نماز در خانه ای که با پول بدون خمس خریداری شده

پرسش: نماز در خانه ای که با پول بدون خمس خریداری شده
شرح : با سلام 1-نماز خواندن زن و فرزند در خانه مردی که خانه را با پول خمس نداده خریده چه حکمی دارد؟(از نظر آیت الله سیستانی)
پاسخ:
پرسشگر گرامی، با سلام و سپاس از ارتباط تان با این مرکز.
نماز خواندن زن و فرزند در خانه مردی که خانه را از پولِ خمس نداده خریده، اشکالی ندارد. (1)

پی نوشت:
1. سؤال از دفتر آیت الله سیستانی در قم (7836565-0251).

پرسش: در زندگی بزرگانی همچون مقدس اردبیلی خوانده ام که : «از مادر مقدس اردبیلی سؤال کردند، سبب مقام ارجمند فرزندش را . فرمود: من هرگز لقمه شبهه ناک نخوردم و قبل از شیر دادن به او، وضو می گرفتم و ابدا چشم به نامحرم نینداختم و در تربیت کودک بعد از شیر باز گرفتن، کوشیدم و نظافت و طهارت او را مراعات داشتم و با بچه های خوب، او را می نشاندم » (وفیات العلماء، ص 71) حال کسی که در خانواده ای به دنیا آمده که والدین تارک الصلاه هستند و خمس هم نمیدهند و شاید حتی پدر خانواده رباخوار هم باشد و از نوزادی مال خمس نداده و شاید حرام در شکم این بچه رفته این بچه چه گناهی کرده است ؟ و آیا میتواند به امثال مقدس اردبیلی برسد؟ عدالت خدا چگونه توجیه می شود؟
پاسخ:
ما به حكم عقل و آيه"وَ تَمَّتْ كلَِمَتُ رَبِّكَ صِدْقًا وَ عَدْلًا(1) ؛ كلام پروردگارت، در صداقت و عدالت به حدّ كمال و تمام رسيد" به عدالت خدا ايمان داشته و بر اين باوريم مقتضاي عدالت آن است كه انتظار از هر كس مطابق امكانات و نعمت هايي باشد كه در اختيار او قرار مي گيرد ،چنان كه در قرآن آمده است: "ثُمَّ لَتُسْئَلُنَّ يَوْمَئِذٍ عَنِ النَّعيم؛ (2)سپس در آن روز (همه شما) از نعمت هايى كه داشته‏ايد، بازپرسى خواهيد شد".
اگر فرزندي در خانواده عالم ، مؤمن و داراي توانمندي در زمينه‌هاي علمي، تربيتي و مادي متولد ‌شود، انتظار از او خيلي بيش تر از فرزندي است که در غير آن خانواده متولد ‌گردد. انتظار از هر کسي مطابق توان و امکاناتي است که به او داده شده و مقتضاي عدالت آن است كه خداوند براي هر شخصي به اندازه توانمندي ها و نعمت هايي كه داده و به حق رفتار نمايد،چنانكه در قرآن مي فرمايد:
«وَ أَشْرَقَتِ الْأَرْضُ بِنُورِ رَبِّها وَ وُضِعَ الْكِتابُ وَ جي‏ءَ بِالنَّبِيِّينَ وَ الشُّهَداءِ وَ قُضِيَ بَيْنَهُمْ بِالْحَقِّ وَ هُمْ لا يُظْلَمُونَ؛ (3)زمين به نور پروردگارش روشن مى‏شود. كتاب را پيش رو مى‏گذارند. پيامبران و شهدا را مى‏آورند و بين مردم به حق داورى مى‏شود. به كسى ظلم نمى‏شود". شايد به همين دليل باشد که در آيات و روايات فراواني، از تكبر و بهتر دانستن خود نسبت به ديگران به شدت نهي شده است: "وَ اعْلَمُوا أَنَّ فيكُمْ رَسُولَ اللَّهِ لَوْ يُطيعُكُمْ في‏ كَثيرٍ مِنَ الْأَمْرِ لَعَنِتُّمْ وَ لكِنَّ اللَّهَ حَبَّبَ إِلَيْكُمُ الْإيمانَ وَ زَيَّنَهُ في‏ قُلُوبِكُمْ وَ كَرَّهَ إِلَيْكُمُ الْكُفْرَ وَ الْفُسُوقَ وَ الْعِصْيانَ أُولئِكَ هُمُ الرَّاشِدُون؛(4)
بدانيد كه رسول اللَّه در بين شما است. بايد كه از او اطاعت كنيد. اگر شما را در بسيارى امور اطاعت كند ، به تنگ مى‏آييد ليكن خدا ايمان را محبوب شما كرد و در دل هاي تان زينت داد . كفر و فسوق و عصيان را مورد نفرت تان قرار داد اينان رشد يافتگانند"؛ لذا اگر كسي در خانواده اي عالم ، مؤمن و توانمند در زمینه‌های علمی، تربیتی و مادی متولد شود، انتظار از او خیلی بیشتر از فرزندی است که در خانوادة جاهل، کافر ظالم و ضعیفی متولد می‌گردد.
اما از طرفي بايد توجه داشت كه انسان‌ها داراي جوهر فطرت و عقل بوده و با توجه به فطرت و عقل دروني و دعوت‌هاي انبيا و صالحان، هيچ گاه يک فرد نمي‌تواند در محکمة عدل الهي ادعا کند که در فساد و کفر و انحراف بدون اختيار بوده، تربيت خانوادگي و محيط اجتماعي او را به راه انحراف و فساد و کفر کشانده، توان و درک و فهم تغيير نداشته است.
لذا بايد توجه داشته باشيد خانواده، نوع غذا و... اگر چه مي تواند در تربيت افراد نقش داشته داشته و به عنوان جزيي از علت لحاظ شود اما هيچ نمي توان آن را علت تامه دانسته و در اين ميان هرگونه اختيار را از خود سلب شده بداند كه البته نمونه هاي تاريخي فراواني براي آن وجود دارد آنچنانكه در منزل فرعون ، ‌آسيه زني مي‌شود که الگوي تمام مؤمنان در قرآن معرفي مي‌شود، اما داخل خانة نوح، فرزندي که از فرمان خدا و پيامبر سرپيچي مي‌کند يا حتي در درون يک خانواده، فرزندي مانند کميل بن زياد از ياران نزديک حضرت علي(ع) مي‌شود اما فرزندي ديگر (حارث بن زياد) قاتل فرزندان مسلم بن عقيل!
بر اين اساس اگر کودکي در محيط خانوادگي با لقمه اي فاسد، رشد کند و بزرگ شده باشد ، اگرچه زمينه رشد و تعالي نسبت به فردي ديگر در محيطي سالم كمتر و در نتيجه راه براي او سخ تر است؛ اما با توجه به قدرت اختيار و حق انتخابي كه خداوند به هر انساني داده است مي تواند بر اين مسائل فائق آمده و به درجاتي بالاتر از امثال مقدس اردبيلي و ... برسد و شايد به همين جهت است كه خداوند از آسيه به عنواني الگويي كامل و اتمام حجت براي تمامي بندگان ياد مي كند.
پی نوشت ها :
1.انعام(6)آیه 115 .
2.تكاثر (102)آيه 8.
3.زمر(39)آيه69.
4. حجرات(49)آيه 7.