بسم الله الرحمن الرحیم
سلام علیکم
بنده پرسشی را مطرح کرده بودم که پاسخ آن به ایمیل من ارسال شد (هر چند در قسمت پرسش های من قابل مشاهده نیست! http://www.pasokhgoo.ir/node/40854). ضمن عرض تشکر، جواب داده شده، درباره روش مطالعه بود؛ درصورتی که سوال بنده درخواست یک سیر مطالعاتی شامل معرفی کتب و منابع مناسب بود.
متشکرم
ضمنا پاسخ ارسالی سایت به صورت زیر بود:
با سلام و قدر دانی از ارتبا طتان با این مر کز روحیه علم گرایی شما را ارج می نهیم .
این گونه مطالعات چندان مفید نسیت، زیرا مطالعات در موضوعات متعدد ذهن را خسته می کند و انسان نمی تواند در زمینه خاص از علوم تخصص پیدا کند .برای مطالعه مفید عوامل و شرایط زیر لازم است:
1- مطالعه ضابطه مند مطالعه تخصصی است.موضوع خاص از علوم انتخاب و درباره آن مطالعه شود ،مثلا موضوع خاص از تاریخ اسلام را گزینش و درباره آن مطالعه نمایید. تاریخ زندگی رسول خدا را انتخاب و کتاب های مفید در این زمینه را مطالعه و سپس زندگینامه حضرت زهرا (س) را انتخاب و کتاب مفید در این زمینه را مطالعه نمایید.
2- دومین شرط مطالعه ضابطه مند ممارست و استمرار می باشد ،زیرا بهترین روش کتابخوانی روشی است که خواننده در این کار بتواند زیباییهای چیزی را که میخواند دریابد . هنگام لزوم معایب آنها را بفهمد و این از راه پرورش و ممارست حاصل میگردد .
3 - در معانی کلماتی که برای نخستین بار به آنها بر میخورید ،دقت کنید . بیهوده تصور نکنید که سیاق مطلب آن معانی را برای ما کشف میکند . همان زمان بهترین وقت برای رفتن به سراغ فرهنگ لغت است .
4 . امیل فاگه، نویسنده فرانسوی، عقیده دارد که باید در خواندن کتاب استقامت داشته باشیم . استقامت لجاجت نیست،بلکه نوعی بردباری است که ذوق ما را میپرورد و درک ما را عمیق میکند .
5 . مون تنی، دانشمند شهیر فرانسوی، در باره انتخاب کتاب و روش کتابخوانی نظرهایی بسیار بدیع و زیبا دارد . یکی از این عقاید آن است که برای وصول به عمق معنای یک کتاب خوب باید آن را دوبار بخوانیم و با آن تماس دائمی داشته باشیم . یک اثر پربها ما را مدتها سعادتمند میسازد . نمیتوانیم با یک بار خواندن به این درجه از خوشبختی برسیم; هر چند در این یکبار دقت فوق العاده به کار بریم . همچنین وی معتقد است، اگر بخواهیم از کتابی که خواندهایم، نظر صائبی پیدا کنیم ،باید راجع به آن گفت و گو کنیم . کتب خوب باب گفتوگوهای پرثمر را به روی ما میگشایند . این همان چیزی است که ما آن را مباحثه مینامیم .
در کتاب «500 نکته درباره مطالعه» آمده که یکی از روشهای خوب مطالعه استفاده از یادداشتبرداری است . فقط توجه کنید که به جای یادداشت، رونویسی نکنید! طرحهای گوناگون بریزید . نکات مهم یادداشت را برجستهتر بنویسید . اگر مطلبی را درک نمیکنید، به صورت سؤال یادداشتبردارید .
در کتاب «روشهای تسریع در خواندن و درک» پیشنهاد شده است هنگام مطالعه ابتدا خلاصه مطلب را که اغلب در ابتدای مقاله یا کتاب آمده است، بخوانید . سپس عنوانها و فهرست اجمالی کتاب را مطالعه کنید . چند سطر از ابتدای هر عنوان را مطالعه کنید; زیرا مهمترین مطالب معمولا در خطوط اولیه هستند . در نهایتسایر توضیحات و تفاسیر کتاب را بر اطلاعات خود بیفزایید . از زمان مطالعه، برای به کار بستن آنچه میآموزید ،برنامهریزی کنید : «مطالعه و عمل نکردن مانند شخم زدن و بذر نپاشیدن است» .
