مراسم علم پیغمبر در میناب

با سلام و آرزوي قبولي طاعات و عبادات شما و سپاس از ارتباط تان با مرکز ملی پاسخگویی به سوالات دینی
1. عزاداري شهادت حضرت اباعبدالله يكي از مراسمات و شعائر ديني ما شيعيان بوده و منحصر به يك مراسم آييني صرف نيست. بلكه داراي يك بار معنايي، فكري و فرهنگي گسترده‌اي است. اهميت فوق‌العاده‌اي كه اين مراسم مذهبي در جامعه ما دارد بر كسي پوشيده نيست و تنها در يك جمله مي‌توان از آن به عنوان مراسمي راهبر در انديشه و عمل شيعيان نام برد كه دايره نفوذ آن منحصر به شيعيان نيز نبوده و چه بسا براي بسياري از انديشمندان جهان درس‌آموز و الگو است.
براي نمونه مي‌توان به نظرات گاندي رهبر آزادي‌خواه و مبارز با استعمار هند يادكرد.
2. روي‌آوري به انديشه‌هاي شيعي در جامعه ايران اگرچه از همان ابتداي ورود اسلام به ايران مورد اقبال قرار گرفت و ايرانيان از اسلام عصاره اصلي آن، يعني ولايت را گرفتند، ولي حضور همه جانبه انديشه‌هاي تشيع در اركان نظام سياسي - اجتماعي ايران، به دوره صفويه برمي‌گردد كه چارچوب فكري جامعه ايران بر اساس انديشه‌هاي شيعي طراحي شد. پادشاهان صفوي براي كشورداري دست به دامان علماي شيعه شدند تا بر اساس مكتب تشيع كشور اداره شود.
بسياري از آيين‌ها و مراسم‌هاي مذهبي ما از نظر شكلي مربوط به همين دوره است كه برخي از آن‌ها به عنوان نماد تشيع نيز شناخته مي‌شود. يكي از اين موارد برخي سنت‌هايي است كه در عزاي حضرت اباعبدالله(ع) وجود دارد.
اگرچه عزاداري در مصائب سيدالشهداء از همان روز عاشورا مورد توجه اهل‌بيت (عليهم‌السلام) و پيروان ايشان قرارگرفت. ولي برخي سنت‌هاي آن را مي‌توان در دوران صفوي رديابي كرد.
از اين ميان ممكن است برخي از اين سنت‌ها مبناي ديني و دستور ديني هم نداشته باشد، ولي به دليل نماد شدن آن براي شيعيان، در صورت عدم تضاد با آموزه‌هاي ديني و عدم وهن انديشه ناب تشيع، مورد تأكيد علماي شيعه از ابتدا تا كنون قرارگيرد.
سنت علَم به دوش‌گيري و يا حمل آن نيز از جمله همين موارد است كه به نظر مي‌آيد( تا آن‌جايي كه جستجو گرديد) فتوايي مبني بر تحريم حمل علم در ميان علماي شيعه نبوده است.
ولي بايد گفت كه اگر اين امر به عنوان مسئله ديني و جزء دين در نظر گرفته شود همانند هر بدعت ديگري لازم است با آن مقابله نمود. البته بازهم بايد متذكر شوم كه در نظر علما صحبتي از اين‌كه علَم در عزاداري امري ديني باشد وجود ندارد. بلكه به عنوان امري كه امروز در اين مراسم رسم شده و مخالفتي هم با دين ندارد مورد توجه است.
ولي اگر همين سنت با مسائلي خرافي و معارض با اهداف عزاداري همراه شود بدون شك مورد طرد علماي دين قرارگرفته و راه‌ كارهاي عملي در جهت مقابله با آن در نظر گرفته مي‌شود.
4. در مورد آنچه به عنوان علم پيغمبر در منطقه خودتان توضيح داديد به نظر مي رسد اين علم با علمهاي مرسوم در بسياري از شهرهاي ايران كه چندان مناسبتي با مراسم عزاداري ندارد، متفاوت بوده و جهت تداعي واقعه كربلا طراحي شده است. لذا اين گونه مراسمات بلا اشكال بوده اما در عين حال تاكيد مي كنيم كه امري ديني تلقي نمي شود و فقط از اين باب كه جزء شعائر عزاداري شده به آن پرداخته مي شود. در عين حال در مورد جذب كردن دو علم و يا ظاهر شدن نور بايد گفت كه چون خود شخصا آن را نديده ايم نمي توانيم اظهار نظر دقيقي در مورد آن بنماييم. اما متاسفانه بايد تذكر دهيم كه اين گونه موارد معمولا از مسايل خرافي و به دور از واقعيت بوده و مبناي درستي ندارد.
از نظر فقهي و از نقطه نظر مرجع تقليد شما نيز شركت در اين مراسمات از نظر گرامي داشتن شعائر عزاداري حضرت سيدالشهداء (ع) بلا اشكال بوده و اصلا عزاداري براي ايشان مستحب موكد است و از هر وسيله معقول در آن مي توان استفاده كرد. ولي در عين حال بايد از كارهاي گناه آلود و تضييع حق افراد ديگر شديدا پرهيز نمود.(1)
پي نوشت:
1. پورتال انهار جامع ترين وب سايت در زمينه احكام، استفتائات عزاداري از آيت الله مكارم http://portal.anhar.ir/.
موفق باشید.