دعا

با سلام و آرزوي قبولي طاعات و عبادات شما و سپاس از ارتباط تان با مرکز ملی پاسخگویی به سوالات دینی
كسي كه مي خواهد عزيزترين افراد باشد بايد تقوا و پرهيزگاري را شعارخود قرار دهد. رسول اكرم (ص)
پرسشگر گرامي! پاسخ تان در دو بخش تقديم مي گردد.
الف- راه عزيز شدن: انسان واجد دو "من" يا دو شخصيت است. يكي "من" و شخصيت واقعي و حقيقي ، كه روح الهي در آن وجود دارد و مرتبط با خدا است. ديگري "من" و شخصيت مجازي است. شخصيتي كه مبتنى بر خود پنداره‏اى است كه افراد آن را بدون ارتباط با خداي خالق هستي، از خود تصوير مى‏كنند، خود پنداره اي منفى و مرتبط به « من كاذب » يا شخصيت مجازي او است. به بيان ديگر من كاذب يا شخصيت مجازي از طريق تقويت نفس اماره و پيروي از شيطان و هوا و هوس، در درون انسان شكل مي گيرد، و ساخته و پرداخته مي شود . عزت و كرامت نفس مربوط به "من حقيقي " و شخصيت واقعي انسان است، كه گاهي از آن به «انسانيت» تعبير مي شود. بنا بر اين هر چه شخصيت مجازي بيشتر رشد كند، انسان از شخصيت واقعي خود يعني از « عزت » و كرامت نفس بيشتر فاصله مي گيرد، و هر چه ارتباط انسان با خداي خالق و آرام بخش دل ها بيشتر باشد، از« عزت و شرافت و كرامت» نفس بيشتري برخوردار است.
پس نفس انسان هنگامي كريم و عزيز است و از شرافت حقيقي برخوردار است كه مرتبط با خدا و مطيع خدا باشد و از گناه و معصيت بپرهيزد. زيرا نافرماني خدا سبب تيره گشتن شخصيت حقيقي و ذلت نفس مي گردد. امام علي (ع) مي فرمايد: كسي كه از كرامت نفس برخوردار باشد، گناه نمي كند و شهوات نفساني در نظرش خوار و ناچيز مي آيد.(1) اگر كسي حقيقت وجود خود را بشناسد، آن را با گناه آلوده نخواهد كرد. آن حضرت در كلام ديگري مي فرمايد:"اذا اطلبت العزّه فاطلبه بالطاعة(2)؛ اگر عزت و شرافت نفس مي خواهي، آن را در اطاعت و فرمان برداري از خداوند جست و جو كن. انساني كه عزيز است ازعوامل ذلت يعني گناه اجتناب مي ورزد، چون او دريافته است كه در برابر عظمت پروردگار هر چيزي به هر درجه از اهميت و ارزش برسد، باز پست و ناچيز است. از اين رو رسول اكرم(ص)فرموده اند: كسي كه مي خواهد عزيزترين افراد باشد بايد تقوا و پرهيزكاري را شعارخود قرار دهد.(3)
بنا براين كرامت نفس تنها از راه « شناخت تكليف الهي و انجام خالصانه آن» تحقق مي يابد. چه بسا انجام اموري را انسان موجب ذلت خود بداند، ولي چون انجام تكليف است، باعث عزت و كرامت گردد، و به عكس اموري را آدمي سبب افتخار و مباهات و كرامت نفس خويش پندارد، در حالي كه همان عمل سبب ذلت و بدبختي او است.
