مرجع تقلید

با سلام و سپاس از ارتباطتان با مركز ملي پاسخگويي به سوالات ديني
برای بقا بر تقلید آیت الله فاضل و یا تغییر مرجع تقلید خود، باید به نظر یکی از مراجع زنده که به نظر شما از بقیه اعلم می باشد، عمل کنید.(1)
اگر نظر مرجع زنده این باشد که بقا بر تقلید میت اعلم واجب است.( و شما آیت الله فاضل را اعلم می دانید) باید باقی بمانید.
اگر نظر او این باشد که بقا جایز است، می توانید باقی باشید. می توانید به مرجع زنده عدول کنید. بنابراین باید طبق نظر یک مرجع زنده عمل کنید.
برای اجازه لازم نیست که از خود مرجع سوال کنید، بلکه مراجعه به رساله او کافی است.
همه این موارد در صورتی است که آیت الله فاضل را اعلم بدانید. اما در صورتی که الان مرجع دیگری را اعلم بدانید، باید از مرجع اعلم تقلید کنید.
توجه داشته باشید که سه راه برای انتخاب مرجع تقلید و تشخیص اعلم وجود دارد:
1. خود انسان اهل علم و تشخیص باشد و بتواند مرجع و اعلم را انتخاب کند.
2. یکی از علما، معروف و مشهور به مرجعیت و اعلمیت باشد.
3. سوال از دو نفر انسان عالم و عادل.
با توجه به اینکه راه اول برای بسیاری از افراد امکان ندارد و همچنین راه دوم هم در حال حاضر اتفاق نیفتاده است امروزه راه سوم، بهترین راه انتخاب مرجع تقلید می باشد.
توضیح:
همان گونه که شما برای تشخیص اینکه کدام یک از پزشکان و یا مهندسان و ... از بقیه بهتر می باشد به کارشناسان این امر مراجعه می کنید برای تشخیص اینکه کدام یک از مراجع از بقیه اعلم می باشند باید به کارشناس (کسی که خودش اهل علم و اطلاع باشد و بتواند اعلم را تشخیص بدهد) مراجعه کنید.
از نظر دین برای کارشناسان دو شرط بیان شده است.
1. عادل بودن، تا در تعیین اعلم و مشورت دادن، رضای خداوند را در نظر بگیرد و از روی هوا و هوس حرف نزد.
2 . اینکه دو نفر باشند، زیرا از نظر دین گواهی دو نفر عادل حجت می باشد. یعنی اگر شما به حرف دو نفر کارشناس عادل عمل کردید در پیش خداوند، دلیل موجه، برای کارهای خودتان دارید.
البته ممکن است برای تعیین مرجع و اعلم، در میان کارشناسان اختلاف باشد به همین دلیل گفته اند که حرف دو نفر در صورتی حجت است که دیگران با حرف آن ها مخالفت نکنند.
و در این صورت اگر حرف کارشناسان مختلف شد، و شما نتوانستید به راحتی اعلم را تشخیص بدهید، می توانید از کسی که احتمال اعلم بودن او را می دهید، تقلید کنید. و همچنین اگر، در میان مراجع احتمال اعلم بودن هیچ مرجعی را نمی دهید می توانید از هر کدام از مراجع مشهور تقلید کنید.(1)
پی نوشت:
1. آیت الله گرامی، توضیح المسائل، م 3 و م4 و م5.