محل زندگی وعقاید مختلف

پرسشگر گرامی با سلام و سپاس از ارتباطتان با مرکز ملی پاسخگویی به سوالات دینی
با توجه به آنچه نوشته اید رعایت دو نکته را به شما توصیه می کنیم:
1- گرامی داشتن و احترام نمودن همسایه نیز از سفارش‌های اکید اسلام است. لذا اسلام برای همسایه حقوقی را مقرّر داشته ومؤمنان را در این خصوص به رعایت آن آداب ملزم ساخته است. رسول خدا(ص ) فرمود:
«حُرْمَةُ الْجارِ عَلَی الاِْنْسانِ کحُرْمَةِ اُمِّه؛ (1) احترام همسایه بر انسان، مانند احترام مادر بر او لازم است».
2- تضادّ و تزاحم از پیامدهای زندگی اجتماعی است و وقتی گروهی با هم در یک محیط زندگی می‌کنند، ممکن است بی‌مبالاتی و کم توجّهی بعضی به آداب اسلامی سبب سلب آسایش دیگران گردد و موجب آزردگی آنان شود و این خود زمینه‌ ساز کدورت‌ها و نزاع‌های بعدی شود. در این صورت شایسته است، طرفی که مورد کم لطفی همسایه خود واقع شده، تا می‌تواند آزار همسایه را برای رضای خدا تحمّل کند و چنانچه ناچار به نشان دادن واکنش شد، با رویی گشاده و زبانی نرم به وی تذکر دهد، بطوری که این تذکر موجب اصلاح وی شده و در ضمن، رنجش خاطر او را هم در پی نداشته باشد. امام کاظم علیه السلام در این باره فرمود:
«لَیسَ حُسْنُ الْجَوارِ کفَّ الاَْذی وَ لکنَّ حُسْنَ الْجَوارِ الصَّبْرُ عَلَی الاَْذی؛(2) همسایه داری نیکو به آزار نرساندن نیست، بلکه همسایه داری نیکو در صبر بر آزار همسایه است».
و از سوی دیگر همسایه نباید با بی‌مبالاتی و کم توجّهی ، موجب سلب آسایش دیگران گردد و مایه آزردگی آنان شود.
برا ین اساس اگر برگزاری جلساتی که ولو برای بزرگداشت اهل بیت در محیط های آپارتمانی و ساختمان های مشترک، موجب ناراحتی و آزار و اذیت همسایگان شود، باید ترک شود و از آن پرهیز شود.
مرجع تقلیدتان، مقام معظم رهبری می فرماید : همسایه نباید موجبات اذیت همسایه را فراهم کند. اگر برگزاری این گونه مجالس باعث اذیت همسایه شود، حرام است. (3)
بنا بر این توصیه ما به شما این است که در صورتی که می توانید این مجالس را به گونه ای برگزار کنید که موجب ناراحتی همسایگان نشود و در صورتی که برگزاری این مجالس در ساختمان به هیچ شکلی ممکن نیست، بهتر است برگزاری آن را به محل دیگری نظیر حسینیه و یا مسجد محل منتقل کنید.
با این عمل حقوق همسایه را رعایت کرده اید که خود دارای آثار و برکاتی است. یکی از این برکات است که آرامش روانی و طول عمر انسان را در پی دارد. امام صادق علیه السلام در این باره فرمود:
«حُسْنُ الْجَوارِ یعَمِّرُ الدِّیارَ وَ یزیدُ فِی الاَْعْمار؛ (5) همسایه‌داری نیکو، شهرها را آباد و عمرها را طولانی می‌کند».
در جای دیگر خوشرفتاری با همسایه را موجب ازدیاد روزی دانسته، می‌فرماید: «حُسْنُ الْجَوارِ یزیدُ فِی الرِّزْقِ؛ (6) همسایه‌داری نیکو، روزی را زیاد می‌کند».
آمرزش گناهان نیز پاداشی است که خداوند به کسانی می‌دهد که همسایه از آنان راضی باشد.

پی‌نوشت‌ها:
2. علامه مجلسى، بحار الأنوار، مؤسسة الوفاء بيروت - لبنان، 1404 هجرى قمرى، ج 73، ص 154.
4. همان، ج 75، ص 320.
3. سوال از دفتر آیت الله خامنه ای (02517746666).
5. ثقة الاسلام كلينى، الكافي، دار الكتب الإسلامية تهران، 1365 هجرى شمسی، ج 2، ص 667.
6. همان، ص 666.