جهنم

پرسشگر گرامی با سلام و سپاس از ارتباطتان با مرکز ملی پاسخگویی به سوالات دینی
در روایتی که مربوط به بعد از رحلت پیامبر (ص) و غصب خلافت توسط اصحاب سقیفه است، حضرت علی (ع) به نقل از رسول خدا (ص) می فرماید:
«إِنَّ تَابُوتاً مِنْ نَارٍ فِيهِ اثْنَا عَشَرَ رَجُلًا سِتَّةٌ مِنَ الْأَوَّلِينَ وَ سِتَّةٌ مِنَ الْآخِرِينَ فِي جُبٍّ فِي قَعْرِ جَهَنَّمَ فِي تَابُوتٍ مُقَفَّلٍ عَلَى ذَلِكَ الْجُبِّ صَخْرَةٌ فَإِذَا أَرَادَ اللَّهُ أَنْ يُسَعِّرَ جَهَنَّمَ كَشَفَ تِلْكَ الصَّخْرَةَ عَنْ ذَلِكَ الْجُبِّ فَاسْتَعَرَتْ جَهَنَّمُ مِنْ وَهَجِ ذَلِكَ الْجُبِّ وَ مِنْ حَرِّهِ قَالَ عَلِيٌّ ع فَسَأَلْتُ رَسُولَ اللَّهِ ص وَ أَنْتُمْ شُهُودٌ بِهِ عَنِ الْأَوَّلِينَ فَقَالَ أَمَّا الْأَوَّلُونَ فَابْنُ آدَمَ الَّذِي قَتَلَ أَخَاهُ وَ فِرْعَوْنُ الْفَرَاعِنَةِ وَ الَّذِي حَاجَّ إِبْراهِيمَ فِي رَبِّهِ وَ رَجُلَانِ مِنْ بَنِي إِسْرَائِيلَ بَدَّلَا كِتَابَهُمْ وَ غَيَّرَا سُنَّتَهُمْ أَمَّا أَحَدُهُمَا فَهَوَّدَ الْيَهُودَ وَ الْآخَرُ نَصَّرَ النَّصَارَى [وَ إِبْلِيسُ سَادِسُهُمْ‏] وَ فِي الْآخِرِينَ الدَّجَّالُ وَ هَؤُلَاءِ الْخَمْسَةُ أَصْحَابُ الصَّحِيفَةِ وَ الْكِتَابِ وَ جِبْتُهُمْ وَ طَاغُوتُهُمُ الَّذِي تَعَاهَدُوا عَلَيْهِ وَ تَعَاقَدُوا عَلَى عَدَاوَتِكَ يَا أَخِي وَ تظاهرون [تَظَاهَرُوا] عَلَيْكَ بَعْدِي هَذَا وَ هَذَا حَتَّى سَمَّاهُمْ وَ عَدَّهُمْ لَنَا؛ (1)
صندوقى از آتش وجود دارد كه در آن دوازده نفرند. شش نفر از اولين و شش نفر از آخرين‏. (آن صندوق) در چاهى در قعر جهنّم در صندوق قفل‏ شده ديگرى است. بر در آن چاه، صخره‏اى است كه هر گاه خداوند بخواهد جهنّم را شعله‏ور نمايد، آن صخره را از در آن چاه بر مى‏دارد و جهنّم از شعله و حرارت آن چاه شعله‏ور مى‏شود.
سپس حضرت على (ع) خطاب به افرادی که در کنارش بودند، فرمود: شما شاهد بوديد كه از پيامبر (ص) در باره آنان و «اوّلين» سؤال كردم، فرمود: امّا «اوّلين» عبارت اند از: فرزند آدم كه برادرش (هابيل) را كشت، و فرعون فرعون ها، و آن كسى كه با ابراهيم (ع) در باره خداوند به منازعه پرداخت‏ و دو نفر از بنى اسرائيل كه كتاب شان را تحريف كردند و سنّت شان را تغيير دادند. يكى از آنان كسى بود كه يهوديان را يهودى نمود و ديگرى نصارى را نصرانى كرد. و ابليس ششم آنان است‏ . امّا «آخرين» عبارت اند از دجال‏ و اين پنج نفر اصحاب صحيفه و نوشته و جبت و طاغوتى كه بر سر آن با هم عهد بسته‏اند و بر عداوت با تو - اى برادرم - هم پيمان شده‏اند و بعد از من، عليه تو متحد مى‏شوند. اين و اين، كه پيامبر (ص) آنان را براى ما نام برد و بر شمرد».
چنان که ملاحظه می نمایید، در این روایت درباره برگشت آنان به بهشت سخنی به میان نیامده و از اوصاف و اوضاعی که برای آنان بیان شده، بر می آید که آن ها در جهنم جاودانه می مانند.

پی نوشت:
1. هلالى، سليم بن قيس‏، كتاب سليم بن قيس الهلالي، قم، الهادی، 1405 ق، ج ‏2، ص 597.