سوالات فرهنگیان و دانش آموزان 7

پرسش 1:
غير از آيات قران و روايات آيا دليل عقلي براي وجود قيامت وجود دارد آيا قضيه((آقا نجفي قوچاني)) و مطالب کتاب سياحت غرب او حقيقت دارد؟
پاسخ:

دلايل مختلفي براي اثبات عقلي معاد اقامه مي شود که برخي ارائه مي گردد:
نظام آفرينش بيهوده و بي هدف نيست. خدا جهان را به گونه‌اي آفريده است که بيش ترين خير و کمال ممکن بر آن مترتب شود. بدين ترتيب صفت حکمت اثبات مي‌شود که مقتضاي آن اين است که مخلوقات را به غايت و کمال لايق به خودشان برساند، ولي از آن جا که جهان مادي داراي تزاحمات است؛ خيرات و کمالات موجودات مادي با يکديگر تعارض پيدا مي‌کند، مقتضاي تدبير حکيمانه‌اي الهي اين است که به صورتي آن ها را تنظيم کند که مجموعاً خيرات و کمالات بيش تري بر آن ها مترتب شود.
جهان داراي نظام احسن مي باشد، به همين جهت است که انواع عناصر و کميت و کيفيت و فعل و انفعالات و حرکات آن ها طوري تنظيم شده که زمينه آفرينش گياهان و جانوران و در نهايت زمينه آفرينش انسان که کامل‌ترين موجودات جهان است، فراهم شود. اگر جهان مادي طوري آفريده شده بود که پيدايش و رشد موجودات زنده را ناممکن مي‌ساخت، خلاف حکمت بود.
با توجه به اين که انسان، داراي روح قابل بقا است و مي‌تواند داراي کمالات ابدي و جاوداني گردد، آن هم کمالاتي که از نظر مرتبه و ارزش وجودي، قابل مقايسه با کمالات مادي نيست، اگر حيات او منحصر به حيات دنيوي محدود باشد، با حکمت الهي، سازگار نخواهد بود، مخصوصاً با توجه به اين که حيات دنيوي، توأم با رنج‌ها و سختي‌ها و ناگواري‌هاي فراوان است. غالباً تحصيل يک لذت بدون تحمل اين همه رنج و زحمت فراهم نمي‌شود، به طوري که حسابگران را به اين نتيجه مي‌رساند که تحمّل اين همه رنج و ناخوشي براي دستيابي به لذايذ محدود نمي ارزد. از همين محاسبات است که گرايش به پوچي و بيهودگي پديد مي‌آيد حتى کساني را که با وجود علاقة شديد فطري به زندگي به سوي خودکشي مي‌کشاند.
اگر زندگي انسان جز اين نبود که پيوسته زحمت بکشد و با مشکلات طبيعي و اجتماعي دست و پنجه نرم کند تا لحظاتي را با شادي و لذت بگذراند و آن گاه از فرط خستگي به خواب رود تا هنگامي که بدنش آمادگي فعاليت جديد را پيدا کند و مجدداً تلاش کند تا مثلاً لقمة ناني به دست آورد و لحظه‌اي از خوردن آن لذت ببرد ، چنين تسلسل زيان‌بار و ملال‌آوري را عقل نمي‌پسنديد و به گزينش آن فتوا نمي‌داد.
نتيجه منطقي چنين نگرشي به زندگي انسان جز پوچ‌گرايي نخواهد بود. يکي از غرايز اصيل انسان، حبّ به بقا و جاودانگي است که دست آفرينش الهي در فطرت او به وديعت نهاده است. حکم نيروي محرک فزاينده‌اي را دارد که او را به سوي ابديت سوق مي‌دهد. همواره بر شتاب حرکتش مي‌افزايد، اکنون اگر فرض شود که سرنوشت چنين متحرکي جز اين نيست که در اوج شتاب حرکت به صخره‌اي برخورد کند و متلاشي شود، آيا ايجاد آن نيرو فزاينده با چنين غايت و سرنوشتي متناسب خواهد بود؟
پس وجود چنين ميل فطري، هنگامي با حکمت الهي سازگار است که زندگي ديگري جز اين زندگي محکوم به فنا و مرگ در انتظار او باشد.
