چگونه رفتار کنم

پرسش 1:
چگونه رفتار کنم
شرح : به نام خدا سلام لطفا به جواب سوالات زير رو برام مشخص کنيد: 1- به فرض در صف نماز جماعت وضو آدم باطل بشه (به علت باد شکم) آيا بايد تا آخر نمازش رو ادامه بده يا در همان لحظه نماز رو بشکنه و بره وضوع بگيره و اگه دوباره وضوع گرفت و باز هم چنين اتفاقي برايش پيش اومد (يعني دوباره وضوش باطل شد) چي کار کنه ؟ يعني اگه نمازش رو با همين وضوي باطل شده بخونه قبول نمي شه ؟ و بايد تمام اين نماز هايي که به اين شکل باطل شده رو قضا کنه ؟ (اما اينجا يه مسئله اي وجود داره و اون اينکه اين عمل باعث ميشه نماز قضايي که مخوام بجا بيارم باطل بشه!) به نظر شما اين مشکل به شيوه غذا خوردنم بر ميگرده ؟
پاسخ:

با سلام و سپاس از ارتباطتان با مرکز ملي پاسخگويي به سوالات ديني و مذهبي
1- براي افرادي که بيماري خاصي نداشته باشد، اگر در وسط نماز جماعت باد معده صادرشود بايد صف جماعت را رها کند و برود وضو بگيرد.
اما کسي که در اثر بيماري نمي تواند باد معده را جلو گيري کند.
در صورتي که از اول وقت نماز تا آخر وقت فرصت پيدا مي کند که باد معده فشار نياورد و بي اختيار خارج نشود، نماز را در همان وقتي که فرصت پيدا مي کند بخواند. و در وقت هاي ديگري که باد معده خارج مي شود، اگر بخواند نماز باطل است و جماعت هم باشد بايد جماعت را رها کند.
اما اگر در تمام وقت نماز باد معده فشار مي آورد، در صورتى كه جلو گيري از باد معده در وسط نماز ممکن نباشد؛ در اين فرض اگر مي تواند فقط واجبات نماز را با وضو بخواند بايد واجبات را بخواند و مستحبات را ترک کند و بدون جماعت بخواند.
اگر تنها واجبات نماز هم باوضو برايش ممکن نباشد در اين صورت وضو بگيرد و فورا به جماعت اقتداء کند، اگر در بين نماز باد معده خارج شد نماز و جماعتش صحيح است و چنانچه در بين دو نماز باد معده خارج نشود نماز دوم را هم مي تواند با همان وضو بخواند. ولي اگر در بين دو نماز باد معده بدون اختيار خارج شود، براي نماز بعدي دوباره وضو بگيرد و به نماز دوم اقتدا کند.
هم چنين اگر فرادي بخواند؛ بعد از وضو فورا مشغول نماز شود، باد هايي که در وسط نماز بي اختيار خارج مي شود نماز را باطل نمي کند.
2- اگر نماز قضاي خود را بخواند، در صورتي که در تمام وقت باد معده بدون اختيار خارج مي شود، وضو بگيرد و فورا مشغول نماز قضا شود. اگر بي اختيار در وسط نماز باد معده خارج شود نماز قضايش صحيح است.(1)
پي نوشت:
1. امام خميني، توضيح المسائل، مسئله 306-312 . ( در مسائلي که رهبري فتوي نداشته باشد و علم به اختلاف فتواي رهبري با امام نباشد، فتواي امام خميني براي مقلدين رهبري حجت است.» ( پاسخ سوالهاي مورد ابتلاء از رهبري، سؤال1).

پرسش 2:
اگه امکان داره در مورد رفتار آدم در محيط دانشگاه توضيح بديد؟ (من تو محيط دانشگاه برخوردم با آقايون به عبارت ديگه دوستانم خوب و گرم اما با دختر خانم ها اصلا کاري نداريم نه سلام نه جزوه و ... گرچه مي دونم ارتباط با جنس مخالف بايد در چارچوب انسانيت و حيا و عفت باشه نه احساسات زودگذر و هوي وهوس)
پاسخ:

