پرسشگر گرامی با سلام و تشکر از ارتباطتان با این مرکز.
از سویی شناخت خوب از بد ، مشکل می باشد. از سوی دیگر شناخت ، در هر جامعه و دورانی مهم و سرنوشت ساز بوده، عدم تشخیص درست آن ، لطمه های جبران ناپذیری به پیشرفت جامعه وارد می نماید .بررسی تاریخ صدر اسلام نشان می دهد که این مساله از دغدغه های اصلی مردم آن زمان بوده است. در جامعه کنونی ما هم گاهی شرایطی پیش می آید که انسان در تشخیص خوب و بد در می ماند؛ شناخت ، معیار و راهکارهایی می باشد که از نظر اسلام برای تشخیص معرفی شده اند.در این جا به سه معیار و راهکار اشاره می شود:
1- هماهنگی با شرع و عقل :
هر پدیده ای که در مقابل عقل و شرع قرار بگیرد، باطل خواهد بود. گرچه باطل در ظاهر حق نما باشد. خداوند برای انسان دو حجت وضع کرده : یکی عقل و دیگری شرع. بنابراین بایستی افعال انسانی به تایید این دو حجت برسند تا حجیت پیدا کنند. پس یکی از معیارهای شناخت بطلان آن است که بد در برابر عقل و شرع قرار می گیرد . خوب آن است که با عقل و شرع هماهنگ باشد. بد آن است که با این دو هماهنگی نداشته باشد.
البته تشخیص اینکه کدام جریان مطابق عقل و شرع عمل می کند و کدام عمل نمی کند، منوط به رشد عقل و خرد است.
2- خدا محوری :
یکی از معیارهای مهم تشخیص خوب از بد، خدا محوری است، بدین معنا که اگر افعال و اعمال افراد و گروه ها برای خدا و خدمت به خلق خدا بود، خوب و در غیر این صورت بد است.
3- همسویی با مصالح عمومی :
اگر رفتار و گفتار با مصالح عمومی همسویی داشت، می توان گفت خوب است. در غیر این صورت بد می باشد. آنچه که مطابق با مصالح اسلام و امت اسلامی انجام بگیرد، خوب می باشد. اگر پدیده ای خلاف مصالح اسلامی شناخته شود، باطل خواهد بود. گرچه ظاهری خوب و زیبا به خود بگیرد.
موفق باشید.
