با اهداء سلام وتحیت وعرض تواضع وادب وصلوات بر محمد وال محمد.
در زیارت نا مه های ائمه ی معصومین علیهم السلام مثلا زیارت جامعه ی کبیره یا زیارت های متعددی که برای امیر المؤمنین علیه السلام در مفاتیح الجنانِ مرحوم محدث قمی آمده است ائمه ی معصومین علیهم السلام را با عبارات مختلفه ی عجیبه و عمدتاً تکان دهنده و عظیمه ای مخاطب قرار می دهیم مثلا در مورد امیر المؤمنین مولا علی علیه السلام می خوانیم :الهم صَلِّ علی اَمیرالمؤمنین عبد المرتضی وَ اَمینک الأوفی وَعروتک الوثقی وَ یدک العلیا و جنبک الأعلی وَ کلمتک الحسنی وَ حجّتک علی الوری وَ صدیقک الأ کبروَ سیّد الأوصیا ء وَ رکن الأولیاء وَ عماد الأصفیاء وَ اَمیرالمؤمنین وَ یعسوب الدین وَ قدوة الصّالحین وَ امام المخلصین وَ المعصوم من الخلل وَ المهذّب من الزلل ، المطهّر من العیب ،المنزّه من الریب. وغیره ذالک که البته با آن ها آشنا هستید و مأنوس هستید. نکته ی لطیفی به نظرم آمد و آن راجع به عبادتی است که گفته شده است افضل عبادات است وآن عفت است.قالَ الباقرُ علیه السلام:ما عُبد الله بشئٍ أفضلَ من عفَّةِ بطنٍ وَفرجٍ.واز مولا علی علیه السلام هم در نهج البلاغه حدیث جلیله ای روایت شده است که می فر ماید :ما المُجاهدُ الشّهیدُ فی سبیل اللهِ بأ عظمَ أجراً مِمَّن قدرَ فعفَّ لَکادَ العفیفُ أن یَکونَ مَلکاً مِنَ المَلائکة .همان طور که مشاهده می فرمائید مُستشهد را بالا تر ازمُستعفف ندانسته است .ودر متون علمیِ انسان شناسی وسیر سلوکی ما که از بزر گان وأعاظم علماء بجا مانده است می خوانیم کسی که عفیف ،حکیم وشجاع نباشد از اظهار کلمه ی حق عاجز خواهد بود چه رسد به این که در راه آن قتال کند و جان مال خود را در آن را ه بذل کند والبته برایتان روشن است که دو صفت حکمت وشجاعت هم دو مولود مبارک عفت است وحقیقت آن دو صفت بد ون صفت عفت محقق نمی شود.مشهور است که اَبا عبد الله الحسین علیه السلام در روزعاشورا خطاب به جنود شیطان فرمود کلمه ی حق در قلب هایتان مؤثر واقع نمی شود چون شکم هایتان پر از حرام است.شخص بی عفت نه بصیرتی دارد که حق را از باطل تشخیص دهد ونه اگر حق براو مکشوف شود استعداد دفاع کردن از آن دارد.بنابراین ظلوم جهول باقی می ماند وهر عملی هم که از او صادر شود جاهلانه وظالمانه خواهد بود نه عالمانه وعادلانه. امّا آن نکته ی لطیف روشن شد چرا در زیارت نامه ها ائمه ی معصومین علیهم السلام را با عبارت مثلاً :السّلامُ عیکَ ایُّها المُستعفف یا ایّها العفیف مخاطب قرار نمی دهیم حتی در اسماء الله هم نداریم مثلاً: یا اله المستعففین.سرّش چیست؟ راهنمائی کنید.
با سلام و آرزوي قبولي طاعات و عبادات شما و سپاس از ارتباط تان با مرکز ملی پاسخگویی به سوالات دینی
پرسشگر محترم
ضمن تشكر از توجه خوب شما به عفت كه از فضايل است، شايد علت اين كه در زيارت نامه ها امامان با اين وصف مورد خطاب واقع نشده اند و ...، اين باشد كه اين صفت نيكو مربوط به مراحل ابتدايي سلوك انساني باشد. عفت شكم و عفت جنسي انسان را از عالم حيواني بيرون كرده و به عالم انساني وارد مي كند و اين در خطاب با عامه مردم كه در عالم حيواني هستند، اهميت فوق العاده دارد و در مقام تربيت لازم است آنان به عفت فراخوانده شوند تا تعالي يابند و به عالم انساني وارد شوند. ولي در عالم انساني درجات فوق العاده اي وجود دارد كه رسيدن به آن درجات، لوازمي دارد از جمله عفت بطن و فرج اما اين لوازم كافي نيست و به مجاهده اي بس بالاتر اجتياج است و با رسيدن به آن درجات مورد توجه خاص قرار مي گيرد و بدان صفات مورد خطاب واقع مي شوند و... .
اين احتمالي بود كه به ذهن ما رسيد و از اين بيشتر نمي دانيم و وجه آن را خدا و اولياي خدا مي داند.
البته در دعاي 27 ماه رجب در باره رسول اكرم از تعبير "العنصر العفيف" استفاده شده است. (1)
پي نوشت ها:
1. سيد بن طاووس، اقبال الاعمال، تهران، اسلاميه، 1367ش، ج1، ص679.
موفق باشید.