بیکن جمله زیبایی دارد: «رخی کتب را باید چشید، بعضی دیگر را باید بلعید. قلیلی را هم باید جوید و هضم کرد!(1) یعنی مطالعه باید عمیق باشد. خلاصه برداری
به نوشتن عبارت ، مفاهیم و موضوعات کلیدی متن پرداخته ، به طوری که در مرور مطالب ، با نگاه کردن و خواندن خلاصهها ، همه مطالب خوانده شده را یادآوری کند. یک روش بسیار مطلوب این است که از خلاصهها نیز دوباره خلاصه برداری شود.
حذف عوامل مزاحم فکری
مواردی هست که بخش عظیمی از وقت و فعالیت ذهنی را موضوعاتی به خود مشغول میدارند که هیچ رابطه با موضوع ندارند، موضوعاتی مانند: رفتار معلمان و استادان ، افزایش شهریه و نوع رفت و آمد و … برخی از موضوعاتی هستند که موقع مطالعه اگر به آن ها فکر شود، از کارایی مطالعه میکاهد. برخی حتی خیال پردازی های شان را موقع مطالعه انجام میدهند؛ که به شدت فکر را آشفته کرده و تمرکز را از بین میبرد.
اگر ذهن خود را از افکار مختلف پاک کنید تا بر روی موضوع مورد مطالعه تمرکز کنید، مطالعه را کنار بگذارید و زمانی مطالعه را شروع کنید که سرحال ، علاقمند و متمرکز هستید. فراهم کردن محیط مناسب
محل و مکانی که مطالعه در آن جا انجام میشود ،باید مناسب باشد. منظور از محل مناسب مکانی است که آرام ، ساکت و دور از عوامل مزاحم محیطی باشد، این باعث تمرکز بهتر روی موضوع مطالعه میشود. بعضی افراد محل و زمانی را برای مطالعه انتخاب میکنند که بسیار شلوغ و پر سرو صدا است . بعضی از افراد رختخواب را برای مطالعه انتخاب میکنند . توقع یادگیری سطح مطلوب را دارند، ولی از این حقیقت غافلند که این محل ها بدترین محل برای مطالعه است.
آنچه بیشتر نیاز دارید و مورد علاقه شماست ،در اولویت قرار دهید .کتاب هائی را مطالعه نمائید که با معلومات و اطلاعات شما متناسب باشد .از مطالعه کتاب هائی که فهم آن ها برای تان مشکل است پرهیز کنید .
پی نوشت :
1. http://noorportal.net/394/579/586/11844.aspx
://daneshnameh.roshd.ir/mavara/mavara-index.php?page=%d8%b1%d9%88%d8%b4%d9%87%d8%a7%db%8c+%d9%85%d8%b7%d8%a7%d9%84%d8%b9%d9%87&SSOReturnPage=Check&Rand=0
با سلام و آرزوی قبولی طاعات و عبادات شما در این ماه عزیز؛ و تشکر به خاطر ارتباطتان با مرکز؛
کتاب های زیر را می توانید تهیه و در سير مطالعاتي خود قرار داده مطالعه نمایید:
در مورد تاريخ اديان:
1. راهنمای ادیان زنده. هینلز، ترجمه عبد الر حیم مو گهی
2. تاریخ ادیان الهی، عبد الله مبلغی
3. آشنای با ادیان بزرگ، حسین توفیقی
برای مطالعه پیرامون تاریخ زندگی پیامبر اسلام (ص)، کتابهای ذیل معرفی میگردد:
1ـ تاریخ پیامبر اسلام (ص) دکتر آیتی
2ـ فروغ ابدیت، آیتاللّهسبحانی
3ـ تاریخ تحلیلی اسلام، جعفریان
4ـ تاریخ تحلیلی اسلام، شهیدی
5ـ تاریخ اسلام، صادق آدینهوند
6ـ پیامبری و جهاد - پیامبری و حکومت، جلالالدین فارسی
در باره تاريخ امامان :
1- سیرهء پیشوایان از مهدی پیشوایی
2- زندگانی دوازده امام از هاشم معروف الحسینی , ترجمه محمد رخشنده , 2جلد
