آیا امکان دارد ارواح خبیثه با وجود اینکه ما آنها را احضا ر نکرده ایم، بیایند و آسایش روح و روان ما را برهم زنند و از درستی یا نادرستی اعمال ما در این دنیا حرفی بزنند؟

پرسش: آيا امكان دارد ارواح خبيثه با وجود اينكه ما آنها را احضا ر نكرده ايم، بيايند و آسايش روح و روان ما را برهم زنند و از درستي يا نادرستي اعمال ما در اين دنيا حرفي بزنند؟
يك نفر از نزديكان كه ادعا مي كند روح و يا جني او را تسخير كرده است و مدعي است كه آنها توسط يك كتاب او را به آنجا دعوت كرده اند و مدت 12 روز است كه زندگي آنها را به هم ريخته و دختر آن خانواده را ( در خواندن كتاب به همراه خواهرش بوده است) اذيت ميكند. به گونه اي كه آن دختر حالات عجيبي به خود مي گيرد و بودن حركت مي ماند به گونه اي كه فكر مي كنند دارد مي ميرد و روح يا جن از آنها مي خواهد او را به خانه اش برگزدانند.
<!--break-->

پاسخ: با سلام و آرزوي قبولي طاعات و عبادات شما و سپاس از ارتباط تان با مرکز ملی پاسخگویی به سوالات دینی
خواهر محترم متأسفانه ما در مورد جن و اظهار جن اطلاعي نداريم و نمي دانيم اين ادعايي كه شده صحيح است يا خير؛ توصيه مي كنيم با بخش تلفني مركز (09640) تماس گرفته و در مورد ما وقع توضيح دهيد و از راهنمايي كارشناسان ما بهرمند شويد.
پرسش: آيا امكان دارد ارواح خبيثه با وجود اينكه ما آنها را احضا ر نكرده ايم، بيايند و آسايش روح و روان ما را برهم زنند و از درستي يا نادرستي اعمال ما در اين دنيا حرفي بزنند؟
يك نفر از نزديكان كه ادعا مي كند روح و يا جني او را تسخير كرده است و مدعي است كه آنها توسط يك كتاب او را به آنجا دعوت كرده اند و مدت 12 روز است كه زندگي آنها را به هم ريخته و دختر آن خانواده را ( در خواندن كتاب به همراه خواهرش بوده است) اذيت مي كند. به گونه اي كه آن دختر حالات عجيبي به خود مي گيرد و بودن حركت مي ماند به گونه اي كه فكر مي كنند دارد مي ميرد و روح يا جن از آنها مي خواهد او را به خانه اش برگزدانند.
پاسخ: با سلام و آرزوي قبولي طاعات و عبادات شما و سپاس از ارتباط تان با مرکز ملی پاسخگویی به سوالات دینی
در ابتدا بايد گفت كه تسلط اجنه و ارواح خبيثه بر انسان ها و تسخير انسان توسط آنها از نظر عقل محال نيست و امري ممكن است ولي از ادله نقلي و آيات و روايات بدست مي آيد كه ابليس كه سركرده جنيان شرور و شياطين است بر هيچ كسي تسلط كامل ندارد و تسلط آنها تنها در حد وسوسه و تشويق به انجام رفتارهاي نادرست و معصيت آلود است. چنان كه قرآن مي فرمايد: وَ قالَ الشَّيْطانُ لَمَّا قُضِيَ الْأَمْرُ إِنَّ اللَّهَ وَعَدَكُمْ وَعْدَ الْحَقِّ وَ وَعَدْتُكُمْ فَأَخْلَفْتُكُمْ وَ ما كانَ لِيَ عَلَيْكُمْ مِنْ سُلْطانٍ إِلاَّ أَنْ دَعَوْتُكُمْ فَاسْتَجَبْتُمْ لي‏ فَلا تَلُومُوني‏ وَ لُومُوا أَنْفُسَكُمْ ؛ (1)
شيطان، هنگامى كه كار تمام مى‏شود، مى‏گويد:«خداوند به شما وعده حق داد و من به شما وعده (باطل) دادم، و تخلّف كردم! بر شما تسلّطى نداشتم، جز اينكه دعوت تان كردم و شما دعوت مرا پذيرفتيد! بنا بر اين، مرا سرزنش نكنيد خود را سرزنش كنيد.
از آيات ديگر بدست مي آيد كه شيطان فقط بر كساني كه او را به سر پرستي خود برگزيده اند و به خدا شرك ورزيده اند تسلط دارد. ولي بر انسان ها ي مومن و متوكل به خداوند تسلطي ندارد چنان كه مي فرمايد: إِنَّهُ لَيْسَ لَهُ سُلْطانٌ عَلَى الَّذينَ آمَنُوا وَ عَلى‏ رَبِّهِمْ يَتَوَكَّلُونَ* اِنَّما سُلْطانُهُ عَلَى الَّذينَ يَتَوَلَّوْنَهُ وَ الَّذينَ هُمْ بِهِ مُشْرِكُونَ؛(2) چرا كه او، بر كسانى كه ايمان دارند و بر پروردگارشان توكّل مى‏كنند، تسلّطى ندارد. تسلّط او تنها بر كسانى است كه او را به سرپرستى خود برگزيده‏اند، و آنها كه نسبت به او [خدا] شرك مى‏ورزند(و فرمان شيطان را به جاى فرمان خدا، گردن مى‏نهند).
