با سلام
چندتا سؤال پیرامون غیبت دارم:
1- پشتِ میزم نشسته ام و همکارم از کنارِ میزم رد میشود و می گوید امروز راحتیم که فلانی سری کار نیومده چقدر هول است؟با اینکه بنده قصد شنیدن این جمله را ندارم حرفی نمی رنم"علیرغم اینکه نظرش شاید "عجول و جوگیر بودنش"همچون نظرِ باقی همکاران باشد" اما من دوست ندارم این جمله را بشنوم اصلاً پاسخی نمی دهم و رد میشوم آیا من هم در این غیبتِ ناخواسته شریکم؟ گاهاً جمله ای کلمه یا جمله ای خنده دار درباره جوگیری او من نز دیده ام می گوید شاید همیشه سعی در کنترل رفتارم داشته باشم اما گاهی ناخواسته با شنیدن بعضی جملات لبخند میزنم و اگر بخواهند ادامه دهند می گویم غیبت نکنید و می روند آیا این عملِ لبخندِ ناخواسته که چون مشغولِ انجام کاری هستم و جمله غیرمنتظره ای شنیده ام غیبت است؟
خواهش می کنم بفرمائید با اینکه بنده قصدِ شنیدن یا تأیید ندارم با این غیبتهای گذرا چه کنم؟در صورت ادامه تذکر می دهم
2- مادر یا خواهر یا مادر شوهرم مشغولی درد و دل است و احساسش را و دردهایش را می گویئد درباره اطرافیانش در مواقعی که حس کنم واردِ بدگویی می شود تذکر می دهم اما مادرم سعی می کند کمتر حرفهایش را به من بگوید و غمها در دلش تلنبار شده و تبدیل به سردرد و سرگیجه اش می شود شاید قصدش همان درد دل و بیان احساسش است ولی من چه باید بکنم؟باید به درد دلش گوش بدم یانه؟
به مادرشوهرم که اصلاً روم نمیشه بگم غیبت نکن چون آدم با خدا و خداترسیه همه کارهاش رو حساب کتابِ گاهی وقتها از روی دلسوزی برای عروس های خواهرشوهرش که اذیت میشن توسط مادرشوهرهاشون حرف می زنه آیا حرفِ اونم گوش ندم؟
از غیبت متنفرم به این خاطر کمتر با مادر و مادر شوهر و خواهرم که حس می کنم قصدشون درد دل هست رفت و آمد می کنم که نکنه مرتکبی گناه بزرگتری بشم
ممنون میشم راهنماییم کنید
یا حق
پرسشگر گرامی با سلام و سپاس از ارتباط تان با این مرکز.
کسی که با زبان،اشاره،کنایه ،قلم و نوشتار یا هر طریق دیگری،هر گونه عیب و نقص فردی که عیب و نقص خود را از دیگران پوشیده و مخفی است،اظهار کند، و به این وسیله باعث تضعیف یا تحقیر وی گردد یا از حرمت و عزّت و شخصیت او بکاهد،مرتکب غیبت حرام شده است.
بر اساس آنچه گذشت، آنچه در سوال اول آورده اید، اگر این مطلب بر دیگران پوشیده نیست و سایرین از آن اطلاع دارند، بیان آن غیبت نیست. مگر اینکه جنبه تمسخر و توهین پیدا کند که در این صورت از باب توهین و یا تمسخر حرام می شود که البته در این جا دفاع لازم است که چنین می کنید.
اگر مطلب بر دیگران پوشیده باشد، چون شنیدن آن جمله و حتی واکنش آن لحظه ای و بی اختیار بوده و با توجه به اینکه نوشته اید قصدِ شنیدن یا تأیید ندارم و در صورت ادامه تذکر می دهم، گناه نمی باشد. (1)
در موارد نظیر مورد دوم، از اصطکاک با مادر خود بپرهیزید. گوش دادن به درددل مادری که دچار فشارهای عصبی است و مخالفت با او، وضعیت را بدتر می کند،گرچه سخنانش در ما تاثیری نداشته باشد،در صورتی که قلباً راضی به این سخنان هم نباشیم، اشکال ندارد،ولی در این شرایط نیز او را به آرامش و مهربانی با دیگران دعوت کنید. تا حد ممکن دفاع ملایم از آنان نمایید.البته تا آن جا که مقدور است سعی کنید ذهن ایشان را معطوف امور دیگری کنید تا وارد این بحث ها نشوند . کمک کنید مشغولیت های خوبی داشته باشند که آرامش بخش باشد . در صورت نیاز هم اقدام پزشکی را داشته باشید.
آنچه در باره مادر شوهرتان نوشته اید، ابهام دارد. معلوم نیست در زمانی که مادرشوهرتان برای عروس های خواهرشوهرش صحبت می کند، آیا مخاطب مادر شوهرتان هستید و یا عروس های خواهرشان؟ در صورتی که مخاطب نیستید، نمی توانید به صحبت های او گوش کنید. باید مجلس را ترک کنید . نیز در صورتی که برای عروس های خواهرشوهرش صحبت می کند و آن ها را توصیه می کند که در مقابل آزار فامیل، صبر کنند و سخنانی امثال آن که جنبه نصیحت کردن دارد، چون عمل او خلاف نیست و در حقیقت جنبه راهنمایی و مشاوره دارد، غیبت نبوده و نهی از منکر نیز ندارد.
پی نوشت:
1. تماس تلفنی با دفتر آیه الله سیستانی، تلفن : 7836464 - 0251.
