چگونه خدا را یه کسی اثبات کنیم و نماز را به او بقبولانیم؟

با سلام و آرزوي قبولي طاعات و عبادات شما و سپاس از ارتباط تان با مرکز ملی پاسخگویی به سوالات دینی
از مهمترين فصل هاي مربوط به حيات انسان، فصل مربوط به دوران نوجواني او، شامل مرزسني 18-12 است؛ مرحله اي كه آغاز آن ،پايان دوران كودكي، نهايت آن آغاز جواني و وصول به مرحله كامل مردي يا زني است. اين مرحله را از مبهم ترين مراحل حيات در جنبه شناخت ابعاد جسمي، رواني، عاطفي و دشوارترين مراحل از نظر سازگاري انسان ذكر كرده اند.(1) ضمن اينكه اين دوره از رشد و زندگي متضمن بحراني هيجاني، تحولي اخلاقي و دگرگوني و تغييري عظيم در شخصيت است. شايد در هيچ مرحله اي از عمر (جز سه سال اول زندگي) فطرت به اين اندازه بيداد و هشيار نباشد.
يكي از شكوه هاي والدين و مربيان، بي توجهي برخي از نوجوانان به نماز است. البته بايد توجه داشت كه چنين وضع و حالت در نوجواناني كه تمرينات مذهبي را از سنين كودكي وحتي خردسالي به صورت لذتبخش با چشيدن عواطف گرم والدين و بدون تحمل فشار آغاز كرده اند، كمتر ديده مي شود.
اما علل بي توجهي به نماز از چند جهت قابل بررسي است. (2)
شناخته ترين علل در اين زمينه كه مربوط به خود نوجوان است به قرار زير است:
- ناداني نسبت به اهميت مسئله، عدم درك تعليم مذهبي و ارزش آن، نا آشنايي به وظيفه و تكليف.
- تنبلي، غفلت و مسامحه كاري و اتلاف وقت تا قضاي نماز .
- بي حالي و بي حوصلگي كه نشانه اي از عدم درك لذت ارتباط با خدا است.
- اثبات وجود و نشان دادن اينكه كسي مي تواند ياغي و عاصي باشد.
- وجود شبهه ذهني در رابطه با فهم و درك برخي مفاهيم ديني و سرخوردگي به خاطر عدم مطابقت واقعيت با تلقي و فهم فرد. مانند آنچه كه در مورد عدم استجابت برخي دعاها پيش مي آيد. وقتي فردي فهم درستي از معناي استجابت دعا نداشته باشد و يا از شرائط و ضوابط آن فهم صحيحي نداشته باشد به خاطر نرسيدن به مقصود، دچار سرخوردگي و بي انگيزگي نسبت به مفاهيم ديني و گاه از دست دادن اعتقاد خود گردد.(3)
- احساس يا تصور عدم تطابق دين با زندگي وبي ارزشي عبادتي چون نماز.
در رفع عارضه و اصلاح يك نابساماني بايد از همان راهي وارد شد كه عوامل و شرايط درنوجوان وارد شده و نفوذ كرده اند. مادام كه در فردي ريشه يا عامل جهل، غفلت، تن پروري، بي رغبتي زدوده نشود، اميد به اصلاح بسيارناچيز و اندك خواهد ماند.
برنامه ريزي براي اصلاح نوجوان در محيط خانه و زندگي يك سوي قضيه است و تلاش براي كنترل جامعه و محيط سوي ديگر آن. براي اصلاح درون بايد بيرون را ساخت... وسوسه هاي جهان كوچه و بازار،تحريكسازي نوارها وفيلم ها و سينماو تلويزيون، مصونيت دل را از نوجوان سلب مي كند و روح تقوا و عبادت را از و مي گيرند.
براساس نظر روانشناسان تربيت، نوجوانان داراي شخصيت هاي گوناگوني چون شخصيت خودكار، سازش پذير ،شخصيت بدگمان، افتاده، مبارزه طلب، تعديل نيافته، ماجراجو، مشتاق، اخلاقي ... هستند كه باهر كدام آنها به گونه اي خاص بايد برخورد نمود. اما در رابطه با همه آنها اجراي اين ضوابط و اتخاذ مواضع زير داراي نقشي سازنده وجهت دهنده است.
