با سلام
آیا در بررسی عملکرد روزانه نوشتن خطاها و گناهان عمل درستی است؟ واینکه آیا یادآوری گناهان دیداری-جهت هشدار و توبیخ وجدانی- باعث تثبیت آن تصاویر آلوده در ذهن نمی شوند؟

با سلام و آرزوي قبولي طاعات و عبادات شما در اين ماه عزيز و سپاس از ارتباط تان با مرکز ملی پاسخگویی به سوالات دینی
براي كسي كه توبه حقيقي كرده يعني از خواب غفلت بيدار شده ، بيداري دلش او را از گناه و معصيت متنفر ساخته، به گونه اي كه ياد آوري صحنه هاي گناه نه تنها برايش لذت بخش نيست. بلكه هر گاه به ياد آن مي افتد و آن صحنه هاي دوري از خدا و همگامي با شيطان را در ذهن خود مجسم مي كند، آه و حسرت جانسوز وجودش را فرا مي گيرد، نه تنها سبب تثبيت گناه و تصاوير آلوده آن در ذهن نمي شود. بلكه تنفر و انزجارش را افزوده مي سازد. بله كسي كه هنوز توبه نكرده و يا به اصطلاح توبه كرده ولي لذت گناه هنوز در عمق جانش نهفته است و از ياد كردنش لذت مي برد، چنين كسي اولا- توبه حقيقي نكرده ثانيا- نوشتن خطاها و گناهان براي وي ممكن است باعث تثبيت گناه گردد. با اين نگاه است كه عارف كامل آيت الله ميرزا جواد آقا ملكي تبريزي در رساله « لقاء الله » جهت مراقبت و مواظبت دقيق تر براي افراد ي كه توبه حقيقي كرده اند و در آغاز جاده سير و سلوك قرار دارند. تهيه كردن جدول مراقبت و ثبت گناهان را توصيه فرموده تا از اين طريق هم براي تك تك گناهان توبه و گريه و زاري كند و عشق به خدا و تنفر از معصيت را در عمق جانش نهادينه سازد و هم براي جبران تك تك حق الله و حق الناسي را ضايع كرده اقدام نمايد. از اين رو مي فرمايد: خوب است مريد توبه، دو سه روز قبل از اين عمل، يك دفتري قرار بدهد و در عرض اين روزها، ايام گذشته اش را فكر بكند از حال صِغَرتا اين روزش، هر ضماني و حقي كه از غير، بر ذمه اش وارد آمده در آن دفتر بنويسد، چون ضمان ماليه براي صغير هم هست و بعد از آن در زمان كبيرش، هر حقي از حقوق الله و عبادات هم كه تضييع كرده ، همه آن ها را ثبت نمايد. بلكه خوب است براي مداقه، براي هر عضوي از اعضايش جدولي بكشد، تمام حقوق واجبه آن عضو را كه متصور است جداولي در زير آن جدول قرار بدهد، در هر يك فكر مفصلي بكند كه از آن راه تقصيري در اداي واجبي و يا ارتكاب حرامي و يا اثبات حقي بر ذمه اش نكرده است، آن ها كه به يادش چيزي نيايد ، جدول را خالي بگذارد، آن ها كه چيزي واقع ساخته، ثبت نمايد. (1) آن گاه براي تهيه صحيح جدول مثال هايي از گناهان برخي اعضا بيان فرموده و در پايان از شيوه خلاص شدن و پاك شدن از انواع گناهان توضيحاتي را مرقوم داشته اند، جهت توضيح بيشتر به اين رساله بسيار با ارزش رجوع شود.
پي نوشت:
1. رساله « لقاء الله، ميرزا جواد آقا ملكي تبريزي، ترجمه و تنظيم صادق حسن زاده، ص 89 ، ناشر : انتشارات آل علي (ع)، چاپ سوم، 1381 .

موفق و موید باشید