با سلام
در بعضی از مداحی ها چیزهایی گفته میشود که نیاز به پرسش دارد مثلا:در یکی از مداحی ها به امام حسین(ع) خطاب شده:(ما ابالی لو قلت الیک المفر کل قضاء و کل قدر)(اغراق نمیکنم اگر بگویم فرار من به سوی توست همچنین همه قضا و قدر در دست توست) سوال من اینه که بیان چنین تعابیری غلو نیست؟؟ و استفاده از آنها در مداحی ها مجاز است یا نه؟؟؟
با تشکر

در ابتدا باید گفت : اظهار ارادت و محبت نسبت به حضرات معصومین و بزرگان دین حقیقتی ارزشمند و غیر قابل انکار است که شیعه در طول تاریخ این امر را علیرغم همه فشارها و تهدیدها انجام داده است؛ اما در عین حال در مواردی این امر منتهی به برخی رفتارهای اشتباه یا ورود در عرصه غلو و مانند آن شده است که باید به طور جد از آن خودداری نمود.
به طور خاص در خصوص تعابیری که در این مداحی نقل شده باید گفت اصولا تعابیری همچون ((الیک المفر)) ویا تعبیر اینکه قضا وقدر بدست توست. دارای معنای خاص و ویژه ای هستند که به شکل شناخته شده (یعنی ملجئ وپناهگاه وفرارگاه بودن ونیز حق تصرف در سر نوشت عالم وآدم و امور قضا وقدر .) از آن خداوند متعال است و بالا صاله در باره خداوند به کار برده می شوند چون قضا وقدر بدست اوست لذا در آیات متعدد به این مسله ت اشاره شده (1)چه این که پناه گاه ومفر همه گان نیز به سوی اوست در قران کریم بر این حقیقت تصریح شده (2) پس نسبت این گونه امور اولا وبالذات از آن خداوند است، ولی به عنوان مظهریت می توان به بندگان صالح او مانند ائمه ع نیز نسبت داده شود
چون بر اساس برخی روایات آنها مظا هر اسماء حسنای خداوند اند لذا امام صادق ع فرمود : سوگند به خدا که ما اهل بیت مظاهر اسمای حسنای خداوند هستیم .(3) وهم چنین در منابع روایی این حدیث از امیر مؤمنان(ع) و نیز از امام صادق(ع) نقل شده:
«نزّلونا عن الربوبیة، ثمّ قولوا فی فضلنا ما استطعتم، فانّ البحر لا ینزف وسرّ الغیب لا یعرف و کلمة الله لا توصف؛(4)
از مقام ربوبیت پایین‌تر هرچه می‌توانید در فضایل و شرح ابعاد وجود ما سخن بگویید، زیرا دریا از کشیدن آب تمام نمی‌گردد. سرّ غیب به طور کامل شناخته نمی‌شود. توصیف کلمة الله نهایت‌پذیر نیست».
پس این روایت در منابع روایی نقل شده، هیچ محذور و اشکال عقلی و شرعی متوجه آن نیست، بلکه نموداری از ساحات وجودی حضرات ائمه(ع) است، بدین بیان آنچه عقلاً و شرعاً منع و محذور دارد، توهم الوهیت و خدایی درباره ائمه است که قطعاً نادرست و غلو و حرام است. کم تر از مقام الوهی هرچه درباره فضایل ائمه گفته شود، نه تنها منعی ندارد، بلکه پسندیده است؛ زیرا ائمه(ع) به عنوان خلفای الهی، و مظاهر اسما و صفات خداوند اند.
چون چنین مقام و منزلتی را دارند، هر اندازه درباره فضایل و کمالات وجود آنها گفته شود، محذوری ندارد. چه اینکه در حدیث سرّ عدم محذوریت آن گفته‌ها اشاره شده است. حضرت می‌فرماید:
ساحات و کمالات وجود ما مثل دریاست. تشنگان هر اندازه از دریا آب بچشند، آب دریا تمام نمی‌شود. چه اینکه کمالات ما اهل بیت اسرار غیب است. از اسرار غیب هر اندازه کسی آگاهی یابد، باز بسیاری دیگر بر آنها پوشیده می‌ماند.
اما در عین حال عنایات و مقامات این بزرگواران که از جانب خداوند متعال به آنان رسیده نامحدود و مطلق نیست و دارای محدودیت هایی است .لذا هر چه از صفات یاد شده در پرسش ومانند آن به آنها نسبت داده می شود با توجه به مظهریت آنها از اسماء الهی است ونه به طور مستقل . ودر مظهریت محذوری وجود ندارد.

پی نوشت:
1. حدید(57) آیه 22، انعام (6) آیه 59، طلاق(65) آیه 3، قمر (54) آیه 49.
2. ذاریات (51) آیه 50.
3. علامه مجلسى، بحار الأنوار، مؤسسة الوفاء بيروت - لبنان، 1404 ه ق، ج 42، ص 260.
4. حویزی تفسیر نورالثقلین، نشر دار العلمیه قم بی تا ،ج 2، ص 103.