3- فروغ ولایت ,جعفر سبحانی
4- حیات فکری و سیاسی امامان شیعه ,رسول جعفریان
5- فرازهای برجسته از سیره امامان ,محمد تقی عبدوسی و محمدی اشتهاردی
6- سیری در سیره ائمه اطهار (ع ), شهید مطهری
7- ولاءها و ولایت ها, شهید مطهری
8- امانت و رهبری , شهید مطهری
در مورد عرفان اسلامی :
1. آشنایی با علوم اسلامی عرفان, از استاد مطهری
2. الاخلاق، شبر
3. سیر و سلوک، بحرالعلوم
4. لب اللباب، علامه طباطبایی
5. عرفان نظری , از دکتر سید یحیی یثربی
6. تفسیر خواجه عبداللّه انصاری
7. آداب الصلوه امام خمینی
8. چهل حدیث امام خمینی
9. المراقبات, میرزا جواد ملکی تبریزی
10. اسرار الصلوة , میرزا جواد ملکی تبریزی
11. رساله لقاءالله , میرزا جواد ملکی تبریزی
12. سیر و سلوک, یک بانوی ایرانی (مجتهده امین)
13. اسرار عبادات, آیتاللّهجوادی آملی
12. نامهها و برنامهها , حسن زاده آملی
13. در آسمان معرفت , حسن زاده آملی
در فلسفه نیز کتب زیر سودمند است:
1. پاسداری از سنگرهای ایدئولوژیک (ج1 الی7) محمد تقی مصباح.
2. تئوری شناخت در فلسفه ما، شهید سید محمد باقر صدر
3. جهان بینی در فلسفه ما، شهید سید محمد باقر صدر
4. علل گرایش به مادیگری، شهید مطهری
5. مقالات فلسفی (ج1 الی 3) شهید مطهری، آموزش فلسفه (ج1 الی2) محمد تقی مصباح یزدی
6. فلسفه تطبیقی
در مورد تمدن اسلامی:
1. دانش مسلمین , محمد رضا حکیمی
2. تاریخ فرهنگ تمدن اسلامی , زین العابدین قربانی
3. علل پیشرفت اسلام و انحطاط مسلمین
4. تاریخ فتوحات مسلمانان در اروپا, شکیل ارسلان (ترجمهء علی دوانی )
5. علل پیشرفت و انحطاط مسلمین پس از رحلت پیامبر، سید علی قاضی عسکر
6. علل و عوامل ضعف و انحطاط مسلمین در اندیشهء سیاسی و آرای اصلاحی , سید جمال الدین اسد آبادی
کتابهای اعتقادی در سطح متوسط :
1. سری جهان بینی توحیدی، شهید مطهری
2. منشور جاوید, در ده جلد, از جعفر سبحانی
3. بررسی مسائل کلی امامت ابراهیم امینی
4. رهبران راستین شهید هاشمی نژاد
5. آفریدگار جهان ناصر مکارم
6. سری عقاید و شناخت، محمدی ری شهری
7. آموزش عقاید, آقای مصباح یزدی
8.همه باید بدانند, ابراهیم امینی
9. پیام قرآن , در ده جلد, از ناصر مکارم
10. درس هایی از قرآن , آقای قرائتی
کتب اهل سنت در غالب کتابخانههای کشور و در بیوت علما وجود دارد. البته عمده منابع روایی دست اول به فارسی ترجمه نگردیده. لیکن قسمت هایی از صحیح مسلم و صحیح بخاری توسط محمد صادق نجمی برگزیده و ترجمه گردیده است. نام کتاب فوق «سیری در صحیحین» میباشد. به نظر میرسد مراجعه به آن برای شما بسیار ضروری و مفید است.
افزون بر موارد فوق کتاب های زیر برای مطالعات جانبی توصیه میشود:
1. شیعه و تهمت های ناروا ، علامه سید جواد ،چاپ و ترجمه آستان قدس رضوی
2. عبدالله بن سبا ،ج 13 ،علامه سید مرتضی عسکری.
3. آنگاه هدایت شدم ،تیجانی سماوی ،ترجمه سید جواد مهری و سایر کتابهای دکتر تیجانی مثل اهل سنت واقعی، از آگاهان بپرسید، همراه با راستگویان و ...
4. من هم اهل البیت ،تیجانی سماوی.