پرسشگر گرامي نوع برخورد شما در دانشگاه يعني(برخورد خوب و گرم با آقايان و کاري نداشتن با خانم ها)بسيار خوب و شرعي و اخلاقي است، يعني بهترين طرز برخورد همين نوع برخورد است و دليلي ندارد که انسان با نامحرم گرم بگيرد، چرا که ارتباط با خانم ها زمينه و مقدمه گناهان بعدي و وابستگي را فراهم مي کند، که علاوه بر حرمت و گناه آن، زمينه مشغوليت ذهن و گاها تضعيف درس و بحث را فراهم مي کند. ما در منابع ديني توصيه هاي زيادي داريم در مورد نگاه نکردن به نامحرم و روايات زيادي هست که نگاه به نامحرم چقدر اثرات بد دارد و فروبستن چشم از نامحرم چه اثرات خوبي دارد: پيامبر اسلام (ص) مي‏فرمايد: «مسلماني چشم خود را از زن نامحرم فرو نمي‏بندد مگر آن که خداوند شيريني عبادتش را در دل او ايجاد مي‏کند». (1)
و در جايي امام صادق (ع) مي‏فرمايد: «کسي که نگاهش به زن نامحرمي بيفتد، پس چشمش را به سوي آسمان افکند و يا نگاهش را فرو بندد، خداوند حورالعين را به ازدواج او در مي‏آورد». (2)
و. رسول اکرم (ص) مي‏فرمايد: «کسي که چشمش را از حرام پر کند، خداوند روز قيامت چشمش را از آتش پر خواهد کرد، مگر آن که توبه کند و برگردد». (3)
حضرت مسيح فرمود:«از نگاه به نامحرم بپرهيزيد که بذر شهوت و رشد دهنده فسق است». (4)
وقتي در مورد نگاه نکردن به نامحرم اين قدر در اسلام توصيه شده است، حتما در مورد ارتباط و هم کلامي بي مورد و غير ضروري که زمينه فساد را بيشتر فراهم مي کند اين توصيه عميق تر وجود دارد.و وقتي امير المومنين با وجو عصمتش، از سلام کردن به زن هاي جوان کراهت داشت، چون از تاثير صداي زن جوان در دل خود مي ترسيد، همانطور که در روايت آمده است كَانَ يَكْرَهُ أَنْ يُسَلِّمَ عَلَى الشَّابَّةِ مِنْهُنَّ وَ يَقُولُ أَتَخَوَّفُ أَنْ يُعْجِبَنِي صَوْتُهَا فَيَدْخُلَ عَلَيَّ أَكْثَرُ مِمَّا أَطْلُبُ مِنَ الْأَجْرِ(5)
اميرالمومنين هميشه کراهت داشت از سلام کردن به زن هاي جوان و مي فرمود مي ترسم که صداي زن مرا به تعجب وا دارد، و بيشتر از اجري که از سلام کردن طلب مي کنم، محبت و تعجب از صداي او وارد قلب من بشود.
ما به طريق اولي، محتاج به اين گونه برخورد هستيم و بهتر است از ارتباط هاي بيهوده خودداري کنيم.
پس ارتباط با خانم ها در دانشگاه به همين منوال باشد بهتر است تا از زمينه دلدادگي و ارتباط غير شرعي جلوگيري شود. براي توضيحات بيشتر با شماره(09640) تماس بگيريد.
پي نوشت ها :
1. ميزان الحکمه، محمدي ري شهري، انتشارات دارالحديث، ج4، ص 3292.
2. همان.
3. همان، ص 3291.
4. همان، ص 3288.
5. شيخ حر عاملى، وسائل الشيعة، مؤسسه آل البيت عليهم‏السلام قم، 1409 ه.ق، ج 12، ص 77.

پرسش 3:
اسلام ميگه با کساني که مخالف دستور خدا عمل مي کنند بايد مخالفت کرد حتي با يه اخم - به فرض کسي که تو دانشگاه روابط نادرستي رو با جنس مخالف برقرار کرده و ما از اون با خبريم بايدبا اون چه طور رفتار کنيم ؟ لطفا حد و مرزش رو مشخص کنيد. 4- خدا را شکر سطح علمي ام تو دانشگاه خوبه به عبارت ديگه موفقيت هاي خوبي کسب کردم که همه لطف خدا بود - اما اينجا يه مشکل پيش مياد: من که دارم تلاش مي کنم معدلم بالا بشه من رو فرداي قيامت بازخواست نمي کنند که درسي که خوندي براي رضايت خدا نبود و تمام زحماتي که صبح تا شب کشيدي براي اون نمره بود نه رضايت خدا ؟ 5- به لطف خدا من خوب جزوه مي نويسم و اين باعث ميشه در نهايت بعضي ها جزوه ننويسند و بخواهند از من جزوه بگيرند - مي خواستم بدونم من با جزوه دادنم انفاق علم کردم يا باعث تنبلي ديگران شده ام ؟
پاسخ:

برادر عزيز! موفقيت شما را در همه مراحل زندگي، خصوصا فضاي علم و تحصيل-که داراي اهميت بالايي است- را تبريک مي گوييم و اميدواريم که با تدابير خوب بتوانيد اين موفقيت ها را مديريت کنيد و بهر? کافي از آنها(در راستاي خدمت به بشريت) ببريد. در موفقيت هاي خود، مواظب حرب? هاي شياطين باشيد.
اما به سوالات شما به صورت جداگانه پاسخ مي دهيم:
3) در مورد نحو? صحيح برخورد با دوستان خود بايد به اين مقدمه و نکته ها دقت کنيد:
اسلام به امر به معروف و نهي از منکر عنايت زيادي دارد، زيرا انجام همه واجبات و ترک همه محرمات به انجام اين دو وظيفه الهي است و بايد گفت حيات دين و قوام آن به حيات اين دو واجب بستگي دارد.
در ابتدا بايد بگوييم: مهمّ ترين شرط موفقيت انسان در اصلاح ديگران اصلاح خويشتن است. قرآن کساني که مرد سخن هستند نه عمل يعني آنانکه ديگران را به نيکي ها دعوت مي کنند. ولي خود اهل نيکوکاري نيستند سرزنش کرده:"آيا مردم را به نيکي دعوت مي کنيد. ولي خودتان را فراموش مي نمائيد."(1)فردي که خود مرتکب خلاف مي شود نمي تواند ديگران را از کار خلاف بازدارد سخن او اثر ندارد. سخن اگر از قلب برخيزد در قلب اثر مي کند."مردم را با عمل خود به کارهاي نيک دعوت کنيد نه با زبان."(2) بنابراين براي اين که سخن اثر کند بايد گوينده قبل از هرکس به گفته خود عمل کند.و بعد با مهرباني تمام و برخور شايسته، خود را به او نزديک کنيد و با رفتار خوب خود، او را از اين فضا جدا سازيد؛ و عواقب اين ارتباطات را مطرح کنيد و هيچ وقت درصدد سرزنش و توبيخ و نصيحت خشک و بي روح نباشيد.
آداب أمر به معروف و نهي از منکر(خصوصا با دوستان که دقت بيشتري مي طلبد) از اين قرار است:
1. مانند طبيبي دلسوز و پدري مهربان باشد.
2. قصد خود را خالص کند و تنها براي رضاي خدا اقدام کند و عمل خود را از هرگونه برتري جويي پاک گرداند.
3. خود را پاک و منزه نداند، چه بسا همان که اکنون از او خطايي سرزده است، داراي صفات پسنديده‌اي باشد که مورد محبت الهي است، هر چند اين عمل او هم ‌اکنون ناپسند و مورد غضب الهي باشد.(3)
براي اينکه موعظه داراي اثر باشد زيبنده است اموري را رعايت کرد.
اول: اينکه موعظه در پنهاني باشد. زيرا آشکار و در حضور ديگران فردي را موعظه کردن باعث شکسته شدن شخصيت آن فرد مي شود. چون ديگران به عيب او مطلع مي شوند.
دوم: آنکه موعظه نيکو و حسنه باشد، يعني با نرمي و ملاطفت و خالي از خشونت و بزرگي جوئي.
سوم: موعظه بايد گام به گام باشد. فردي که اطلاعات ديني او ضعيف است نخست بايد مباني ديني را در او تقويت کنيم تا موعظه در او اثر کند.
4)رضايت خداي متعال در هر عملي، شرط قبولي و سربلندي در آن کار است. شما مي توانيد تمام کارهاي خود (حتي کارهاي مباح) را با نيت خدايي، رنگ الهي ببخشيد. در فضاي تحصيل و يادگيري علم، خداي متعال را حاضر بدانيد و قصدتان از يادگيري علوم، خدمت به خلق باشد. البته بايد توجه داشت که مي توان اين دو مقوله(نمر? خوب- قصد قربت) را با هم جمع کرد و با سعي و تلاشي که داريم و نمر? خوبي که مي گيريم، و قصدمان از خواندن درس و گرفتن نمر? خوب، خدايي و رضايت پروردگار و خدمت به خلق باشد.
5) اما در مورد نگارش جزوه و مطالب استاد بايد بگوييم که اين لطفي است که خداي متعال شامل حال شما کرده است. بايد در اين فرضيه خودتان بررسي کنيد و ببينيد که أفرادي که براي گرفتن جزوه به شما مراجعه مي کنند از چه مواردي هستند؛ اگر افراد توانايي نگارش جزوه را دارند، ولي همانند شما ماهر نيستند و عقب مي مانند، بهتر است با دادن جزو? خود، در انتشار علوم سهمي داشته باشيد و همچنين نوشتن صحيح را آموزش دهيد. اما اگر افرادي هستند که صرفا از روي بي ميلي و تنبلي و بي حوصلگي، از نوشتن بيزارند، آنها را هم تشويق کنيد که همانند شما در نوشتن مطالب استاد همت گمارند. در هر صورت در اين زمينه توصي? ما اين است که با انعطاف خود، دوستان را بهره مند سازيد. براي توضيحات بيشتر مي توانيد با شماره (09640)تماس بگيريد.
منابعي براي مطالع? بيشتر:
1. راه اصلاح يا امر به معروف و نهي از منكر، لطف الله صافي گلپايگاني، قم: دفتر انتشارات اسلامي.
2. پژوهشي در امر به معروف و نهي ازمنكر از ديدگاه قرآن و روايات، محمد اسحاق مسعودي، تهران: اميركبير.
پي نوشت ها:
1. بقره(2)آيِ? 44.
2. محدث قمي، سفينة البحار، ج 6، ص 514. انتشارات اسوه.
3.محمد حسين فلاح‌زاده. آموزش فقه، ص ??? و ???، چاپ بيست و سوم، قم الهادي، تابستان ??.