با توجه به اين دو مطلب به اين نتيجه مي‌رسيم که مي‌بايد زندگي ديگري براي انسان وراي اين زندگي محدود دنيوي وجود داشته باشد تا مخالف حکمت الهي نباشد. مي‌توان ميل فطري به جاودانگي را مقدمه ديگري قرار داد. به ضميمه حکمت الهي آن را برهان ديگري به حساب آورد.
دليل ديگر در اين باب برهان عدالت است. در اين جهان انسان‌ها در انتخاب و انجام کارهاي خوب و بد آزادند،‌ از يک سو کساني يافت مي‌شوند که تمام عمر خود را صرف عبادت خدا و خدمت به بندگان او مي‌کنند. از سوي ديگر تبهکاراني ديده مي‌شوند که براي رسيدن به هوس‌هاي شيطاني خودشان، بدترين سمت و زشت‌‌ترين گناهان را مرتکب مي‌گردند.
هدف از آفرينش انسان در جهان و مجهز ساختن او به گرايش‌هاي متضاد و به نيروي اراده و انتخاب و به انواع شناخت‌هاي عقلي و نقلي و فراهم کردن زمينه براي رفتارهاي گوناگون و قرار دادن وي بر سر دو راهي‌هاي حقيقت و باطل و خير و شرّ اين است که در معرض آزمايش‌هاي بي‌شمار، واقع شود.
مسير تکامل خود را با اراده و اختيار برگزيند تا به نتايج اعمال اختياري و پاداش و کيفر آن ها برسد. سراسر زندگي دنيا براي انسان، آزمايش و ساختن و پرداختن هويت انساني خويش است. حتى در آخرين لحظات زندگي هم معاف از آزمايش و تکليف و انجام وظيفه نيست.
اما مي‌بينيم که در جهان، نيکوکاران و تبهکاران به پاداش و کيفري که درخور اعمال‌شان باشد نمي‌رسند. چه بسا تبهکاراني که از نعمت‌هاي بيش تري برخوردار بوده و هستند. زندگي دنيا ظرفيت پاداش و کيفر بسياري از کارها را ندارد، مثلاً کسي که هزاران شخص بي‌گناه را به قتل رسانيده است، نمي‌توان او را جز يک بار قصاص کرد و ساير جناياتش بي‌کيفر مي‌ماند، در صورتي که مقتضاي عدل الهي اين است که هر کس کوچک ترين کار خوب يا بدي انجام دهد، به نتيجة آن برسد.
پس همچنان که جهان، سراي آزمايش و تکليف است، بايد جهان ديگر باشد که سراي پاداش و کيفر و ظهور نتايج اعمال باشد. هر فردي به آنچه شايسته است، نايل گردد تا عدالت الهي تحقق عيني يابد.(1)
اما در خصوص کتاب سياحت غرب مرحوم قوجاني بايد گفت:
هرچند برخي احتمال داده اند که آقا نجفي قوچاني مطالب اين کتاب را از طريق مکاشفه، الهام و اموري از اين دست مشاهده نموده و به رشته تحرير در آورده است، در نتيجه اين مطلب نوعي مشاهده برزخ ايشان بوده است.
برخي نيز آن را سمبليک تفسير کرده اند و گفته شده ايشان کتاب مزبور را به صورت توصيف و داستاني نوشته است. يعني ايشان از مجموعه روايات چنين استنباط نموده و مطالبي را که از آيات و روايات در مورد حيات پس از مرگ, استفاده کرده, در قالب بيان داستان خاصي تبيين کرده است. در هر حال آنچه مسلم است بسياري از مطالب اين کتاب منطبق بر آموزه هاي ديني و آيات و روايات است که مي تواند براي اهل ايمان مورد توجه م تذکر باشد، اما دليلي برونم ديني و عقلاني براي اثبات معاد محسوب نمي شود.
پي‌نوشت‌:
1. محمد تقي مصباح، آموزش عقايد، نشر بين الملل، 1381ش ، ص 264 ـ 266.

