یا سلام و خسته نباشید،قرب به خداوند چه معنا و مفهومی دارد، و چه اعمالی ما را به خداوند نزدیک میکند؟
با سلام و آرزوي قبولي طاعات و عبادات شما و سپاس از ارتباط تان با مرکز ملی پاسخگویی به سوالات دینی
نزديكي به خدا از گونه زمان و مكان و از نوع نزديكيهايي كه در جهان ميشناسيم نيست، بلكه يك واقعيت معنوي عميق است كه با تعالي و تكامل روح تحقق مييابد، فهم و درك واقعيت معنوي، نيازمند شناخت و معرفت ويژه و وصول به مراتبي از قرب است. هر چه ميزان معرفت انسان نسبت به جنبههاي ضعف و قوت خويش، و جمال و جلال خداوند بيشتر باشد، و هر اندازه توانسته از گناهان بدني و قلبي و فكري دور باشد و جسم و دل و انديشه خويش را متوجه خداوند سازد، به همان اندازه ميتواند واقعيت معنوي را بيشتر درك كند و مفهوم قرب و نزديكي به خدا را احساس و لمس نمايد.
2 - قرب و نزديكي به خدا امري تدريجي است و نيازمند به زمان براي كسب ظرفيت و معرفت ويژهاي است تا رنگ خدايي از ظاهر به باطن و تار و پود حقيقت انسان نفوذ كند.
3 - تكامل روحي و نزديكي به خدا، همانند بالا رفتن از پلههاي نردبان است. هر چه از پلهها بالاتر ميرويم، نيازمند مراقبت و مواظبت بيشتري لازم است، زيرا در صورت انحراف و سقوط، ضربه شكنندهتر خواهد بود.
4 - وسط پلههاي نردبان جاي توقف و ماندن نيست، بايد حركت را تداوم بخشيد و گرنه خطر تزلزل و سقوط او را تهديد ميكند. كسي كه از پلكان تهذيب و اصلاح نفس بالا ميرود، آن هنگام ميتواند صعود يابد و به قرب الهي برسد كه وسط راه توقف نكند.
5 - ثبات قدم و استقامت و استواري در برابر سختيها و مشكلات و آزمونهايي كه خداوند از انسان ميگيرد، شرط موفقيت در نزديكي به خدا است.
6 - با توجه به تفاوت درجات شناخت و معرفت و ايمان و معنويت و موقعيتهاي فردي و اجتماعي، به شمار انسانهايي كه بخواهند در اين راه گام بردارند، تكاليف متفاوت وجود دارد.
شناخت تكاليف و آشنايي با راه و علايم آن و خطرهايي كه انسان را تهديد ميكند، نياز به «راهنما و معلم» دارد. چه بسيارند افرادي كه ندانسته به افراط و تندروي يا تفريط و سستي كشيده شدند و از حركت بازماندند و به انحراف و سقوط دچار گشتند.
از شرايط قرب الهي، ترك معصيت خداوند و انجام دستورهاي او است مخصوصا جوانان به جهت تواناييهاي جسمي و رشد و بلوغ شهوي اگر بتوانند خود را از زمينههاي گناه دور نگه دارند و دل و دست و زبان و چشم خود را از آلوده شدن پاك نگه دارند، ميتوانند از قرب الهي بهرهمند گردند. در روايتي از امام صادق آمده: خداوند به حضرت موسي فرمود:
«بهترين وسيلة تقرب به من ورع و ترك معصيت است. اگر كسي ورع داشته باشد او را در بهشتهاي عدن جاي ميدهم».(2)
بعد از اين مرحله (انجام واجبات و ترك گناهان)، انجام دادن مستحبات مانند نافلههاي يوميه مخصوصا نافلة شب و تهجّد و مناجات با خدا موجب قرب الهي ميشود.
پيامبر (ص) فرمود: «خداي متعال ميفرمايد: «با انجام نوافل به سوي من تقرب پيدا كنيد تا شما را دوست بدارم. وقتي كه شما را دوست بدارم، اگر دعا كنيد اجابت ميكنم و اگر درخواستي داشتيد عطا ميكنم».(3)
اخلاص در نيت موجب تقرب الي الله است.(4)
توجه زياد به شكم و شهوت موجب دوري از خدا ميشود.(5)
جهت آگاهي بيشتر به منابع ذيل مراجعه فرماييد.
1 - انسان كامل، شهيد مطهري؛
2 - تعليم و تربيت، شهيد مطهري؛
3 - اخلاق عملي؛ آيت الله مهدوي كني؛
4 - چهل حديث، امام خميني(ره).
پينوشتها:
1 . محمد باقرمجلسي، بحار الانور، ج74، ص 86.
2 . محمدي ري شهري، ميزان الحكمه، ج8، ص 114، مادة قرب.
3 . همان، ص 110.
4 . همان، ص 113.
5 . همان، ص 115.
موفق باشید.
