پرسشگر گرامي با سلام و سپاس از ارتباطتان با مركز ملي پاسخگويي به سوالات ديني
آیت الله مکارم فرموده:
صورت حجّ تمتّع به طور اجمال چنين است:
الف) عمرۀ تمتّع
عمرۀ تمتّع حتماً بايد در ماههاى حج (شوّال، ذى القعده و ذى الحجّه) واقع شود؛ و عمرۀ تمتّع از پنج عمل زير تشكيل مى‌شود:
1- احرام بستن از ميقات به قصد عمرۀ تمتّع.
2- هفت بار طواف خانۀ كعبه.
3- دو ركعت نماز طواف نزد مقام ابراهيم.
4- سعى بين صفا و مروه (هفت بار).
5- تقصير، يعنى كوتاه كردن مقدارى از مو يا ناخن، ولى به گرفتن ناخن قناعت نشود.
پس از انجام اعمال پنجگانۀ فوق، از احرام بيرون مى‌آيد، و تمام چيزهايى كه به خاطر احرام بر او حرام شده بود حلال مى‌شود.
ب) حجّ تمتّع
حجّ تمتّع شامل اعمال زير است:
1- احرام بستن از مكّه.
2- وقوف (توقّف كردن) در «عرفات» از ظهر تا غروب روز نهم ذى الحجّه.
3- وقوف در مشعر الحرام و ماندن در آنجا از طلوع فجر روز عيد قربان تا طلوع آفتاب.
4- رفتن به منى و رمى جمرۀ عقبه (يعنى هفت سنگ كوچك به محلّى كه در آخر منى قرار دارد، و نامش «جمرۀ عقبه» است، مى‌زند).
5- قربانى كردن در منى روز عيد قربان (دهم ذى الحجّه).
6- حلق يا تقصير، يعنى تراشيدن موى سر يا كوتاه كردن مقدارى از مو يا ناخن؛ ولى به ناخن تنها قناعت نكند.
با انجام اين شش عمل تمام آنچه با احرام بر او حرام شده بود حلال مى‌شود، جز همسر و بوى خوش.
7- هفت دور طواف خانۀ كعبه (اين طواف، طواف زيارت نام دارد).
8- بجا آوردن دو ركعت نماز طواف.
9- سعى (رفت و آمد) ميان صفا و مروه.
هنگامى كه اين سه عمل هم انجام شد، بوى خوش نيز بر محرم حلال مى‌شود.
10- طواف ديگرى اطراف خانۀ كعبه بجا مى‌آورد، و اين طواف، طواف نساء نام دارد.
11- دو ركعت نماز طواف نساء.
با انجام اين دو عمل، همسر نيز بر او حلال مى‌شود.
مناسك جامع حج (مكارم)، ص: 91
12- بازگشت به منى و اقامت شب يازدهم و دوازدهم (و در بعضى حالات شب سيزدهم) در آنجا.
13- رمى جمرات سه گانه (يعنى انداختن هفت سنگ در روز يازدهم و دوازدهم به هر كدام از سه محلّى كه در منى قرار دارد، و اين سه محل جمرۀ اولى، و وسطى، و جمرۀ عقبه نام دارد).
بعد از ظهر روز دوازدهم با انجام اين اعمال، مى‌تواند به مكّه باز گردد و حجّ او تمام است.(1)
پی نوشت:
1. آیت الله مکارم مناسک حج مسئله 226.