- استفاده از قاعده محبت واعلام اين سخن غرور آميز كه خوشحالم چون تو فرزندي نماز خوان دارم و يا اگر دوست ما باشد بگوئيم از اينكه با دوست با ايماني همراه هستم خوشحالم.
- تشويق از طريق ذكر فضايل و پاداشهاي عملي مناسب براي نماز در اسلام.
- روحيه دادن از طريق اين عبارات كه تو نوراني تر و شاداب تر مي بينيم.
- آسان گيري بر نوجوان و مراقبت ازاو كه خود را در عبادت خسته نكند تا منجر به نتيجه معكوس نشود.
- تقليد خانواده بر مقدم شمردن وقت نماز بر هر كار ديگر والتزام عملي آن.
- ايجاد انس بين فرزندان خود با خداوند از طريق معرفي صفات الهي به زبان ساده.
- تفهيم اين مهم به نوجوان كه ساده ترين و نزديكترين راه براي ارتباط با خدا، نماز است.
- تبيين اين كه خداوند به كسي كه در برابر او به نماز مي ايستد توجه خاص ونظر مخصوص دارد.
- ياد آوري اين نكته كه نماز، انسان را از كارهاي زشت وناشايست باز مي دارد.
- آموزش معناي نماز.
- اظهار اين نكته كه بهترين و داناترين و محرم ترين دوست خداست. با اقامه نماز با دوست خود خلوت كن.
- تشويق فرزند در بين نمازگزاران ديگر و در جمع دوستان واقوام
- تعريف سرگذشت انسانهايي كه ارتباط الهي قوي با خدا داشته اند.
- تعريف سرگذشت انسانهايي كه ارتباط الهي ضعيفي با خدا داشته اند.
- براي فهم مطالب به فرزندان فرصت داده شود و مطالب پي در پي عنوان نگردد.
- هديه دادن به نوجوان به خاطر اعمال شايسته ودر مناسبت هاي مختلف فراموش نشود.
- بايد باتوجه به صحبتها و خواستهاي فرزند، او را به شنيدن مطالب ونصايح دلگرم نمود.
- برنامه پرسش و پاسخ را بايد جدي گرفت و در كمال صبروحوصله بدان پرداخت. با توجه به اين گونه برنامه ها است كه مي توان سوالات فكري و اعتقادي نوجوان را پاسخ داد و با تبيين صحيح مفاهيم ديني او را در داشتن انگيزه براي عبادت ياري نمود.
- توضيح فضيلت نماز اول وقت.
- اجتناب از جريحه دار كردن عواطف مثل افشاگري، تحقير ، تخطئه ونيشخند زدن.
- عدم امر و نهي شديد و تذكرات مكرر نيشدار جهت جلوگيري از ايجاد روحيه متفاوت در فرزند.
- پرهيز از تنبيه در حضور جمع كه شعله سركشي وعصيان راشديد تر مي كند.
- بيان عواقب و نتائج ترك نماز در زندگي مادي و معنوي و نشان دادن اين كه ترك نماز همراه با هزينه هائي از جهت معنوي و مادي است و اينگونه نيست كه در زندگي ما تاثير نداشته باشد.
اميد آنكه با اتخاذ روشهاي صحيح، نوجوانان و فرزندان ما با دلبستگي عميق به نماز، قله هاي كمالات معنوي رافتح نمايند. انشاءالله
در مورد آموزش باورهاي ديني مانند اعتقاد به خدا البته راه كارها و شيوه ها قدري متفاوت است كه در صورت تمايل در نوبت هاي بعد عرض خواهيم نمود.
براي مطالعه بيشتر رجوع كنيد به :
كتاب هدايت نوجوان به سوي نماز، تاليف دكترقائمي
پي نوشت:
1. علي قائمي، تعليم و تربيت و مراحل آن، بيجا، بيتا، ص178.
2. علي قائمي، هدايت نوجوان به سوي نماز، تهران، طرح اقامه نماز، 1371هـ.ش، ص 29-26.
3. براي مطالعه در اين رابطه ر.ك: http://www.pasokhgoo.ir/node/6564
موفق باشید.