شیطان

پرسشگر گرامی، با سلام و تشکر از ارتباط شما با این مرکز.
شیطان، از جنس جنیان است و جن می‌تواند به صورت‌های گوناگون دربیاید و خود را به صورت انسان‌ها نشان دهد. اگرچه برخی معتقدند شیطان نمی‌تواند به صورت آدمی درآید، ولی بسیاری بر این باورند که دلیل قطعی بر این محال بودن در دست نیست. (1)
در قرآن در این باره آمده: ‌«هنگامی که شیطان اعمال آن ها (مشرکان) را در نظرشان جلوه داد و گفت: هیچ‌ کسی از مردم بر شما پیروز نمی‌گردد و من همسایه شمایم، اما هنگامی که دو گروه را دید، به عقب بازگشت و گفت: من از شما بیزارم. من چیزی را می‌بینم که شما نمی‌بینید». (2) در تفسیر این آیه آمده: شیطان به شکل انسانی مجسم شد و در برابر آن ها آشکار گردید. در روایتی که در بسیاری از کتب نقل شده، می‌خوانیم قریش هنگامی که تصمیم برای حرکت به سوی میدان بدر گرفتند، از حمله طایفه بنی کنانه ترس داشتند؛ زیرا قبلاً با هم دشمنی داشتند. در این هنگام، ابلیس در چهره «سراقة بن مالک» که از سرشناسان قبیله بنی کنانه بود، به سراغ آن ها آمد و به آن ها اطمینان داد که با شما موافق و هماهنگم و کسی بر شما غالب نخواهد شد؛ اما به هنگامی که نزول ملائکه را دید، عقب‌نشینی نمود و فرار کرد. (3)
از این بیان معلوم می‌شود که شیطان می‌تواند به شکل برخی درآمده و برای مردم ظاهر گردد و مردم او را ببینند. اما این امر به ندرت اتفاق می افتد و شیطان برای رسیدن به اهداف خود، نیاز چندانی به این امر ندارد.
پی ‌نوشت ‌ها:
1. تفسیر نمونه، ج 7، ص 202، نشر دار الکتب الاسلامیه، تهران، 1379ش.
2. انفال (8)، آیه 48.
3. تفسیر نمونه، همان، ج 7، ص 20.