پرسشگرگرامی باسلام و سپاس از ارتباطتان با این مرکز
استفاده و دست به دست کردن آلات مخصوص قمار و خرید و فروش آن ها جایز نیست . بازی کردن با آلات مخصوص قمار گرچه شرط بندی نشده باشد ، جایز نیست .
مبنا و دلیل حرام بودن انواع بازی ها دو چیز است:
1- ابزار قمار بودن،
2- برد و باخت.
در صورت اوّل اگر ثابت شود که وسیله بازی، جزء وسایل قمار است، یعنی از اوّل که این وسیله ایجاد شد، برای قمار بوده و الان نیز به عنوان وسیله قمار شناخته می شود، بازی با آن حرام است، چه برد و باخت باشد و چه نباشد. علت این حکم روایاتی است که در این موارد ذکر شده است.
به برخی از ادله اشاره می کنیم. در قرآن کریم آمده است :
یا أَیُّهَا الَّذینَ آمَنُوا إِنَّمَا الْخَمْرُ وَ الْمَیْسِرُ وَ الْأَنْصابُ وَ الْأَزْلامُ رِجْسٌ مِنْ عَمَلِ الشَّیْطانِ فَاجْتَنِبُوهُ لَعَلَّکُمْ تُفْلِحُونَ؛ (1)
اى کسانى که ایمان آوردهاید! شراب و قمار و بتها و ازلام (نوعى بختآزمائى)، پلید و از عمل شیطان است، از آن ها دورى کنید تا رستگار شوید!
در برخی از روایات هم معصومین علیهم السلام با اشاره به همین آیه ، قمار را جایز ندانسته اند:
روایت جابر عن أبی جعفر- علیه السّلام- قال: «لمّا أنزل اللّه على رسوله إِنَّمَا الْخَمْرُ وَ الْمَیْسِرُ وَ الْأَنْصابُ وَ الْأَزْلامُ رِجْسٌ مِنْ عَمَلِ الشَّیْطانِ فَاجْتَنِبُوهُ قیل: یا رسول اللّه، ما المیسر؟ قال: کلّ ما تقومر به حتّى الکعاب و الجوز؛(2)
جابر از امام باقر علیه السلام روایت کرده است : زمانی که آیه مذکور بر پیامبر صلی الله علیه و آله نازل شد، مردم پرسیدند: میسر چیست ؟ فرمود: هر چیزی که با آن قمار کنند حتی پاره استخوان و گردو .
نیز اسحاق بن عمار از امام صادق علیه السلام نقل می کند:
قُلْتُ لِأَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع الصِّبْیَانُ یَلْعَبُونَ بِالْجَوْزِ وَ الْبَیْضِ وَ یُقَامِرُونَ فَقَالَ لَا تَأْکُلْ مِنْهُ فَإِنَّهُ حَرَامٌ ؛
به امام عرض کردم که اطفال با گردو و تخم مرغ بازی می کنند و با آن قمار می نمایند، فرمود: از آن نخور که حرام است .(3)
در روایت تحف العقول آمده است :
إنما حرم الله الصناعة التی حرام هی کلها التی یجیء منها الفساد محضا نظیر البرابط و المزامیر و الشطرنج و کل ملهو به و الصلبان و الأصنام و...... فحرام تعلیمه و تعلمه و العمل به و أخذ الأجر علیه و جمیع التقلب فیه من جمیع وجوه الحرکات کلها؛(4)
خدا جمیع تصرفات در این گونه وسایلی که جز فساد از آن ها بر نمی آید ، حرام کرده است. بنابراین هر گونه بازی و دست به دست کردن به هر شکلی جایز نیست .
بنابر این بازى با ورقهایى که عرفاً، آلات قمار محسوب مىشوند، مطلقا جائز نیست، ولى بازى با ورقهایى که عرفاً آلت قمار محسوب نمىشوند، بدون شرط بندى اشکال ندارد.(5)
پی نوشت ها:
1. مائده(5) آیه 90 .
2. وسائل الشیعه ،ج 12 ،ص 119 ،کتاب التجاره ،باب 35 از ابواب ما یکتسب به ،حدیث 4.
3. اصول کافی ،ج 5 ،ص 124.
4 . تحفالعقول ،ص 336.
5 . آیت الله نوری همدانی ،هزار و یک مسئله، ج 1 ،س 560 .
