نگاه

با سلام و آرزوي قبولي طاعات و عبادات شما در اين ماه عزيز و سپاس از ارتباط تان با مرکز ملی پاسخگویی به سوالات دینی
قبل از پرداختن به اصل پاسخ به چند نكته اشاره مي كنيم:
1. امر به معروف و نهي از منكر، يك وظيفه همگاني است و ممكن است در برابر هر كسي، امر به معروف و نهي از منكر بر مكلف واجب گردد. حيات دين و قوام آن به حيات اين دو واجب بستگي دارد.
2. ارتباطات غير ضروري بين دختران و پسران، از مناسب ترين زمينه هاي جايگاه هاي نفوذ شيطان است و ناخود آگاه انسان را به روابط غير اخلاقي سوق مي دهد. اين گونه گفتگوها اگر در آغاز هم قصد سوء و خلاف و لغزشى در ميان نباشد، در ادامه راه به مسير نادرست مى‏انجامد. لذا خداوند در مورد اين گونه ارتباطات را خطرآفرين معرفي كرده و براي رفع خطر مي فرمايد :
«قُل لِّلْمُؤْمِنِينَ يَغُضُّوا مِنْ أَبْصَارِهِمْ وَيَحْفَظُوا فُرُوجَهُمْ ذَلِكَ أَزْكَى... وَقُل لِّلْمُؤْمِنَاتِ يَغْضُضْنَ مِنْ أَبْصَارِهِنَّ وَيَحْفَظْنَ فُرُوجَهُنَّ وَلَا يُبْدِينَ زِينَتَهُنَّ...َ إِلَّا لِبُعُولَتِهِنَّ...» (1) به مؤمنان بگو! چشم‌هاي خود را (از نگاه به نامحرمان) فروگيرند و عفاف خود را حفظ كنند. اين براي آنان پاكيزه‌تر است... و به زنان با ايمان بگو: چشم‌هاي خود را (از نگاه هوس‌آلود) فرو گيرند و دامان خويش را حفظ كنند و زينت خود را آشكار ننمايند جز بر شوهرانشان...».
3. شيطان، دشمن قسم خورده انسان است.كار او فقط وسوسه كردن و زينت دادن گناهان‌است‌. قرآن مي‌فرمايد: " الَّذِى يُوَسْوِسُ فىِ صُدُورِ النَّاس" (2) شيطان اول وسوسه مي‌كند. بعد به دام مي‌اندازد. بعد سواري مي‌گيرد. وقتي شيطان وسوسه مي‌كند، نيز انسان بايد ‌بترسد و به پناهگاه برود. بهترين راه براي محفوظ ماندن اين است كه انسان بعد از پناه به خداوند،(3) از قدم نهادن در راهي كه او مقابل ما نهاده خودداري نمايد . خداوند مي‌فرمايد: "...وَلاَ تَتَّبِعُواْ خُطُوَ َت‌ِ الشَّيْطَـَن‌ِ إِنَّه‌ُ لَكُم‌ْ عَدُوُّ مُّبِين‌(4)... از پي گام‌هاي شيطان نرويد كه براي شما دشمن آشكار است‌".
برادر گرامي
با توجه در نكات بالا، پاسخ سوالات متعددي كه بيان كرده ايد روشن مي شود.
به نظر مي رسد شما با انجام عملي كه از آن به شدت نهي شده و قرآن در آيات متعدد نسبت به آن هشدار داده و ارتكاب آن را در جمله گناهان شمرده است، قصد داريد از گناهي ديگري نهي كنيد آيا چنين چيزي ممكن است؟
بر اساس معارف ديني، انسان در كنار اصلاح خود، مي تواند ديگران را نيز اصلاح مي كند. امام صادق (ع) در حديثي مي‌فرمايد: «كونوا دعاة للناس بيغير ألسنتكم ليروا منكم الورع والاجتهاد والصلاة والخير فانّ ذلك داعية؛(5) مردم را با اعمالتان (نه به زبانتان) هدايت كنيد تا از شما ورع و تلاش و نماز و كارهاي خوب ببينند كه اين انگيزه براي انجام كارهاي خير مي‌شود».
قرآن كساني كه مرد سخن هستند نه عمل يعني آنان كه ديگران را به نيكي ها دعوت مي كنند. ولي خود اهل نيكوكاري نيستند سرزنش كرده و مي فرمايد:"آيا مردم را به نيكي دعوت مي كنيد ولي خودتان را فراموش مي نمائيد."(6)
توصيه مي كنيم تمام حواس خود را به دامي كه شيطان براي شما پهن كرده معطوف كنيد. زيرا ظاهرا شيطان به خوبي توانسته بزرگترين گناهان را با رنگ و لعابي از امور نيك به شما معرفي كند و تا به جايي نيز پيش رفته كه شما به بهانه هاي واهي مثل نهي از منكر و حتي توهم ثواب!!! خريدار خشم خدا گشته ايد. كمي در اين خصوص فكر كنيد كه آيا ثواب را به اطاعت از خدا مي دهند و يا به نافرماني از خدا ؟!!! آيا نگاه به نامحرم به بهانه نهي از منكر معقول است؟ آيا شرع آن را مي پسندد؟
پس از اين سعي كنيد با كنترل چشم و نگاه و عفاف در رفتار و برخوردتان ديگران را به عفاف دعوت كنيد.
منابعي براي مطالعه بيشتر:
1. راه اصلاح يا امر به معروف و نهي از منكر، لطف الله صافي گلپايگاني، قم، دفتر انتشارات اسلامي.
2. پژوهشي در امر به معروف و نهي از منكر از ديدگاه قرآن و روايات، محمد اسحاق مسعودي، تهران، اميركبير.
3. ده درس امر به معروف و نهي از منكر، محسن قرائتي، قم: ستاد اقامه نماز.
پي نوشت ها :
1. نور (24) آيه 30 ـ 31.
2. ناس (114) آيه 5.
3. اعراف (7)، آيه 200.
4. بقره(2) آيه 168.
5. ثقة الاسلام كلينى، الكافي، دار الكتب الإسلامية تهران، 1365 ه. ش، ج2، ص 87.
6. بقره(2) آيه 44.
موفق و موید باشید