجاتبخش او می شود.
اما عمل و ایمانی که بر زمینه نفاق و دو رویی و تظاهر و بی ایمانی و بی تقوایی و تقوا نمایی بنا شده ، به منزله بنایی است که بر زمینی بنا شده که لبه پرتگاه است. زیر آن خالی بوده و جهنم خروشان نهر ویرانگر در زیر خالی شده آن، جاری و مانند جهنم خروشان و بلعنده است. هر لحظه پرتگاه در معرض فرو ریختن در نهر خروشان و ویرانگر می باشد. عمل منافقانه و غیر استوار بر مبنای ایمان و تقوا، بی ثباتی بنای بر زمین پرتگاه را دارد. با تندبادهای سهمگین ابتلاها و سکرات مرگ و قیامت نابود شده، در جهنم شعله ور سقوط کرده، نابود شده، برای صاحبش دادرس و توشه راه نخواهد بود. صاحبش در سکرات مرگ و قیامت دست خالی از عمل صالح و با انبانی مملو از عمل ناصالح است که عذاب های دردناک او خواهد بود.
این آیه هیچ ارتباطی به حادثه یازده سپتامبر ندارد و پیشگویی آن حادثه نیست. تا به حال هم هیچ دانشمند معتبری چنین نظریه ای نداده است. البته همچنان که قبلا نظریه اعجاز عددی قرآن سر و صدای زیادی به پا کرد و بعد کم کم ضعف آن آشکار شد، بعضی از محققان نیز با اشاره به ارقام و اعدادی که مربوط به سوره توبه و این آیات بود و تطبیق آن ها با جریان یازده سپتامبر، خواستند این آیه را پیش بینی آن واقعه قلمداد کنند.
آنان گفتند آیات 108 و 109 سوره توبه که نهمین سوره قرآن است، پیشگویی این حادثه است، زیرا برج های دو قلو هم پلاک 108 و 109خیابان"جرف هار"نیویورک بوده، در بعضی قرآن ها آیه 109 و 110 است که 110 اشاره به تعداد طبقه های این ساختمان ها است . سوره توبه نیز نهمین سوره قرآن است. سپتامبر نیز نهمین ماه سال است. تعداد حروف سوره توبه 2001 است. سال وقوع این حادثه نیز 2001 بوده است.
هیچ کدام این اطلاعات قطعی نیست . چه بسا در آن ها دخل و تصرف شده تا بتوانند بر ذهنیت خود ، آن را تطبیق دهند، مثلا این آیات که به مسجد ضرار اشاره دارد ،دو آیه نیست ، بلکه حداقل از آیه 107 -110 است . نمی دانیم به چه اعتبار فقط 108 و 109 یا 109 و 110 گفته اند؛ شاید تا بتوانند با دو پلاک ادعایی این ساختمان یا با طبقات ادعایی آن ها مطابقت کند. (3)
نمی توانیم این آیات را اشاره به این واقعه بدانیم، "شفا جرف هار" اصلا اسم نیست و به نام این برج ها و خیابانی که در آن واقع شده اند، ربطی ندارد. اسم آن خیابان هم "جرف هار" یا شبیه به آن نیست، بلکه با زحمت هایی آن را با این کلمه تطبیق داده اند. این ذهنیت ها است که با دخل و تصرف خود چنین تصویرهایی را می سازد.
البته چه بسا که حقایقی هم در بین باشد که هنوز به طور یقینی بر ما ثابت نشده است. تا دلایل محکم نباشد، نمی توان به احتمالات ضعیف اعتنا کرد.
به قول برخی از علما : تطبیق این مساله با آیه کار خود دشمن است تا به جهانیان بفهمانند قرآن مسلمانان از ترور و تروریست حمایت کرده است.
پی نوشت ها :
1. طباطبایی، المیزان،ترجمه موسوی همدانی، قم، انتشارات اسلامی ،1374 ش، ج 9، ص 532.
2. همان؛ مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، تهران، اسلامیه، 1374 ش، ج 8 ،ص 143.
3. سایت های اینترنتی مربوط به "یازده سپتامبر و قرآن".