سلام علیکم
میخواستم بدانم آنچه در آیه 21سوره مبارکه غافر بدان اشاره شده یعنی"کانوا اشد منهم قوه"؛میشود گفت که از نظر قرآن قدرت مقابله انسانها بر هستی در تاریخ سیر نزولی دارد؟(چون عقلا ایطور است یعنی در گذشته آنچه انجام میدادند با دست و بصورت مکانیکی طبیعی بود و حالا با ماشین آلات و ربات ها!)

با سلام و سپاس از ارتباط تان با مركز ملی پاسخگویی به سوالات دینی

آیه مورد نظر به شرح زیر است:
أَ وَ لَمْ يَسيرُوا فِي الْأَرْضِ فَيَنْظُرُوا كَيْفَ كانَ عاقِبَةُ الَّذينَ كانُوا مِنْ قَبْلِهِمْ كانُوا هُمْ أَشَدَّ مِنْهُمْ قُوَّةً وَ آثاراً فِي الْأَرْضِ فَأَخَذَهُمُ اللَّهُ بِذُنُوبِهِمْ وَ ما كانَ لَهُمْ مِنَ اللَّهِ مِنْ واقٍ
آيا آنها روى زمين سير نكردند تا ببينند عاقبت كسانى كه پيش از آنان بودند چگونه بود؟! آنها در قدرت و ايجاد آثار مهمّ در زمين از اينها برتر بودند ولى خداوند ايشان را به گناهانشان گرفت، و در برابر عذاب او مدافعى نداشتند!
این آیات خطاب به امت هایی است که گرفتار تکبر و خودبینی شده و از عبادت خدا روی برتافته بودند.
خداوند خطاب به این امت ها می فرماید: شما ها به تمکن مالی و قدرتی که در زمین دارید، می نازید در حالی که قبل از شما بعضي امت ها به درجات بالاتری از قدرت و تمکن مالی و حکومت در زمین رسیدند و در زمین آثاری از آنها به جای مانده که نشان دهنده قدرت و تسلط بیشتر آنها است ولی به کیفر استکبار و ستم نابود شدند، پس عبرت بگیرید و به تمکن خود غره نشوید و از استکبار دست کشیده به عبودیت روآورید.
این آیات ظاهرا در صدد بیان این نکته که شما اشاره کرده اید نیست و از آن هم ساکت است یعنی آن را نفی هم نمی کند و ظاهرا آثار دیرینه شناسی نشان می دهد که انسان ها در دوران های گذشته از لحاظ قدرت بدنی و اندازه جسمی قوی تر و حجیم تر بوده اند ولی علم و فکر و تکنولوژی آنها در مجموع در سطح پایین تری بوده است و بشر امروز از جهت علم و تجربه و تکنولوژی از آنان جلوتر است گر چه از لحاظ حجم بدنی و قدرت جسمی از آنها کمتر می باشد.
خلاصه به نظر می رسد قرآن روی این موضوع نظر مثبت یا منفی ندارد و این را باید از دیرینه شناسان پرسید و اگر هم مطلبی در این راستا در قرآن باشد، بیان حقیقتی تاریخی است نه بنیان گذاری نظریه ای جامعه شناسانه و ...