با سلام و احترام
عموی بنده چند سال قبل ، همسر و دو فرزندش (در آن زمان سال 83 دختر 10 ساله و پسر 6 ساله)به دلیل معلولیت و بیماری و نداشتن شغل اونو ترک کردند ضمن اینکه تمام اموال نامبرده را با خود برده و ویگر هیچ احوالی از وی نگرفتند .برادر بزرگ و خواهران و بعضا سایر فامیل وی سرپرستی و هزینه زندگیش را بعهده گرفته و از ایشان نگهداری نمودند.تا اینکه چند روز پیش به علت شدت بیماری به رحمت خدا رفته و به دلیل فقدان منبع درآمد از یک طرف و هزینه و مخارج زیاد (درمان و..) از طرف دیگر، بدهی زیادی از نامبرده باقی مانده از ارث پدری هم تنها یک منزل کوچک در روستا و یک باغ باقی مانده که بین 4 نفر تقسیم شده است.برادر ایشان برای نگهداری باغ و منزل از چند سال قبل تاکنون هزینه زیادی انجام داده، ضمنا مبلغی هم از کمک اطرافیان به نام وی در بانک موجود میباشد.اینک با توجه به موارد ذکر ،بفرمایید هزینه های انجام شده برای مخارج زندگی و درمان آن مرحوم و هزینه های صورت گرفته برای ارث پدری و هزینه های کفن و دفن و مراسم ختم که از طرف برادر ایشان صورت گرفته چگونه و از کجا (موجودی بانک یا باغ) باید تامین گردد؟تکلیف نماز و روزه های ادا نشده ایشان برای چندین سال بر عهده کیست و چگونه است؟با توجه به اینکه همسر و دو فرزندش او را ترک کرده اند و تا کنون احوالی از وی نپرسیده اند.

در فرض سئوال بدهی های یقینی قبلی میت و همین طور هزینه نماز و روزه و کفن و دفن به مقداری ضروری می تواند از مال نقد خود میت برداشت شود که البته این کار باید توسط وراث یا وکلای رسمی آنها صورت گیرد یا با اطلاع واذن آنها باشد و بقیه موارد مانند مجالس ختم منوط به اجازه مستقیم همه وراث اعم از فرزندان و ... است که بدون رضایت آنان ، نمی توان در آن مال تصرف کرد. (1)
لازم به ذکر است اگر کسی مالی را به قصد خیر و مجانی برای میت هزینه کرده باشد. الان نمی تواند به عنوان بدهی میت به خود، آن را بردارد.
پی نوشت:
1. سئوال از دفتر آیت الله مکارم شیرازی در قم (7840001-0251).