امام علي (ع)

با سلام و آرزوي قبولي طاعات و عبادات شما و سپاس از ارتباط تان با مرکز ملی پاسخگویی به سوالات دینی
اگر بخواهيم تمام احاديثي كه امام علي (ع) درباره قيامت فرمودند جمع آوري كنيم چندين كتاب مي شود و در اينجا امكان آوردن تمام آنها وجود ندارد بلكه فقط در نهج البلاغه اگر بخواهيم بررسي كنيم سخنان و خطبه هاي حضرت اميرالمومنين علي(ع) درباره اوصاف قيامت و معاد زياد است، بنابراين براي نمونه يكي از خطبه هاي ايشان در اين باره را كه در نهج البلاغه آمده ذكر مي كنيم و شما را ارجاع مي دهيم به خطبه هاي ديگر نهج البلاغه از جمله خطبه هاي 83، 82، 85، 102، 168.
حضرت علي(ع) در خطبه 109 نهج البلاغه بعد از بيان اوصافي از قدرت خداوند و فرشتگان و نعمت هاي خدا و توصيف چگونگي مرگ و مردن قيامت و مراحل و مواقف آنرا چنين توصيف مي كنند:
« تا آن زمان كه مدت عمر دنيا كه مكتوب افتاده است به سر آيد و كار به آن مقدار كه مقرّر است فرا رسد و آخر آفرينش به آغاز آن بپيوندد. فرمان خداوند در پديد آوردن خلقى نو برسد. آسمان را در جنبش آورد و بشكافد و زمين را به لرزه درآورد و سخت تكان دهد و كوههايش را از جاى بركند و پراكنده سازد و از هيبت جلال او و از خوف سطوت او بر يكديگر كوبيده شوند، و هر چه را در آنهاست بيرون افتد و آنها را، پس از كهنه شدن نو كند و پس از پراكندن گرد آورد. سپس براى كارى كه مقرّر كرده، آنها را از هم جدا سازد تا از اعمالى كه در نهان و پنهانى مرتكب شده اند بازخواست نمايد. ايشان را دو گروه كند، گروهى را نعمت دهد و گروهى به عذاب گرفتار سازد. اما آنان را كه اهل طاعت اند در جوار خويش پاداش دهد و در سراى خود جاويدان گرداند. جايى كه فرود آمدگانش رخت به جاى ديگر نبرند و احوالشان دگرگون نشود و ترس به سراغشان نيايد و بيمار نگردند و با خطرى روياروى نشوند و رنج سفر تحمل ننمايند. اما معصيت كاران را در بدترين خانه ها فرود آورد دست هايشان با غل و زنجير به گردن هاشان بسته شود. آن زمان كه سر هايشان به پاها نزديك گردد، جامه هاى آتشين بر بدنشان پوشاند و در عذابي كه حرارت آتش آن بسيار شديد است و بر روي آنها بسته و صداي شعله ها هراس انگيز است، قرار دهد. جايگاهي كه هرگز از آن خارج نگردند و براي اسيران آن غرامتي نپذيرند و زنجير هاي آن گسسته نمي شود مدتي براي عذاب آن تعيين نشده تا پايان نپذيرد و نه سرآمدي تا فرا رسد.»(1)
در كتاب غرر الحكم نيز كه كلمات و سخنان حضرت علي(ع) در آن جمع آوري شده است، باب ششم اين كتاب درباره احاديث معاد است و سخنان آن حضرت درباره قيامت و جهان آخرت گردآوري شده است كه مي توانيد به اين كتاب مراجعه نماييد.(2)
چند حديث از كتاب را در ذيل مي آوريم: « تَخَفَّفُوا فَإِنَّ الْغَايَةَ أَمَامَكُمْ وَ السَّاعَةَ مِنْ وَرَائِكُمْ تَحْدُوكُم‏»(3)؛ سبكبار شويد پس بدرستى كه غايت و عاقبت كار پيش روى شماست، و قيامت از پشت سر شما مي راند شما را.
«مَنْ عَمِلَ لِلْمَعَادِ ظَفِرَ بِالسَّدَاد»(4)؛ هر كه عمل كند براى معاد و روز قيامت يعنى روز بازگشت پيروزي يابد به راه درست.
« اشْتِغَالُكَ بِإِصْلَاحِ مَعَادِكَ يُنْجِيكَ مِنْ عَذَابِ النَّارِ»(5)؛ مشغول شدن تو به اصلاح آخرت خود، نجات مي دهد تو را از عذاب آتش.
همچنين مي توانيد به مقاله «معاد در نهج البلاغه»(6) مراجعه كنيد يا از طريق فهرست موضوعي نهج البلاغه ترجمه مرحوم دشتي، سخنان و خطبه هاي حضرت علي(ع) درباره معاد و قيامت را ببينيد.
پي نوشت ها:
1. «حَتَّى إِذَا بَلَغَ الْكِتَابُ اءَجَلَهُ وَ الْاءَمْرُ مَقَادِيرَهُ، وَ اءُلْحِقَ آخِرُ الْخَلْقِ بِاءَوَّلِهِ...»؛ سيدرضي، نهج البلاغه، ترجمه محمد دشتي، خطبه 109، ص209.
2. تميمي آمدي، غررالحكم و دررالكلم، انتشارات دفتر تبليغات اسلامي، باب ششم، فصل دوم، 1366 ش .
3و4و5. همان، ص 144-146.
6. باقريان ساروي، احمد، مقاله معاد در نهج البلاغه، مركز تعليمات اسلامي، كتابخانه معارف اسلامي.
موفق باشید.