بسمله

در مورد این که عبارت "بسم الله الرحمن الرحیم" عبارتی قرآنی است ، هیچ اختلافی نیست. زیرا این عبارت ، جزیی از آیه 30 سوره نمل است،ولی بحث در این است که آیا این عبارت در ابتدای سوره های قرآن جز توبه، در وحی تکرار شده یا این که نویسندگان این عبارت را در ابتدای سوره ها- جز سوره توبه- گذاشته اند؟
شیعه به اجماع و به تبعیت از امامانش، آن را در ابتدای سوره های قرآن- جز توبه- از وحی دانسته که در سوره حمد مستقلا یک آیه شمرده شده ولی در یقیه سوره ها جزئی از آیه اول می باشد . این مسائل از نظر شیعه توقیفی هستند و باید مطابق روایت و دستور امامان عمل کرد.
بعضی اهل سنت نظر شیعه را بر گزیده اند .
ابن عباس و عبدالله بن مبارک آن را در ابتدای همه سوره ها جز توبه از وحی می دانند . شافعی هم در یکی از قول هایش بر این نظر است.
بعضی دیگر آن را در ابتدای سوره حمد از قرآن و وحی می دانند، ولی در بقیه سوره ها از وحی نمی دانند. شافعی در قول دیگرش آن را فقط در ابتدای حمد از وحی می داند و در ابتدای بقیه سوره ها از وحی نمی داند.
گروه سوم هم فقط آن را جزیی از آیه 30 نمل شمرده اند که توسط نویسندگان مصاحف از همان ابتدا در اوایل سوره ها جز توبه نهاده شده است. (1)
پی نوشت:
1. ابن عجیبه، البحر المدید، قاهره، عباس زکی، 1419 ق، ج1، ص52 ؛ ابن عاشور، التحریر و التنویر، ج1 ، ص137.