با عرض سلام و خسته نباشید و غرض تشکر از سایت خوبتان . من خیلی وقت ها از خود متنفر میشوم چون نمیتوانم به عهدی که با خود و خدایم بسته ام وفا کنم . مثلا من عهد میکنم که دیگر دروغ نگویم ولی بعد از چند روز دروغ پشت دروغ و گناه پشت گناه . من تلاشهای زیادی کردم امّا ... افسوس ! من حتی هنگامی که توبه هم میکنم بعد از چند روز دوباره به گناه آلوده میشوم . آیا شما دلیل را میدانید ؟ لطفا راه حل این مشکل و دلیل آن را بگویید. متشکرم .
پرسشگر گرامی با سلام و سپاس از ارتباطتان با این مرکز
نامه شما قبل از هر چیز نشان روح پاک و بی آلایش شما است . از این که در عنفوان جوانی در اندیشه ساختن روح و جان خویش برآمده تا با عزم و اراده قوی به وادی نور و پاکی قدم نهید، خرسندیم و به شما تبریک می گوییم . امیدواریم که اراده پولادین خود را به کار بسته و روح خویش را از زندان گناهان رهایی بخشید.
برادر گرامی؛
طبق آیات قرآن، شیطان دشمن قسم خورده انسان است. نباید انتظار داشته باشیم به همین راحتی دست از سر ما بردارد. مهمترین راه‌ِ در امان ماندن از چنین دشمنی، شناختن او است. شیطان، موجودی است که ما را می‌بیند و ما او را نمی‌بینیم. کار او فقط وسوسه کردن و زینت دادن به گناهان یا دشوار نشان دادن امور نیک است. برای درامان ماندن از او باید به کسی پناه ببریم که شیطان را می‌بیند; ولی شیطان او را نمی‌بیند که خداوند قاهر بیناست. قرآن می‌فرماید: "وَإِمَّا یَنزَغَنَّکَ مِن‌َ الشَّیْطَـَن‌ِ نَزْغ‌ٌ فَاسْتَعِذْ بِاللَّه‌ِ إِنَّه‌ُو سَمِیع‌ٌ عَلِیم; (1) اگر از شیطان وسوسه‌ای به تو رسد، به خدا پناه بر. زیرا او شنوای داناست.
خداوند می‌فرماید: پناه ببر، نه اینکه بگو پناه می‌برم. مثل اینکه وقتی آژیر خطر می‌زنند فوراً باید به پناهگاه رفت . اگر با زبان بگوید خدایا به تو پناه می‌برم، ولی عملاً کاری انجام ندهد ، فایده‌ای ندارد. چطور وقتی شیپور خطر را به صدا در می‌آورند ،انسان می‌لرزد و مضطرب می‌شود، وقتی شیطان وسوسه می‌کند ، نیز انسان باید بترسد و به پناهگاه برود. شیطان اول وسوسه می‌کند. بعد به دام می‌اندازد. بعد سواری می‌گیرد . بهترین راه برای محفوظ ماندن این است که از مرحله اول به خداوند پناه ببریم و سپس از قدم نهادن در راهی که او مقابل ما نهاده خودداری نماییم . خداوند می‌فرماید: "...وَلاَ تَتَّبِعُواْ خُطُوَ َت‌ِ الشَّیْطَـَن‌ِ إِنَّه‌ُ لَکُم‌ْ عَدُوُّ مُّبِین; (2)... از پی گام‌های شیطان نروید که برای شما دشمن آشکار است".
برای رویارویی با وسوسه‌های شیطانی و رهایی از گناه بعد از توبه، ابتدا باید دشمن و راه‌های نفوذ او را شناخت و او را مهار کرد و سپس وی را به عقب راند. بر این اساس می توان گفت مهمترین دلیل بر آلودگی انسان به گناه بعد از توبه، عدم شناخت و آشنایی با وسوسه های شیطان و عدم واکنش مناسب در برابر وساوس شیطان است .
پیامبر اکرم(ص) می‌فرماید: دشمنان تو از جن، ابلیس و سپاهیان او است. پس :
....
اگر نزد تو آمد و گفت: چه قدر نیکی می‌کنی! بگو: گناهان من بیش از نیکیهای من است.
اگر آمد و گفت: چه قدر نماز می‌گزاری! بگو: غفلت من از نمازهایم بیشتر است.
