چرا.....؟

پرسشگرگرامی باسلام و سپاس از ارتباطتان با این مرکز
آدم در بهشت بود و در زمین هبوط نمود . ما آن زمان نبودیم که این سوال مطرح شود . درباره فلسفه این هبوط و فرایند آغاز و انجام سرنوشت اولاد آدم نکته هایی مطرح است که به برخی از آن ها اشاره می شود:
اولا طبق برخی روایات بهشتی که آدم و حوا در آن بود ، روی زمین قرار داشت . وقتی از امام صادق (ع) درباره بهشت آدم سوال شد ،حضرت فرمود:
«جنه من جنات الدنیا یطلع فیها الشمس و القمر؛ (1) باغی از باغ‌های دنیا بود که خورشید و ماه بر آن می‌تابید». در نتیجه منظور از هبوط و خروج آدم از بهشت به زمین نزول مقامی است و نه مکانی، یعنی از مقام ارجمند خود و از آن بهشت سرسبز پایین آمد. (2)
دوم: از آیات قرآن به دست می‌آید که آدم برای زندگی روی زمین، همین زمین معمولی آفریده شده بود، ولی در آغاز خداوند او را ساکن بهشت که یکی از باغ‌های سرسبز پر نعمت این جهان بود ساخت، محیطی که در آن برای آدم هیچ گونه ناراحتی وجود نداشت. تحمل زحمت‌های آن بدون مقدمه برای او مشکل بود، و از چگونگی کردار و رفتار در زمین باید اطلاعات بیش تر پیدا کند، بنابراین می‌بایست مدتی کوتاهی تعلیمات لازم را در محیط بهشت ببیند . بداند زندگی روی زمین توام با برنامه‌ها و تکالیف و مسئولیت‌ها است که انجام صحیح آن ها باعث سعادت و تکامل توام با برنامه‌ها و تکالیف و مسئولیت‌ها است. انجام صحیح آن ها باعث سعادت و تکامل و بقای نعمت است،و سرباز زدن از آن سبب رنج و ناراحتی.
نیز بداند هر چند او آزاد آفریده شده، اما آزادی به طور مطلق و نامحدود نیست که هر چه خواست انجام دهد . می‌بایست از پاره‌ای از اشیای روی زمین چشم بپوشد، بنابراین شاید علت این که آدم در عین این که برای خلافت زمین آفریده شده بود ، مدتی در بهشت درنگ می‌کند و دستورهایی به او داده می‌شود، جنبه تمرین و آموزش داشته باشد. (3)
سوم: هیچ تضمینی وجود ندارد که آدمی به سرنوشتی به مراتب بدتر از آنچه بر آدم گذشته محکوم نگردد . خداوند در قرآن به صراحت اعلام خطر نموده :
«یا بنی آدم لا یفتننکم الشیطان کما أخرج أبویکم من الجنّه ینزع عنهما لباسهما لیریهما سؤآتهما؛(1) ای فرزندان آدم !مبادا شیطان شما را فریب دهد ،چنان که پدر و مادر شما را از بهشت بیرون کرد، جامه عزت را از تن آنان بر کند و قبایح آنان را در نظرشان پدید آورد».
در این آیه به روشنی آمده که شیطان همان طور که آدم و حوا را از بهشت بیرون کرد ،کاری می کند که فرزندان آن ها نیز دچار رنج و عذاب ابدی شود، چه این که خود شیطان گفته است:
«فبا أغویتنی لاقعدنّ لهم صراطک المستقیم، ثمّ لأتینّهم من بین أیدیهم ومن خلفهم وعن أیمانهم وعن شمائلهم ولا تجد أکثرهم شاکرین؛(2)
چون تو مرا گمراه کردی، من نیز بندگانت را از راه راست که شرع و آیین توست گمراه گردانم، آن گاه از پیش رو و از پشت سر و طرف راست و چپ آنان در می‌آیم تا بیش تر آنان شکر نعمت به جا نیاورند».
در جای دیگر سوگند یاد نمود : «فبعزّتک لاغوینّهم أجمعین؛(3)به عزت تو قسم ! مردم را تماماً گمراه خواهم کرد».
بنابراین معلوم می شود که شیطان همان طور که آدم ابوالبشر را از زندگی پر نعمت دور کرد و گرفتار زندگی پر رنج و مشقت نمود، همواره در کمین است که فرزندان او را نیز نه تنها گرفتار زندگی سخت دنیا بلکه دچار عذاب غیر قابل تحمل و شقاوت ابدی سازد، خداوند در قرآن کریم در جواب شیطان فرمود:
«لأملأنّ جهنّم منک وممّن تبعک منهم أجمعین؛(4) جهنّم را از تو و پیروانت پر خواهم کرد».
بنابر این آنچه از سوی شیطان بر سر آدم آمده ، شدیدتر از سوی شیطان بر سر فرزندان آدم آمده و خواهد آمد مگر کسانی که از دام فریب شیطان پرهیز نمایند. بنابر این همچنان تکرار حادثه آدم ،فرد فرد فرزندان را تهدید می کند . دشمن همیشه در کمین فرزندان آدم می باشد . همواره در تلاش است که فرزندان آدم را به رنج و عذاب ابدی گرفتار سازد.

پی‌نوشت‌ها:
1. اعراف (7) آیه 27.
2. همان، آیه 17.
3. ص (38) آیه 82.
4. همان، آیه 85.