نماز ظهروعصر یا نماز مغرب وعشا

پرسشگر گرامی با سلام و سپاس از ارتباطتان با مرکز ملی پاسخگویی به سوالات دینی
جمع کردن بین نماز ها نزد شیعه واجب نیست، بلکه جدا خواندن و فاصله انداختن بین نمازها و خواندن آن در وقت خاص، دارای فضلیت بیش تری است، اما خواندن آن ها به صورت جمع نیز جایز است و اشکالی ایجاد نمی کند.
بنابراین جای بحث و گفتگو نیست که اقامه نماز در پنج وقت و ادای هر نماز در وقت فضیلت خود شیوه پیامبر و پیشوایان دیگر و عموم مسلمانان صدر اسلام بوده، آنان غالباً پنج نماز را در پنج وقت می‌خواندند.
در این مطلب سخنی نیست؛ ولی سخن این جاست که آیا «تفریق» و فاصله افکندن میان نمازها چنان که بسیاری از فقهای اهل تسنّن قائل هستند، واجب است، یا این که امری است مستحبّ و بسان سایر مستحبّات که انسان در فعل و ترک آن مختار است، اجباری بر یک طرف در کار نیست، اگر چه انجام آن ها به طور جداگانه بهتر می‌باشد؟
دانشمندان شیعه به پیروی از احادیثی که از عمل پیامبر حکایت می‌کند و از روایاتی که از پیشوایان بزرگ اسلام رسیده است و به پیروی از ظواهر آیات قرآن، در تمام اعصار اسلام،‌تفریق میان نمازها را مستحبّ دانسته و به مردم می‌گفتند که فاصله انداختن میان نمازها و اقامة هر نمازی در وقت فضیلت خود مستحبّ و افضل است. در عین حال می‌توان این مستحب را ترک نمود و معنی مستحب همین است.
چرا جمع میان دو نماز جایز است.
دلیل و گواه ما بر جواز جمع میان دو نماز احادیثی است که از پیشوای ششم حضرت صادق (ع) نقل شده است و مرحوم شیخ حرّ عاملی این احادیث را در کتاب خود (1) گرد آورده است.
امروز در بسیاری از مناطق، وضع زندگی طوری تنظیم شده که مراعات این استحباب، موجب مشقّت شده است. چه بسا سبب می‌شود که گروهی از انجام اصل نماز سرباز زنند. در این موقع با الهام گرفتن از راهنمایی خود پیامبر، می‌توان برای مراعات «اهم» مسألة تفریق را ترک نمود. اکنون بسیاری از فقهای اهل تسنن همین نظر را دارند، ‌ولی به ملاحظاتی از اظهار نظر خودداری می‌کنند.(2)
پی‌نوشت‌ ها:
1. وسائل الشیعه، کتاب الصلوه،‌باب‌های مربوط به وقت نماز (باب 32 و 33).
2. رساله الاسلام، سال هفتم، شماره 20، ص 156.