اگر آمد و گفت: چه قدر بخشش می‌کنی! بگو آن قدر که می‌گیرم، از آن چه می‌بخشم زیادتر است.
....
اگر گفت: چه قدر برای خدا کار می‌کنی! بگو: چه بسیار معصیتها کردهام». (4)
در این جهت برخی دیگر از راه های مبارزه با وساوس شیطانی عبارتند از:
نگهبانی و مراقبت، استعاذه، مجهز شدن به تجهیزات ایمانی در برابر تهاجم وسیع شیطان، آشنایی با دامهای شیطان و ... .
برخی از امور نیز در مخالفت با وسوسه‌های شیطان مؤثر است. از جمله :
1- انجام یک سری مستحبات مثلاً همیشه با وضو بودن و زبان را به ذکر مخصوصاً «لا حول و لا قوة الاّ باللَّه العلی العظیم» عادت دادن. نیز خواندن قرآن در اوقات مختلف.
2- خود را از بیکاری، تنهایی و عوامل وسوسهانگیز دور نگه داشتن.
3- ذهن را همواره به امور ارزشمند متوجه ساختن و عادت دادن.
4- مطالعه و تفکر دربارة خدا و قیامت.
5- به طور منظم مثلاً هفتگی به زیارت اهل قبور رفتن و نسبت به عاقبت خود و احوال پس از مرگ اندیشیدن.
6- شرکت کردن در مراسم دینی و فعالیت جدی در مسائل فرهنگی اجتماعی و نماز را با توجه و حال و عاشقانه و با حضور قلب خواندن.
یک نکته :
رذايل اخلاقى و از جمله دروغ از جمله بیماری هایی هستند که برای درمان آن باید علت آن را ریشه یابی کرد. یعنی براى ريشه كن كردن اين صفت رذيله (دروغ گويى) نخست به سراغ ريشه ها برويم، چرا كه تا ريشه ها قطع نشود، اين نهال شوم همچنان پابرجاست. اگر انگيزه دروغ گويى ضعف ايمان نسبت به توحيد افعالى است، بايد پايه هاى ايمان را تقويت كرد، خدا را قادر بر همه چيز دانست، رزق و روزى و موفقيت و عزّت و آبرو را به دست او بدانيم، تا ضعف هايى كه سبب توسل به دروغ مى شود برطرف گردد و اگر انگيزه آن حسد و بخل و كبر و غرور است بايد به درمان آن ها پرداخت و به يقين اگر اين ريشه ها تدريجاً قطع شود، چيزى جز صداقت و راستى باقى نخواهد ماند.
و از سوى ديگر بايد روى پيامدهاى سوء زيانبار دروغ كه سبب تيره روزى و بدبختى و رسوايى در دنيا و آخرت مى شود انديشيد، و به يقين هر كس در اين ها به ويژه در روايات پر محتوايى كه در اين زمينه وارد شده درست بينديشد تأثير مهم بازدارنده اى دارد همچنین اگر اشخاصى كه مبتلا به اين رذيله اخلاقى هستند از دوستان ناباب و دروغگو و محيط هايى كه آن ها را به دروغ تشويق مى كند بپرهيزند سريع تر درمان مى شوند، همان گونه كه پرهيز از افراد آلوده به بيمارى هاى جسمى و محيط هاى آلوده به ميكرب بيمارى ها سبب سرعت بهبود اين بيمارى خواهد شد.
در این زمینه اگر سوالی داشتید در مکاتبات بعدی بفرمایید تا پاسخ دهیم.
پینوشتها:
1. اعراف (7) آیه 200.
2. بقره (2) آیه 168.
3. اعراف (7) آیه 26.
4. علامه مجلسی ،بحارالانوار،مؤسسه الوفا ، بیروت ، 1404 ه ق ،ج 1، ص 120.
5. اعراف (7) آیه 200.
6. شیخ کلینی ، الکافی ، دار الکتب الاسلامیه - طهران ، 1365 ه ش ، ج4 ، ص 62.
7. عبدالواحد بن محمد تميمى آمدى، غرر الحكم و درر الكلم،انتشارات دفتر تبليغات اسلامى قم، 1366 هجرى شمسى، ص 138.
8. حجر (15 ) آیه 42.
