احترام به پدر و مادر

با سلام و آرزوي قبولي طاعات و عبادات شما و سپاس از ارتباط تان با مرکز ملی پاسخگویی به سوالات دینی
پدر و مادر نعمتي است كه جايگزين ندارد. جلب محبت پدر و مادر كوتاه ترين راه براي رسيدن به بهشت است. براي آن كه بدانيد مادرمان چه سختي ها و مشقت هايي را در دوران حاملگي و به ويژه هنگام زايمان تحمل كرده است، فقط به يك آيه قرآن اشاره مي كنم. حضرت مريم (س) كه هم صحبتي او خدا و هم نشين هاي او ملائكه الله بود (1) و در ايمان و تقوا و توحيد به حكم آيه 42 سوره آل عمران به مقام عصمت و طهارت رسيده بود. و در صبوري و بردباري نمونه و اسوه زنان عالم بود، هنگام زايمان فرزندش حضرت عيسي (ع) آن چنان درد زايمان داشت كه قرآن ناله هاي او را اين گونه نقل مي كند .« ...قالَتْ يا لَيْتَنِي مِتُّ قَبْلَ هذا وَ كُنْتُ نَسْياً مَنْسِيًّا» (2) (درد زايمان او را به كنار تنه درخت خرمايي كشاند آن قدر درد زايمان بر او فشار آورد كه ) گفت: اي كاش پيش از اين مرده بودم ، و به كلي فراموش شده بودم. يادمان باشد ما همان نوزادي هستيم كه حتي توانايي شير خوردن و پستان مادر گرفتن را نداشتيم. ما همان كودك ضعيفي هستيم كه پدر و مادر مان آب در دهان مان مي ريختند . دست ما را مي گرفتند. راه رفتن را به ما آموزش مي دادند. امروز نوبت جبران است آن هم با پاداش عظيم و رؤيايي. نيكي به پدر و مادر هم پاداش و خوشبختي دنيا را دارد هم بهشت و آخرت را.
امام باقر عليه السلام، فرمودند؛ «خداوند به وسيله نيكي به پدر و مادر، عمر را افزون مي كند.»(1)
امام صادق (ع) فرمودند:«به پدران تان نيكي كنيد تا فرزندان تان به شما نيكي كنند.»(2)
بنا به درخواست شما چند روايت كه حاوي وعده و وعيد يا پاداش و كيفر خدمت به پدر ومادر يا بي اعتنايي به آنان باشد ، ذكر مي كنيم.
الف- پاداش نيكي به پدر و مادر
1- پيامبر اكرم (ص) فرمود: در شب معراج خداوند بهشت و جهنم را به من نشان داد. جبرئيل به من گفت: يا محمد ! بر روي هر يك از هشت در بهشت و هفت در جهنم مطالب مهمي نوشته شده است، آن ها را بخوان . ديدم بر روي در چهارم بهشت مطالبي نوشته شده است، يك جمله اش اين بود: مَنْ كَانَ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَ الْيَوْمِ الْآخِرِ فَلْيُكْرِمْ وَالِدَيْهِ. هر كسي به خدا و روز قيامت ايمان دارد، پس پدر و مادرش را تكريم نمايد و احترام كند. يعني يكي از نشانه هاي ايمان، احترام به پدر و مادر است.(5)
2- پيامبر اكرم (ص) فرمود: هر كس مي خواهد عمرش طولاني شود سه كار انجام دهد. اول به پدر و مادرش خوبي كند. دوم صله ارحام كند. سوم به همسايه اش نيكي كند. (6)
3- پيامبر اكرم (ص) فرمود: هر كسي به پدر و مادرش به خاطر رضاي خدا خدمت كند و نگاه محبت آميز به آنان داشته باشد خداوند براي هر نگاه شان ثواب يك حج قبول شده در نامه اعمال شان مي نويسد. شخصي كه حرف هاي حضرت را گوش مي داد پرسيد: اگر فردي يك روز صد مرتبه برود پدر يا مادرش را ببيند و به او محبت كند چي؟ حضرت فرمود: اگر صد هزار مرتبه هم برود به آنان نگاه محبت آميز داشته باشد خداوند هم ثواب صد هزار حج قبول شده را در نامه اعمالش مي نويسد. (7)
ب كيفر بي حرمتي به پدر و مادر
1- پيامبر اكرم (ص) فرمود: خاك بر سر كسي كه پدر و مادرش يا يكي از اين دو زنده باشند و نتواند با خدمت كردن به آنان وارد بهشت شود.(8)
2- پيامبر اكرم (ص) فرمود: هر كسي پدر و مادرش را اذيت كند قطعا مرا اذيت كرده است . هر كس مرا اذيت كند قطعا خدا را اذيت كرده است. و هر كس خدا را اذيت كند ملعون است. (9)
3- امام صادق (ع) فرمود: مَنْ نَظَرَ إِلَى وَالِدَيْهِ نَظَرَ مَاقِتٍ وَ هُمَا ظَالِمَانِ لَهُ لَمْ تُقْبَلْ لَهُ صَلَاة (10) هر كسي با حالت خشم و غضب به پدر و مادرش نگاه كند نماز و روزه آن شخص قبول نيست. حتي اگر پدر و مادرش به او ستم كرده باشند.
4- روزي پيامبر اكرم (ص) رفت روي منبر نشست. اما موقع رفتن روي هر پله اي پا مي گذاشت، آمين مي گفت. بعضي از اصحاب پرسيدند: يا رسول الله ! دليل آمين گفتن شما چه بود؟ فرمود: روي هر پله اي پا مي گذاشتم، جبرئيل دعايي مي كرد، من آمين مي گفتم. پله اول كه پا گذاشتم جبرئيل گفت : مَنْ أَدْرَكَ وَالِدَيْهِ وَ لَمْ يُؤَدِّ حَقَّهُمَا فَلَا غَفَرَ اللَّهُ لَهُ ، فَقُلْتُ آمِينَ. (11) خدا نيامرزد، آن كسي را كه پدر و مادرش زنده باشند ، ولي حق آنان را اداء نكند، من نيز گفتم: آمين
پي نوشت ها:
1. آل عمران (3)، آيه 42 تا 47.
2. مريم (19 )، آيه 23.
3. مستدرك الوسايل، محدث نوري، ج 15، ص 174، مؤسسه آل البيت، قم 1408 ش.
4. الكافي، شيخ كليني، ج 5، ص 554، دار الكتب الاسلاميه، تهران، ش 1365.
5. بحار الانوار، علامه مجلسي، ج 71، ص 72، مؤسسه الوفاء بيروت – لبنان، سال انتشار 1404 ق.
6. مستدرك‏الوسائل، ج 15، ص 175.
7. همان، ص204.
8. همان، ج 15، ص 194.
9. همان، ج 15، ص 193.
10. الكافي، ج2، ص349.
11. همان، ج 7، ص434.

موفق و موید باشید