رویت حضرت امیر، پیامبر را در حراء

پرسشگر گرامي با سلام و سپاس از ارتباطتان با مركز ملي پاسخگويي به سوالات ديني
این عبارت بخشی از خطبه 192 نهج البلاغه می باشد که به خطبه قاصعه معروف است و امام علی علیه السلام به يكى از فصول مهم زندگى پيامبر صلى الله عليه و آله قبل از بعثت يعنى داستان عبادتهاى او در غار حراء اشاره كرده، چنين مى‏فرمايد:
(وَ لَقَدْ كَانَ يُجَاوِرُ فِي كُلِّ سَنَةٍ بِحِرَاءَ فَأَرَاهُ، وَ لَايَرَاهُ غَيْرِي. وَ لَمْ يَجْمَعْ بَيْتٌ وَاحِدٌ يَوْمَئِذٍ فِي الْإِسْلَامِ غَيْرَ رَسُولِ اللَّهِ- صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ- وَ خَدِيجَةَ وَ أَنَا ثَالِثُهُمَا.أَرَى‏ نُورَ الْوَحْيِ وَ الرِّسَالَةِ، وَ أَشُمُّ رِيحَ النُّبُوَّةِ).
«او (پیامبر ) در هر سال مدتى را در مجاورت غار حرا به سر مى‏برد (و به عبادت خدا مى‏پرداخت) من او را مى‏ديدم و كسى ديگر او را نمى‏ديد (و از برنامه عبادت او خبر نداشت) و هنگامى كه آن حضرت به نبوّت مبعوث شد در آن روز خانه‏اى كه اسلام در آن راه يافته باشد، جز خانه پيامبر نبود كه او و خديجه در آن بودند و من نفر سوم بودم. من نور وحى و رسالت را مى‏ديدم و بوى نبوّت را استشمام مى‏كردم»؛
اين عبارت نشان مى‏دهد كه داستان عبادت پيامبر در غار حراء سال ها تكرار مى‏شد، به طورى كه امام مى‏فرمايد: «هر سال آن حضرت به حراء مى‏رفت» و نيز نشان مى‏دهد كه تنها على عليه السلام با او بود. افزون بر اين، در آغاز اسلام مدت ها گذشت كه تنها سه نفر پيرو اين آيين پاك بودند: پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله خديجه و على عليه السلام.
در اينكه منظور از ديدن نور وحى و استشمام بوى نبوّت چيست؟ بعضى از شارحان نهج‏البلاغه آن را بر جنبه‏هاى معنوى حمل كرده‏اند، در حالى كه بعضى ديگر مى‏گويند:
مانعى ندارد كه حمل بر جنبه ظاهرى و مادى بشود؛ يعنى به هنگام وحى واقعاً نورى ساطع مى‏كشد كه تنها پيامبر اكرم و اميرمؤمنان آن را مى‏ديدند و بوى خوشى فضا را عطرآگين مى‏كرد كه تنها به مشام اين دو بزرگوار مى‏رسيد و هيچ مانعى ندارد كه بعضى از موجودات مادى را افرادى كه احساس قوى‏ترى دارند درك كنند و ديگران درك نكنند؛ مثلًا گفته مى‏شود: اشعه ماوراى بنفش يا مادون قرمز كه براى ما انسانها قابل ادراك نيست براى بعضى از پرندگان كه حسن قويترى دارند قابل ادراك است.

پی نوشت :
1. آیت الله مکارم ، پيام امام اميرالمؤمنين عليه‏السلام، مجموعه آثار آیت الله مکارم ، ج‏7، ص 502.