درباه خمس

پرسش 1:
درباه خمس
شرح : 1-اگر کسي مقدار پولي که پس انداز کرده به اندازه چکهاي باشد که خرج کرده( ودر هنگام سررسيدچک از آن پس اندازآنها را پاس مي نمايد ) در هنگام سررسيدن سال خمسي تکليف اين فرد چيست؟
پاسخ:
پرسشگر گرامي با سلام و سپاس از ارتباطتان با اين مرکز
در صورتي که بدهي شما به خاطر تأمين مخارج سالانه زندگي همان سال باشد، يعني براي تهيه مخارج زندگي خود و خانواده خود؛ در همان سال قرض کرده باشيد، مي توانيد در پايان سال خمسي بدهي خود را که موقع پرداختش رسيده پرداخت کنيد . يا اگر در آستانه پرداخت هستيد و قصد پرداخت داريد کم کنيد و از درآمد خود کسر کنيد و خمس همان مقداري که بدهکار هستيد، واجب نيست.
اما اگر بدهي شما به خاطر تهيه مخارج زندگي بين سال نبوده ، بلکه به خاطر افزايش سرمايه و امثال آن بدهکار شده ايد، در پايان سال خمسي نمي توانيد بدهي خود را از اضافه بر در آمد خود کسر کنيد. بلکه هر مقداري که در پايان سال خمسي پس انداز کرديد، بايد خمس همه را پرداخت کنيد.(1)
پي نوشت:
1. آيت الله خامنه اي، اجوبت الاستفتاء، سؤال876.

پرسش 2:
اگر مقدار پولي در يکي از بانگها سرمايه گذاري کرده جهت اخذ وام مسکن تکليف پول سرمايه گذاري شده و وامي که اخذ خواهد نمود چيست؟
پاسخ:

اگر مبلغ سپرده گزاري در بانک به قصد گرفتن وام باشد، و يا شرط وام دادن بانک اين باشد که قبلًا مبلغى را در بانک گذاشته باشيد، تا وام بدهد؛ وام گرفتن حکم ربا را دارد و شرعاً حرام و باطل است، ولى اصل قرض نسبت به هر دو طرف صحيح مى‌باشد. وامي که مي گيرد حکم ربا را دارد.(1) اما اگر به قصد گرفتن وام نباشد و به قصد نگه داري پول مثلا در بانک بگذارد و يا به قصد اينکه از پول او به ديگران قرض الحسنه داده شود و او درثواب قرض الحسنه شريک باشد، سپرده گذاري کند، و بانک هم براي وام دادن شرط سپرده گذاري نکند، در اين فرض اگر مثلا 6 ماه بعد بانک به او وام بدهد، گرفتن وام اشکال ندارد.
پي نوشت:
1. آيت الله خامنه اي، اجوبة الإستفتائات، سؤال 1787.