مجازات انسان و شیعه و سنی

پرسش: مجازات انسان و شیعه و سنی
شرح : انسان در دنیا هم مجازات می شود؟ راه تشخیص آن که اتفاق پیش آمده مجازات هست یا نه چیست؟
پاسخ:
با سلام و تشکر به خاطر ارتباط تان با اين مرکز
گرچه مجازات و جزای اعمال در سرای دیگر است، ولی منافات با بعضی از کیفرهای موقت نسبت به بعضی از اعمال در دنیا ندارد. چون جزای اعمال در دنیا دیده می­شود، جزای تمام اعمال نیست، بلکه جزای برخی از اعمال و آن هم برای آگاهی و بیداری انسان ها و بازگشت از اعمال و کردار ناپسند است.
در قرآن آیات زیادی داریم که می‌فرماید: نمونه‌ای از جزا را در دنیا به مجرمان می‌چشانیم:
ظهر الفساد فی البّر و البحر بما کسبتْ أیدی الناس لیذیقهم بعضَ الذی عملوا لعلهم یرجعون؛ (1)
فساد و پریشانی به کرده خود مردم در همه برّ و بحر زمین پدید آمد تا کیفر بعضی اعمال شان را به آن‌ها بچشانیم که باز گردند.
آیات فراوانی داریم که درباره مجرمان می‌فرماید: "لهم فی الدنیا خزی؛(2)در دنیا هم برای گناهکاران ذلت و خواری و شرمندگی است" ولی جزا در حقیقت گوشه و جزئی از کیفری است که باید ببینند.
برخی از آیات به این حقیقت اشاره می‌کند که عذاب واقعی در عالم قیامت است: "لهم عذاب فی الحیوة الدنیا و لعذاب الاخرة اشق؛ (3) برای آن‌ها در دنیا عذاب است، ولی عذاب روز قیامت سخت‌تر است.
در سوره طه بعد از آن که می‌فرماید:"هر که از یاد ما رویگردانی کند، او را به یک زندگی و روزگار سختی گرفتار می‌کنیم" ادامه می‌دهد که این کیفر دنیایی است، اما عذاب روز قیامت سخت‌تر و همیشگی است. "(4)
در سوره حج درباره کسانی که بدون دلیل و برهان و فقط به خاطر تکبر در برابر حق هر چه می‌شنوند، انکار کرده و شانه بالا می‌اندازند، می‌فرماید:" له فی الدنیا خزی و نذیقه یوم القیامة عذاب الحریق؛(5) به این افراد در دنیا خواری و در قیامت عذاب سوزانی می‌چشانیم. ".
بنابر این گاهی خداوند گوشه‌ای از کیفرها را در دنیا به مجرمان نشان می‌دهد، ولی جایگاه اصلی جزا در قیامت است، زیرا در مورد برخی از اعمال، امکان جزا دادن آن در دنیا نیست.
بنابر این هر چند برخی از اعمال در دنیا،هم جزا داده می‌شود، ولی مجازات اصلی در عالم قیامت خواهد بود.
میزان مشخصی برای این مسله در جای ذکر نشده ،ولی به طور کلی ممکن است که خود انسان متوجه بشود که اگر فلان رنج و یا گرفتاری برای او پیش آمده ، پیآمد و نتیجه عمل خود او بوده است. هر پیش آمد بد برای انسان به معنای مجازات او نیست، بلکه علل و عوامل گوناگون در پدید آمدن آن ممکن است نقش داشته باشد.

پی‌نوشت‌ها:
1. روم (30) آیه 41.
2. بقره(2) آیه 114.
3. رعد (13‌) آیه 34 3.
4. طه (20 ) آیه 127.
5. سجده (32) آیه 21.