حال با توجه به آيات مذكور در پاسخ سوال اول شما يعني تسلط ارواح خبيثه از اجنه و شياطين بر انسان مي گوييم كه از نظر عقل و نقل چنين چيزي محال نيست و امري ممكن است و در بعضي آيات قرآن هم بدان اشاره شده است. ولي آيات صراحت در اين دارند كه شياطين بر انسان هاي مومن تسلط ندارند و فقط بر كساني كه آنها را به جاي خداوند متعال به عنوان رهبر خود برگزيده اند تسلط دارند و آن هم نه تسلط كامل به گونه اي كه فرد را از حال اختيار و انتخاب خارج نمايد، بلكه در حد حد وسوسه و تشويق به انجام رفتارهاي ناشايست بنابراين آنها نمي توانند بدون اجازه ما در زندگي ما انسان ها دخالت بكنند و آسايش روح و روان ما را برهم زنند. مگر آن كه خود ما زمينه ورود آنها به زندگيمان را مهيا كرده باشيم.
در پاسخ سوال دوم يعني داستان مورد اشاره شما و امكان جن زدگي افراد مي گوييم كه در بعضي از آيات و روايات به موضوع جن زدگي و ديوانه شدن بر اثر مس و لمس شيطان اشاره شده است. چنان كه خداوند در قرآن مي فرمايد: الَّذينَ يَأْكُلُونَ الرِّبا لا يَقُومُونَ إِلاَّ كَما يَقُومُ الَّذي يَتَخَبَّطُهُ الشَّيْطانُ مِنَ الْمَس(3) كسانى كه ربا مى‏خورند، (در قيامت) برنمى‏خيزند. مگر مانند كسى كه بر اثر تماسّ شيطان، ديوانه شده (و نمى‏تواند تعادل خود را حفظ كند گاهى زمين مى‏خورد، گاهى بپا مى‏خيزد. جمعى از مفسرين معتقد هستند كه تعبير" مس شيطان" كنايه از بيمارى روانى و جنون است و اين تعبير در ميان عرب معمول بوده نه اينكه واقعا شيطان تاثيرى در روح انسان بگذارد. ولى هيچ بعيد نيست كه بعضى از كارهاى شيطانى و اعمال بى‏رويه و نادرست سبب يك نوع جنون شيطانى گردد، يعنى به دنبال آن اعمال، شيطان در شخص اثر بگذارد و تعادل روانى او را بر هم زند از اين گذشته اعمال شيطانى و نادرست هنگامى كه روى هم متراكم گردد. اثر طبيعى آن از دست رفتن حس تشخيص صحيح و قدرت بر تفكر منطقى مى‏باشد.(4)
مرحوم علامه طباطبائي دز ذيل آيه مذكور مي فرمايد: تشبيهى كه در آيه شده، و رباخوار را به كسى تشبيه كرده كه در اثر مس شيطان ديوانه شده، خالى از اين اشعار نيست كه چنين چيزى(يعنى ديوانه شدن در اثر مس شيطان) امرى است ممكن، چون هر چند آيه شريفه دلالت ندارد كه همه ديوانگان در اثر مس شيطان ديوانه شده‏اند، ولى اينقدر دلالت دارد كه بعضى از جنونها در اثر مس شيطان رخ مى‏دهد.
مطلب ديگرى كه از اين آيه استفاده مى‏شود اين است كه هر چند دلالت ندارد بر اينكه مس نامبرده به وسيله خود ابليس انجام مى‏شود چون كلمه (شيطان) به معناى ابليس نيست، بلكه به معناى شرور است، چه از جن باشد و چه از انس، و ليكن اين مقدار دلالت دارد كه بعضى از ديوانگى‏ها در اثر مس جن كه ابليس هم فردى از جن است، رخ مى‏دهد.(5)
در بعضي از روايات نيز آمده است كه بعضي از افراد دچار جن زدگي شده اند(6) و از ائمه (ع) براي درمان آنها و يا در امان ماندن از شر اجنه توصيه هايي به ما رسيده است.
اما در مورد داستان مذكور مي گوييم كه اولا؛ هر چند كه از نظر آيات و روايات جن زدگي امري ممكن است و لكن بايد توجه داشت كه در اين داستان احتمال جن زدگي خيلي ضعيف است و ممكن است اين گونه رفتارها علل و عوامل طبيعي و يا رواني مانند: مريضي شخص مورد اشاره و يا نداشتن تعادل رواني و تلقينات منفي موهومي و... داشته باشد كه در مرحله اول بايد به بررسي علل و عوامل طبيعي آن پرداخت.
ثانيا؛ بر فرض كه چنين شخصي جن زده باشد باز مي گوييم كه اجنه و شياطين بدون وجود زمينه در وجود آدمي نمي توانند وارد بدن انسان ها بشوند و اين خود انسان است كه مي تواند با اعمال و رفتار خود زمينه ورود آنها را فراهم سازد و يا زمينه را از بين ببرد و اين شخص مي تواند به ادعيه اي كه از اهل بيت (ع) به ما رسيده است و مقداري از اين ادعيه در كتاب شريف مفاتيح الجنان آمده است كه مي‏توانيد به آن‏ها رجوع كنيد. اگر با قصد و اميد به تأثير خوانده شود، به خواست خداوند مي‏توانند مؤثر واقع شوند.
پي نوشت ها:
1. ابراهيم (14) آيه 22.
2. نحل (16) آيه 99- 100.
3. بقره(2)آيه275.
4. ناصر مكارم شيرازي، تفسير نمونه، دارالكتب الاسلاميه، تهران، 1374، ج2، ص368.
5. علامه طباطبائي، الميزان، ترجمه محمد باقر موسوي همداني، دفتر انتشارات اسلامي، قم، 1372، ج2، ص633.
6. ر.ك. عليرضا رجالي،‌ جن و شيطان، ص 90.

موفق باشید.