تنظيم ساعت بيداري

پرسشگر گرامی، با سلام و سپاس از ارتباط شما با این مرکز.
از این که در جرگۀ "مستغفرین بالأسحار" (1) قرار گرفته اید و یا قصد دارید قرار بگیرید، خوشحالیم و به شما تبریک می گوئیم.
از حضرت امام رضا(ع) منقول است: بر شما باد به نماز شب . بنده اى كه آخر شب برخيزد و هشت ركعت نماز شب و دو ركعت نماز شفع و يك ركعت وتر به جا آورد و در قنوت وتر هفتاد مرتبه استغفار كند، از عذاب جهنم و قبر پناه داده شود. عمرش ‍طولانى و زندگيش وسيع گردد. (2)
در متون دینی و اسلامی به کیفیت عمل بیش تر اهمیت می‌دهد تا به کمیت. زیاد بودن عمل موجب تقرّب و تاثیر آثار نمی‌شود، بلکه خلوص نیت مهم است. اصل عبادت اخلاص است. سایر اعمال در سایه اخلاص،‌عنوان عبادت پیدا می‌کند و کامل می‌شود و آثار خود را نمایان می کند.
بر این اساس :
در فرض سوال،توصیه می کنیم بهتر است قدری قبل از اذان بیدار شوید اما این که خود را مقید کنید حتما دو ساعت مانده به اذان بیدار شوید و حتی دقایق آن را به صورت ریز و بسیار دقیق اجرا کنید به گونه ای که متناسب با تغييروقت اذان صبح به طورپيوسته وقت بيداري خودرا تغييردهید، چیزی جز زحمت و دلزدگی برای شما نخواهد داشت و به مرور زمان اجرای این برنامه شما را دچار سستی در بیداری سحر و سپس ترک آن خواهد کرد.
زیرا قلب انسان حالات گوناگونی دارد. قلب انسان گاهی اوقات به معنویّات روی می‌کند. به اصطلاح « اقبال » به آن دارد. گاهی نیز به خاطر برخی عوامل نسبت به عبادت‌، حال خوبی ندارد. این حالت را « ادبار » قلب می گویند. همه انسان‌ها کم و بیش در زندگی خود این حالت‌ها را تجربه می‌کنند. امام علی‌ (ع) می‌فرماید: «ان للقلوب اقبالاً و ادباراً ، فاذا اقبلت، فاحملوها علی النوافل و اذا ادبرت، فاقتصروا بها علی الفرائض؛‌ (3) دل‌ها (حالات متفاوتی دارند. گاهی برای دعا و عبادت و ارتباط با خدا) سر حال و با نشاطند. به آن رو می آورند، (گاهی بی حال و کسلند. از این رو تمایلی به عبادت و معنویات ندارند، بلکه به آن) پشت و از آن فرار می کنند .پس آن گاه که نشاط دارند، آن را بر انجام مستحبّات وا دارید. آن گاه که پشت کرده و بی‌نشاط است‌، به انجام واجبات قناعت کنید!».
بنابراین سعیتان بر این باشد که مقداری قبل از اذان بیدار باشید اما از اینکه خود را مقید به ساعتی خاص و یا مدت زمانی خاص کنید بپرهیزید تا از لذات معنوی غیر قابل توصیف عبادت و راز و نیاز با خدا، بهره مند شوید،نه اینکه با گذشت زمان به خاطر افراط ، از لذت این نجوای شبانه محروم شوید.رسم بزرگان دین نیز چنین است.
مطمئن باشید اگر دو رکعت نماز را با اخلاص و با توجه و کیفیت بالا بخوانید، بسیار بهتر و موثر از آن است که نجوایی با کمیت بالا اما کیفیت پایین داشته باشید.

پی‌نوشت ها :
1. آل عمران (3) آیه 17.
2. فتال نيشابورى‏، روضة الواعظين و بصيرة المتعظين‏، انتشارات رضى‏، قم‏، چاپ اول‏، ج2، ص 320.
3. وسائل الشيعة، محمد بن الحسن الحر العاملي، 29 جزءاً، مؤسسة آل البيت (ع) ، قم، 1409 ه. ق، ج4، ص 70.