پرسش: تفاوت شیعه و سنی چیست؟

پاسخ:
اختلافات و تفاوت های شیعه و سنی به دو اختلاف و تفاوت مهم بر می­گردد:
ا) اختلافات اعتقادی:
1-امامت:
موضوع امامت و مفهوم آن نیز اختلاف اساسی میان شیعه و اهل سنت وجود دارد. اهل سنت امامت را به عنوان رهبری اجتماع قبول دارند، ولی امامت به معنای مرجعیت دینی و به معنی ولایت را نمی پذیرند.
اهل تسنن برای هیچ کس حتی برای ابوبکر و عمر و عثمان چنین منصبی را قائل نیستند، از این رو عصمت را در امام و خلیفه لازم نمی دانند، ولی شیعه امامان خود را معصوم از خطا می دانند.
از این رو استاد مطهری(ره) اختلاف سنی و شیعه را در بحث امامت ریشه ای می داند و می گوید: « چیزی که شیعه به نام امامت معتقد است، غیر از آن است که آن ها به نام امامت معتقدند.
آن چه اهل تسنن به نام امامت معتقدند، شأن دنیایی امامت است. امام همان حاکم میان مسلمانان، فردی از افرادی مسلمانان که باید او را برای حکومت انتخاب کنند. آن ها بیش از حکومت بالا نرفتند، ولی امامت در شیعه مسئله ای است مقارن نبوت و بلکه از بعضی از درجات نبوت بالاتر است».
بر این اساس امامت از نظر شیعه جزء اصول دین است، ولی نزد اهل سنت از فروع دین محسوب می شود، زیرا امامت از منظر اهل سنت در حد رهبری سیاسی مسلمانان بعد از پیامبر است.
در این صورت یک مسئله فرعی مثل نماز خواهد بود، اما امامت در شیعه مفهومی است نظیر نبوت. در حقیقت امامت ادامه نبوت است از این رو باید در کنار نبوت به عنوان یکی از اصول دین مطرح گردد.
2-عصمت اهل بیت(ع)
اعتقاد به عصمت اهل بیت و اعتبار سنت آنان در احکام و مسائل دینی،
نیز دوازده امام که شیعیان پذیرفته­اند و بر اساس آن برخی از مسائل اصول دینی و بسیاری از احکام و مسائل فروع مذهب امامیه شکل گرفته است.
بر اساس اعتقاد به اهل بیت که شیعه آن را پذیرفته است، می گوید: پیامبر(ص)، حضرت زهرا(س)، امام علی(ع)، امام حسن(ع)، امام حسین(ع) و نه امام از فرزندان امام حسین(ع) تا حضرت مهدی(عج) از موهبت عصمت بهره مندند. آنان الگوهای شایسته و انسان های کاملی هستند که از گفتار و کردار آنان می بایست اسلام را شناخت. اسلام را می بایست از دریچه سنت آنان نگریست و تفسیر صحیح از اسلام و احکام و قواعد و اعتقادات اسلام، از طریق آنان درست است. هر تفسیری که آنان ارائه نمودند، درست است. باید آن را پذیرفت. بر این اساس شیعه به مرجعیت دینی امامان خود معتقد است و اهل سنت آن را قبول ندارد.
طبیعی است آنانی که حجیّت سخنان امامان(ع) را قبول ندارند، در شناخت اسلام با شیعیان تفاوت داشته باشند. از اعتقاد و عدم اعتقاد به امامت و پیشوایی اهل بیت در امور دین، در میان مسلمانان در حوزه های فردی و اجتماعی مسلمانان نمودهای فراوانی دارد که به روشنی در حوزه فرهنگی شیعه و سنی خود را نشان می دهد.
3- عدالت صحابه
اعتقاد به عدالت صحابه که همه، یا بسیاری از عالمان اهل سنت آن را پذیرفته اند.
بر اساس آن برخی از اصول و بسیاری از فروع دینی آنان شکل گرفته است. امروزه برخی از اهل سنت، عدالت صحابه را قبول ندارند.
بر اساس اعتقاد بسیاری از اهل سنت به عدالت و تنزیه صحابه، آنان بدون این که درباره یکایک صحابه تحقیق کنند، تمامی روایات صحابه را می پذیرند. این رویکرد موجب می شود روایاتی را که از دیدگاه شیعیان فاقد اعتبار و حجیّت است، بپذیرند و به آن عمل کند.
پذیرش بی چون و چرای روایات صحابه که ریشه در اعتقاد به عدالت صحابه دارد، موجب پیدایش تفاوت ها و اختلافات در حوزه فرهنگی مسلمانان بین شیعه و سنی می گردد.
ب) اختلافات در فروع و احکام
اختلاف اصلی دیگر در منابع استنباط احکام اسلامی است.
اهل سنت در کنار کتاب و سنت و اجماع،‌اجتهاد صحابه را نیز به عنوان یکی از منابع اصلی شناخت و تعیین احکام بر شمرده‌اند . منظور از اجتهاد،‌عمل به رأی است. نزد شیعه و اهل بیت، قرآن و سنت دو منبع اساسی برای احکام الهی است . قیاس و عمل به رأی و اجتهاد جایگاهی ندارد.
اختلافات کم کم از هنگام رحلت پیامبر به بعد شکل گرفت. اولین اختلاف در مسئله ولایت و خلافت بعد از پیامبر(ص) بود که ریشه بسیاری از اختلافات در این مسئله قرار دارد. برخی از اختلافات در فروع و احکام دینی در زمان چند خلیفه اوّل پدید آمد، مانند نماز «تراویح» که در شب های ماه رمضان نمازهای مستحبی را اهل سنت به جماعت می خوانند. این از سنت عمر برخاسته است و به عنوان اجتهاد عمر به رسمیت شناخته شد. این مسئله در زمان امام علی(ع) وجود داشت. حضرت به مبارزه با این عمل بدعت آلود پرداخت، ولی مردم آن را نپذیرفتند.
اختلافات بعد از پیامبر تدریجاً در بستر زمان شکل گرفته است و در آغاز وجود نداشت. البته اختلافات دیگری نیز در مسائل جزئی و امور عبادی وجود دارد، مانند نحوه وضو گرفتن، نحوه نماز خواندن که همه به همان مبانی بر می گردد که توضیح داده شد.
می توانید به کتاب نشانه های دو مکتب اثر سید مرتضی عسگری مراجعه نمایید.