علويان

شيعيان علوي كساني هستند كه پس از امام علي (ع ) دو فرزند او : امام حسن و امام حسين (ع) وامام سجاد، و پس از وي امام باقر (ع) وپس از او امام جعفر صادق (ع) رابه امامت مي شناسند (1)، برخي ديگر عقيده دارند علويه، غلاتي را گويند كه كه به حضرت علي (ع) مقام الوهيت مي دادند (2)، اما برخي ديگر باوردارند كه شيعه علوي، مانند شيعه اماميه مي باشد. آيه الله سبحاني مي فرمايد: « علويان مذهب خاصَي ندارند كه بتوان آن را وجه تمايز مذهب اهل بيت دانست، آنها شيعيان امامي و اثني عشري هستند كه رفتار هاي مذهبي آنها طبق مذهب اهل بيت است. كه هميشه در معاملات شرعي و احكام ديني بر آن تكيه دارند و فقط در دو مسئله قدري متمايز مي شوند:
الف) طريقت جنبلائيه
گفته مي شود كه اين طريقت را فردي به نام ابو محمد عبدالله جنبلائي معروف به جنان ايجاد كرد و برخي از علويان اعتقاد دارند، وي يكي از رؤساي بزرگ آنهاست و از داناترين متصوفه زمان خود است.
ب) اعتقاد به باب
ديدگاه علويان اين است كه ائمه اوصياء رسول خدايند و از آنجا كه ائمه در بر دارنده علوم اولين و آخرين هستند، پس ناچار براي هر كدام بابي است كه علوم از آنها اخذ شود، پس براي هر كدام بابي برگزيدند.
آية الله سبحاني در ادامه مي نويسد: علويان به رسالت محمد بن عبدالله ايمان دارند و شكي در امامت پسر عموي پيامبر علي بن ابيطالب و يازده امام از صلب ايشان ندارند، گوينده شهادتين از روي ايمان هستند و اعتقادات شان گواهي به لا اله الا الله، محمَد رسول الله و موالات اهل بيت رسول خدا و نماز و روزه و حج و زكات و جهاد در راه خدا و معاد روز قيامت است. كتابشان قرآن و راهي جز شريعت قرآن ندارند. بزرگان ديني دارند كه بوسيله آنان دين را شناخته اند و شعائر ديني خود را بر پا مي دارند. هر سخني كه قرآن بر آن اشاره نكرده رها مي كنند.... و علم را در اهل بيت منحصر مي دانند، و اعتمادشان به جعفر بن محمد الصادق است. در بحث هاي ديني و تفسير قرآن و فقه و فتوي....عبادت خداي تعالي را مي كنند، و در عبادتش كسي را شريك نمي دانند.(3)
همان طور كه ملاحظه مي فرماييد شيعيان علوي - ضمن اشتراك دربرخي امور با شيعه اماميه -دربرخي از مسايل با شيعه دوازده امامي تفاوت هاي دارند. آنان به علمای خود،مراجعه می کنند.
معرفي منابع جهت مطالعه بيشتر:
- شام سرزمين خاطره ها، مهدي پيشوايي
- شيعه در تاريخ، محمد حسين عاملي
- بحوث في الملل و النحل، ج 8، جعفر سبحاني
- شناخت كشورهاي اسلامي، غلامرضا گلي زواره
- فرق ومذاهب كلامي، علي گلپايگاني
پي نوشت ها:
1. ترجمه فرق شيعه نوبختي، ترجمه محمد جواد مشكور، انتشارات بنياد فر هنگ ايران، ص 116.
2.محمد جوادمشكور، فر هنگ فرق اسلامي، مشهد، موسسه چاپ وانتشارات آستان قدس رضوي، ص 336.
3.جعفر سبحاني، بحوث في الملل و النحل، قم، موسسه امام صادق (ع)، چاپ اول، ج 8، ص 409.