فلسفه و منطق

آنچه شما نقل كرده ايد مثالي است از بيان منطق فازي در تحليل گزار هاي ارزشي كه به جاي خود صحيح و قابل اعتنا مي باشد. لكن آنچه كه مطرح كرده ايد به اين بيان كه يا بايد به منطق ارسطوئي در پايبندي به استحاله اجتماع نقيضين متعهد باشيم و يا آن را ابتر بدانيم و به جاي آن تحليل هاي منطق فازي را جايگزين كنيم قابل قبول نيست به اين توضيح كه :
منطق فازی نقدی بر ریاضیات متعارف و نظریه مجموعه هاست که بر محور کاملا درست و کاملا نادرست می گردد. اشکالی که به ریاضیات متعارف وارد است، باعث می شود که ریاضیات نتواند به درستی به تحلیل قضایا و قوانین خارج از چارچوب ریاضیات و صرفا کمی بپردازد. اما منطق فازی این مشکل را حل کرده است و کاربرد مناسبی نیز در علوم کاربردی و مهندسی و کامپیوتر دارد.
اما منطق فازی هیچ ربطی مستقیمی به علوم انسانی و مبانی معرفتی و علوم عقلی که زیرساخت مبانی اعتقادی اند ندارد، زیرا محدوده منطق فازی، ریاضیات و کمیات است .حقایقی متعالی و بدیهیات عقلی خارج از این محدوده است. البته بسیاری از مبانی فکری و اعتقادی دینی بر اساس استدلال و برهان یا قیاس منطق ارسطویی استوار است ؛ اما این امور خارج از منطق ارسطویی بر بدیهیات عقلی تکیه دارد که هیچ منطقی نمی تواند آن را رد یا اثبات کند .
به عنوان مثال بدیهیاتی مانند استحاله نقیضین که از آن ها به عنوان بنیادی ترین معرفت های بشری یا اولی الاوائل تعبیر می شود ،متکی بر منطق ارسطویی یا هر شیوه و متد فکری دیگری نیستند، بلکه اموری هستند که پس از پذیرش اصل وجود حقیقت ، عقل بشری آن ها را ادراک کرده و به آن گردن می نهد ، چه با منطق ارسطویی آشنا باشد یا نباشد ؛ در نتیجه حتی اگر منطق فازی را هم قبول کرده باشیم، درک می کنیم که نمی توانیم درستی و صحت این قضایا را در عمق باطن و قوه ادراکمان نادیده بگیریم و صحت آن را نسبی بپنداریم .
البته در علوم و معارف دینی مانند گزاره های اخلاقی و دینی به نوعی به منطق فازی و مدعیات آن توجه شده ، در بسیاری از مسایل از مطلق انگاری و دوگانه بینی مسایل پرهیز شده ، نگاهی نسبی و چند جانبه به مسایل شده است ، مثلا برای ایمان ، تقوا ، اخلاق مراتب گوناگون و مختلفی ذکر شده ، از مطلق انگاری و مومن یا کافر دیدن افراد خود داری شده ، نوعی تایید منطق فازی در برخی امور و مباحث است .(1)
منطق فازي را بيشتر مي توان به بحث مقولات عشر مربوط دانست كه البته از مباحث فلسفي است و در گذشته در ضمن مباحث منطقي مطرح مي شد. در مباحث مقولات عشر ، مقوله اي تحت عنوان « اضافه» مطرح مي شود كه اشاره به اين
در هر حال نقد و بررسی دقیق مدعیات منطق فازی نیازمند بررسی دقیق حدود و ثغور این منطق و میزان ورود آن در مباحث عقلی محض یا سایر علوم وابسته است كه به خاطر جديد بودن اين مبحث به آن به صورت كامل از طرف انديشمندان منطق و مباحث عقلي پرداخته نشده است.

پي نوشت :
1. براي آشنائي بيشتر ر.ك : http://maarefeaqli.nashriyat.ir/node/560. نيز : http://www.noormags.com/view/fa/articlepage/1775/89/text