با يك تارك نماز صحبت مي كردم او مي گفت من نماز نمي خوانم و روزه نميگيرم. و همچنين دروغ نميگويم تهمت نميزنم و گناه نميكنم اين كه بهتر است كه از كسي كه نماز و روزه مي گيرد ولي در كنارش دروغ و تهمت و ربا و گناه وجود دارد .
توضيح دهيد
پرسشگر گرامی با سلام و سپاس از ارتباط تان با این مرکز
از آیات و روایات استفاده می شود که نماز کامل و حقیقی نمازی است که با حضور قلب و خلوص نیت و همراه با یقین باشد.
از امام رضا (ع) نقل شده است : "لا صلاة الا باسباغ الوضوء و احضار النیة و خلوص الیقین و افراغ القلب و ترک الاشتغال و هو قوله"فاذا فرغت فانصب و الی ربک فارغب ؛ (1) نماز کامل باید با وضوی کامل ، با حضور قلب و خلوص یقین و خالی بودن فکر و ذهن و قلب از توجه و اشتغال به دنیا باشد، همان طور که خطاب به پیامبر آمده است : "هنگامی که فارغ شدی، به نماز بایست و به سوی پروردگارت بشتاب".
اما این بدان معنا نیست که كسي كه از روي عادت هر روزه و گاهي بي توجه به خدا نماز مي خواند و نمازش این ویژگی ها را ندارد، بی اثر و بی فایده است ، بلکه می توان مراتب متعددی برای نماز و نمازگزار تصور کرد. مسلماً هر چه درجه و مرتبة کمال معنوی بالاتر باشد و در آن توجه بیشتر، نماز بهتر و از درجه ای بالاتر برخوردار خواهد بود.
نوشته اید : يك تارك نماز مي گفت: من نماز نمي خوانم و روزه نمي گيرم. و همچنين دروغ نمي گويم ، تهمت نمي زنم و گناه نمي كنم اين كه بهتر است كه از كسي كه نماز و روزه مي گيرد ، ولي در كنارش دروغ و تهمت و ربا و گناه وجود دارد .
در پاسخ به این فرد باید به این نکته توجه شود که :
نماز اگر همراه با شرایط کمالش به جا آورده شود ، روح اخلاص و خداباوری را در انسان افزایش میدهد که نتیجه آن پرورش فضایل اخلاقی است، انسان با نماز خواندن خود را از جهان محدود ماده و چهار دیواری طبیعت بیرون میبرد . به ملکوت آسمانها دعوت میکند . با فرشتگان هم صدا میشود . خدا را در همه حال حاضر و ناظر میداند. در آیات زیادی از قرآن به صراحت به رابطه نزديكى ميان «عبادت» و تقوا و پرهيز از گناه و پرورش فضائل اخلاقى اشاره شده است . از جمله فرمود :
« إنّ الصلوة تنهی عن الفحشا و المنکر ؛ (2) نماز (انسان را) از زشتي ها و گناه باز مىدارد». این به این معنا است که طبیعت نماز از آن جا که انسان را به یاد خدا (نیرومندترین عامل بازدارنده ) یعنی اعتقاد به مبدأ و معاد میاندازد، دارای اثر بازدارندگی از فحشا و منکر است. انسان که به نماز میایستد و تکبیر میگوید، خدا را از همه چیز بالاتر میشمرد. در قلب و روح چنین انسانی، جنبشی به سوی حق و حرکت به سوی پاکی و جهشی به سوی تقوا پیدا میشود. (3)
اما این آثار زمانی معلوم می شود و خود را نشان می دهد که نماز کامل باشد. نماز هر چه به سمت کمال پیش برود، آثار آن نیز بهتر خود را نشان می دهد. به همین جهت است که نماز گزاران واقعى كمتر گِرد گناه مىگردند؛ و هر قدر نماز روح و جان و محتواى بيشترى داشته باشد، به همان نسبت انسان از منكرات و زشتي ها دورتر مىشود و شكوفههاى فضائل و اخلاق در درون جانش آشكارتر مىگردد.
پس اگر کسی نماز می خواند ولی دروغ می گوید و یا غیبت می کند و یا سایر گناهان را انجام می دهد ، نماز را به صورت کامل به جا نمی آورد و الا این فرموده ایزد منان است که نماز (انسان را) از زشتي ها و گناه باز مىدارد.
دوست عزیز !
با توجه به اهمیتی که نماز در اسلام دارد ، روایات زیادی در مورد اهمیت آن وارد شده ، از نظر شرع اهمیت نماز به مقداری است که در هیچ شرائطی نباید ترک شود.
مهم ترین عبادت نماز است. پیامبر بزرگوار اسلام نماز را به عنوان ستون دین معرفی نموده :« الصَّلَاةُ عَمُودُ الدِّینِ مَثَلُهَا کَمَثَلِ عَمُودِ الْفُسْطَاطِ إِذَا ثَبَتَ الْعَمُودُ ثَبَتَ الْأَوْتَادُ وَ الْأَطْنَابُ وَ إِذَا مَالَ الْعَمُودُ وَ انْکَسَرَ لَمْ یَثْبُتْ وَتِدٌ وَ لَا طُنُبٌ ؛ (4) نماز ستون دین است . مثل نماز (نسبت به دین) مثل پایه و ستون خیمه است. اگر عمود خیمه ثابت باشد ، طناب و میخ های خیمه هم ثابت است . اگر عمود کج و شکسته شود، طناب های خیمه هم پائین می افتد».
کنایه از این که نماز در اسلام به قدری اهمیت دارد که اگر کسی به نماز اهمیت ندهد و نماز را ترک کند، در حقیقت دینی برای او نمی ماند.
در حدیث دیگر فرمود: « لیس منى من استخف بالصلاة لا یرد على الحوض لا والله؛ (5) کسى که نماز را سبک بشمارد، از من نیست. در حوض کوثر بر من وارد نخواهد شد (اهل جهنم خواهد بود) » .
انسانی که به نماز اهمیت ندهد و یا آن را نخواند ،از نظر روایات به بدترین عذاب ها گرفتار خواهد شد، علاوه بر عذاب آخرت بی توجهی به نماز در دنیا نیز دارای آثار و پیامدهایی می باشد. اما انسانی که نماز می خواند هر چند از روی عادت باشد ، گرفتار عذاب نخواهد شد . چنین فردی بهتر است این ضعف را در عبادات خود جبران کند و با استفاده از راه حل هایی که برای ایجاد حضور قلب در نماز و نماز با توجه ارائه شده ، حل نماید.
البته استدلال شخص تارک نماز ، استدلال درستی نیست؛ زیرا اگر چه گناه کردن در کنار نماز درست نیست، ترک نماز هم درست نیست و بلکه بد تر است؛ و برای بیرون آمدن از یک چاله نباید خود را به درون چاه انداخت و رابطه ی خود را با خالق مهربان و ولی نعمت خود قطع کرد و شیطان را خوشنود ساخت . موفق و پیروز باشید
پی نوشت ها:
1. ذاریات (51)، آیه 56 .
2. عنکبوت (29) آیه 45 .
3. تفسير نمونه ، مكارم شيرازى ناصر، دار الكتب الإسلامية، تهران، 1374 ش ، ج 16، ص 284 .
4. شيخ حر عاملى، وسائل الشيعة، مؤسسه آل البيت عليهمالسلام ،قم، 1409 هجرى قمرى ، ج4 ، ص27 .
5. ثقة الاسلام كلينى، الكافي، دار الكتب الإسلامية تهران، 1365 هجرى شمسى، ج3 ، ص 269 .