پرسش 2:
آيا جن ها روي زمين زندگي مي کنند يا در کره اي ديگر زندگي مي کند؟
پاسخ:

در مورد مکان زندگي آنان هم نمي توان به روشني قضاوت نمود، اما در مجموع به نظر مي رسد که به دليل عدم تمايل اين موجودات براي برخورد و تماس با انسان ها و بر اساس برخي شواهد ظاهرا مکان زندگي آنان اگر در زمين باشد، بيش تر در صحراهاي خالي از سکنه يا جنگل هاي دور دستي است که انسان ها با آن ها ارتباطي ندارند.

پرسش 3:
4- وقتي نامه را در چاه جمکران مي اندازيم آيا امام زمان داخل چاه مي رود و نامه هاي ما را مي خواند؟

5- اگر امام زمان ظهور کند چگونه بفهميم که اين امام زمان راستکي است با اين همه مدعي دروغي امام زمان که در طول تاريخ سر برآورده اند؟ 6- از بعضي روحانيون شنيدم که ظهور نزديک است و نشانه هاي ظهور در حال بروز در جهان است؟ آيا اين حقيقت دارد؟ 7- آيا صحيح است که معلم دانش آموزاني که قصد دارند در آينده خواننده شوند يا در موسيقي فعاليت کنند از اين کار منصرف کند((چون در اسلام اين شغل ها مذمت شده است))؟ 8- امام علي (ع) که در ده سالگي به پيامبر ايمان آورد قبل از ده سالگي چه ديني داشت؟ 9- در آخر کتاب مدني ما نوشته که پيامبر فرمود:(هر کس صداي مظلومي را بشنود و کمک نکند مسلمان نيست)) آيا من که به فلسطين کمکي نمي توانم بکنم مسلمان نيستم ؟(دانش آموز چهارم ابتدايي) 10- آيا شهيدان ما همه پاک و نماز خوان و مخلص بوده اند يا شهيداني هم داشتيم که نماز نمي خواندند؟ 11- آيا قبر ابولولو در همدان است؟ در مورد شخصيت ايشان توضيح دهيد؟ 12- چرا در دعاي فرج تلوزيون(برحمتک يا ارحم الراحمين ) نمي گويند؟ 13- نظر اسلام در مورد کار کردن زنان در بيرون از خانه چيست؟ 14- بعضي از روحانيون در مسجد پله ي آخر منبر را بالا نمي روند و ميگويند که پله ي آخر جاي امام زمان است اما بعضي هم ديده ام که به پله ي آخر منبر مي روند بالاخره آنجا جاي امام زمان هست يا خير؟ 15- با توجه به اينکه در يک کشور اسلامي هستيم آيا بهتر نيست به جاي مانتوي فرم به دانش آموزان دختر، از چادر فرم استفاده کنيم؟
16- ريش يک مرد تا چند سانت بايد بلند باشد در اين مورد روايتي نداريم؟ 17- زن ها بايد حجاب داشته باشند تا خداي ناکرده مردها با نگاه کردن به آنها به گناه نيفتد زن بايد در خانه بنشيند تا مرد لطف کند و به خواستگاري آنها برود زن نمي تواند بيشتر از يک شوهر داشته باشد اما مرد هر چقدر دلش بخواهد مي تواند زن بگيرد زن نبايد بدون اجازه شوهر آب بخورد و بايد از او تمکين کند حق طلاق با مرد است و.....چرا خدا اين همه بين زن و مرد تبعيض قائل شده است؟ 18- معلماني که از شنبه تا چهارشنبه در يک روستاي دور افتاده درس مي دهند و چهارشنبه به وطن خود باز ميگردند در آن 5 روزي که در آنجا زندگي مي کنند بايد نماز خود را کامل بخوانند يا شکسته ؟
پاسخ:

در ابتدا بايد گفت: براي رسيدن به حاجت و رفع مشکل و ارتباط معنوي با خدا و اولياي الهي، راهکارها و نظاماتي مقرر شده که جهت محدود بودن عقل و فکر خود، علت آنها را نمي‌دانيم ، همان طور که براي خواستن حاجت از خدا معمولاً رو به قبله مي‌نشينيم و دست‌ها را بلند مي‌کنيم . پيش از درخواست حاجت، نماز مي‌خوانيم يا دعايي قرائت مي‌کنيم و دعاهاي خود را به زبان مي آوريم ، در حالي که خدا از حال و نياز ما آگاهي دارد، پس وضع چنين مقرراتي داراي مصالحي است که از آنها آگاهي نداريم.
يکي از راه‌هاي درخواست حاجت از امام زمان ، نامه نوشتن است ، امام نيز ازحاجت ما آگاه است، و در صورتي كه صلاح بداندواسطه مي شود .تا حاجت بندگان خدا را برآورده گردد .
در ( تـحـفـة الزائر ) مجلسى و ( مفاتيح النجاة ) سبزوارى نقل شده: هـر کـه را حـاجتى باشد، آن را بنويسد در رقعه‌اى و در يکى از قبور ائمه عـليـهـم السـلام بـيـنـدازد يـا بـبـنـدد و مـهـر کـنـد و خـاک پـاکـى را گـل سـازد . آن را مـيـان آن گـذارد و در نـهـر يـا چـاهى عميق يا آبگير اندازد، به حضرت صاحب الزمان (ع) مى رسد و او متولى برآوردن حاجت مى شود.(ا) بنا بر اين چاه جمکران خصوصيتي ندارد.
پي نوشت:
1. شيخ عباس قمي، منتهي الامال، قم، موسسه انتشارات هجرت ، 1378 ، چاپ سيزدهم ، ج 2، ص869.

پرسش 4:
سوالات فرهنگيان و دانش آموزان 7
شرح : 1- خدا در قرآن مي فرمايد که ما شما را زوج آفريديم ولي افرادي هستند که تا آخر عمر مجرد مي مانند آيا اين قضيه با سخن خدا تناقض ندارد؟

پاسخ:

قرآن کريم در آيات متعدد به زوجيت انسان و گياهان بلکه همه اشيا اشاراتي کرده است. نمونه اين آيات عبارتند از :
وَ مِنْ آياتِهِ أَنْ خَلَقَ لَكُمْ مِنْ أَنْفُسِكُمْ أَزْواجاً لِتَسْكُنُوا إِلَيْها (1)
و از نشانه‏هاى او اينكه همسرانى از جنس خودتان براى شما آفريد تا در كنار آنان آرامش يابيد.
و من کل الثمرات جعل فيها زوجين اثنين. (2)
و از هر گونه ميوه‌اي در آن [زمين] جفت جفت قرار داد.
اولم يروا الي الارض کم انبتنا فيها من کل زوج کريم.(3)
مگر در زمين ننگريسته‌اند که چقدر در آن از هر گونه جفت‌هاي زيبا رويانيده‌ايم.
سبحان الذي خلق الازواج کلها مما تنبت الارض و من انفسهم و مما لايعلمون. (4)
پاک [خدايي] که از آنچه زمين مي‌روياند و [نيز] از خودشان و از آنچه نمي‌دانند ، همه را نر و ماده گردانيده است.
و من کل شيء خلقنا الزوجين لعلکم تذکرون. (5)
و از هر چيزي دو گونه [يعني نر و ماده ] آفريديم، ‌اميد که شما عبرت گيريد.
اين آيات از وجود و خلقت زوج و جفت خبر مي دهد ولي براي تحصيل و به دست آوردنش بايد تلاش کرد و زحمت کشيد و خواستگاري رفت و ...
اين که افرادي تا آخر عمر مجرد مي مانند ، را بايد در عواملي که به مجرد ماندن آنها انجاميده ، بررسي کرد و اين انتخاب خود آنها يا تحميل شرايط اجتماعي به آنها يا نتيجه عوامل ديگر است . آيات نمي فرمايد براي هر نري ماده معيني خلق کرده ايم که شما بگوييد پس آن جفت معين براي اين نر يا ماده کجاست ؟ بلكه مراد اين است كه براي جنس مرد زن قرار داديم .
پي نوشت ها:
1. روم (30) آيه 21.
2. رعد، آيه3.
3. شعراء ، آيه7.
4. يس، آيه36.
5. ذاريات ، آيه49.