بسم الله الرحمن الرحيم
سلام عليكم
در تفسير آيه 35 سوره مباركه بقره، وَقُلْنَا يَا آدَمُ اسْكُنْ أَنتَ وَزَوْجُكَ الْجَنَّةَ وَكُلاَ مِنْهَا رَغَدًا حَيْثُ شِئْتُمَا وَلاَ تَقْرَبَا هَذِهِ الشَّجَرَةَ فَتَكُونَا مِنَ الْظَّالِمِينَ، حضرت آيتالله جبري استدلال ميكنند و نتيجه ميگيرند كه مراد از «الْجَنَّةَ» باغي از باغهاي بهشت نيست؛ بلكه بهشت برزخي است (مطابق با فايل سخنراني ايشان). آيا اين نتيجه با بخشي از خطبه 91 نهجالبلاغه، فَلَمَّا مَهَدَ أَرْضَهُ، وَ أَنْفَذَ أَمْرَهُ، اخْتَارَ آدَمَ، عَلَیْهِ السَّلامُ، خِیرَةً مِنْ خَلْقِهِ، وَ جَعَلَهُ أَوَّلَ جِبِلَّتِهِ، وَ أَسْکَنَهُ جَنَّتَهُ، نيست؟ آيتالله مكارم در كتاب پيام آوردهاند: «آرى، خداوند آدم (علیه السلام) را در بهشت زمین (باغى بسیار خرّم و سرسبز و پر از میوه ها از باغ هاى روى زمین) جاى داد و جمله «فَلَمَّا مَهَدَ أَرْضَهُ» گواه روشن این معناست.»
متشكرم
با سلام و آرزوي قبولي طاعات و عبادات شما و سپاس از ارتباط تان با مرکز ملی پاسخگویی به سوالات دینی
در پاسخ به اين پرسش كه مراد از جنه در اين آيه چيست و بهشت آدم كدام بهشت بود.
بايد به اين نكته توجه داشت كه گرچه بعضى آن را بهشت موعود نيكان و پاكان مىدانند، ولى ظاهر اين است كه آن بهشت نبود. بلكه يكى از باغ هاى پر نعمت و روحافزاى يكى از مناطق سر سبز زمين بوده است.
زيرا اولا بهشت موعود قيامت، نعمت جاودانى است كه در آيات بسيارى از قرآن به اين جاودانگى بودنش اشاره شده، و بيرون رفتن از آن ممكن نيست و ثانيا ابليس آلوده و بىايمان را در آن بهشت راهى نخواهد بود، نه وسوسههاى شيطانى است و نه نافرمانى خدا. ثالثا در رواياتى كه از طروق اهل بيت (ع) به ما رسيده اين موضوع صريحا آمده است.
يكى از راويان حديث مىگويد از امام صادق (ع) راجع به بهشت آدم پرسيدم امام (ع) در جواب فرمود: باغى از باغهاى دنيا بود كه خورشيد و ماه بر آن مىتابيد، و اگر بهشت جاودان بود هرگز آدم از آن بيرون رانده نمىشد (جنة من جنات الدنيا يطلع فيها الشمس و القمر و لو كان من جنان الاخرة ما خرج منها ابدا) .
و از اينجا روشن مىشود كه منظور از هبوط و نزول آدم به زمين نزول مقامى است نه مكانى يعنى از مقام ارجمند خود و از آن بهشت سر سبز پائين آمد. (1)
البته نظر حضرت آيت ا... جوادي آملي همان چيزي است كه شما نقل كرديد و ظاهرا قول بهشت غير قيامتي و باغي از باغ هاي دنيا همان بهشت برزخي است كه علماي ديگر نقل كرده اند:
مراد از جنت نه بهشت خلد (جاودانگي) است و نه باغي از باغ هاي زمين چنانكه الف و لام در الجنه براي عهد خارجي است نه الف و لام استغراق نتيجه اين بود كه اين بهشت بهشتي بود برزخي و مابين دنيا و آخرت كه هم از برخي از احكام بهشت آخرت نظير نشاط دائمي و عدم رنج گرسنگي و تشنگي و سرما و گرما برخوردار بود و هم از بعضي از احكام باغ هاي دنيا ،بهشتي معهود براي آدم بود و جايگاهش در زمين نبود. (2)
پي نوشت:
1. مكارم شيرازي، تفسير نمونه، ناشردار الكتب الإسلامية، تهران، سال 1374 ش، نوبت اول، ج1، ص 186.
2. تفسير تسنيم، جوادي آملي، مركز نشر اسراء، سال1380ش، چاپ اسوه، ج3، ص 322.
موفق و موید باشید