ب- رفع فقر و تنگدستي:
نخست لازم است به اين حقيقت توجه كنيد كه: خداي حكيم از يك سو به انسان عقل و فكر داده است تا با تدبير و برنامه ريزي، و استفاده از تجربه و تخصص زندگي مادي و معنوي خود را سامان دهد، و از سويي ديگر براي تحقق هر امري و حل هر مشكلي از جمله رفع فقر و تنگدستي راهكاري قرار داده است. انسان موظف است هم از عقل و فكر و تجربه و تخصص خود و ديگران بهره ببرد، و مخارج را با درآمد خود هماهنگ نمايد، و هم در هنگام بروز مشكلات راه حل ها و راهكارها را بشناسد، و بر اساس آن عمل كند. و در هر حال و هم وضعيت ها و شرايط از دعا و مناجات و تلاوت قرآن و استغفار و نماز حاجت و انفاق و صدقه به عنوان پشتكار معنوي و عامل تقويت روحيه و آرامش قلبي استفاده كند. نه آن كه عقل و تدبير و تجربه و بهره بردن از مشاوره افراد متخصص و ساير راهكارها را كنار بگذارد ، و تنها به عوامل معنوي توجه نمايد.
اما دعا و مناجات و نماز حاجت براي رفع فقر و تنگدستي در مفاتيح الجنان زياد است. به فهرست باقيات صالحات مفاتيح، مخصوصا به باب دوم و پنجم آن رجوع شود. در ذيل چند دستور العمل كه باعث فقر و ازدياد رزق و روزي مي شود، ذكر مي كنيم، حتما به آن توجه كنيد.
عوامل فقر: 1- دروغ – البته گناه موجب فقر مي شود به ويژه دروغگويي ، غيبت و تهمت و زنا 2- بد اخلاقي مخصوصا نسبت به زن و فرزندان، پدر و مادر، برادر و خواهر و اقوام و خويشان، 3- خشم و عصبانيت 4- نماز را سبك شمردن و مقيد نبودن به نماز اول وقت5- قطع رحم 6- گوش دادن به آهنگ ها و آوازه خواني و موسيقي هاي حرام 7- نفرين كردن به زن يا فرزندان و يا پدر و مادر و اقوام 8- خوابيدن در فاصله اذان صبح تا طلوع خورشيد 9- بي احترامي به فقراء 10- چيدن ناخن با دندان، و فوت كردن در غذا، و شب ها ايستاده آب خوردن .
1- عوامل ازدياد رزق: 1- پايبندي به نماز اول وقت در هر پنج نماز واجب2- نماز را در مسجد و به جماعت خواندن 3- انس با قرآن به ويژه خواندن سوره واقعه در هر شب. 4- خوش اخلاقي 5- محبت كردن به همسر و فرزندان و كمك كردن به همسر در كارهاي منزل6- صله رحم و محبت كردن به اقوام مخصوصا پدر و مادر 7- راستگويي و امانت داري 8- ترك گناهان و توبه و استغفار زياد( هر شب هنگام خوابيدن و بعد از نماز صبح هفتاد مرتبه بگوييد : استغفر الله ربي و اتوب اليه) 9- صدقه و انفاق كردن در راه خدا 10- نماز شب
براي رفع فقر و حل مشكلات، بعد از هر نماز ده مرتبه هر يك از دعاهاي زير را بخوانيد. "سبحان العظيم وبحمده ولا حول ولا قوة الا بالله العلي العظيم - "لا حول ولا قوّة الا بالله توكّلت علي الحيِ الّذي لا يموت و الحمد لله الّذي لم يتّخذ ولداً ولم يكن له شريك في الملك و لم يكن له وليِ من الذّلّ وكبّره تكبيراً.
پي نوشت ها:
1. غرر الحكم و دررالكلم، عبد الواحدبن محمد تميمي آمدي، ص 752، ترجمه محمد علي انصاري، ويرايش وتصحيح مهدي انصاري قمي ناشر مؤسسه انتشاراتي امام عصر (عج)، چاپ ششم، 1387 ش.
2. غرر الحكم و دررالكلم، ص 184، ناشر انتشارات دفتر تبليغات، قم، سال نشر 1366 ش.
3. بحار الانوار، علامه مجلسي، ج 67 ، ص 285، مؤسسه الوفاء بيروت - لبنان، سال انتشار 1404 ق.
موفق باشید.